Sert ünsüzlerin “f,s,t,k,ç,ş,h,p” biriyle biten sözcüklere “c,d,g” yumuşak ünsüzlerinden biriyle başlayan bir ek getirildiğinde, bu eklerin başındaki C, Ç ‘ye; D,T’ye; G,K’ ye dönüşür.
Ünsüz sertleşmesi kuralına aykırı yazımlar yazım yanlışı yaratır.
Örnek:
Giriş-gen girişken
Dost-dur dosttur
Arap-ca Arapça
-Ünsüz sertleşmesi, özel adlara ve sayılara getirilen eklere de uygulanır.
Örnek:
Yanlış Değişim Doğru
Sinop’da “d”,”t” ‘ye Sinop’ta
Mehmet-cik “c”,”ç” ‘ye Mehmetçik
1970 ‘den “d”,”t” ‘ye 1970’ten
1923 ‘de “d”,”t” ‘ye 1923 ‘te
Örnek :
Beklediğimiz otobüs Ulus’dan kalkıp, Kızılay’dan geçecek.
Bu saatte oraya çoktan varmışdır.
-Sözcük biçiminde olan de / da bağlacı, ünsüz sertleşmesi kuralından (bilgi yelpazesi) etkilenerek, te / ta biçiminde yazılmaz.
Örnek:
Yanlış Doğru
Hiç te hiç de
Olup ta olup da
-Ünsüzlerin benzeşmesi kuralına aykırı olan bazı ekler vardır.
Örnek:
Yanlış Doğru
Üç – ken üç – gen
Çocuk – çağız çocuk – cağız