Sor

5. Sınıf Maddenin Ayırt Edici Özellikleri Konu Anlatımı

Konu Özetleri İle Öğrendiklerini Şimdi Pekiştirme Vakti.

Saf bir maddeyi diğer maddelerden ayıran özelliklere maddenin ayırt edici özellikleri denir.

Saf bir maddenin erime noktası ve donma noktası, aynı değerdir. Bunun nedeni, saf maddelerin belirli ve sabit bir sıcaklıkta katıdan sıvıya veya sıvıdan katıya geçmesidir.

Örneğin, saf suyun erime noktası 0°C'dir ve aynı zamanda donma noktasıdır. Bu, suyun 0°C'de katı buz halinden sıvı hale geçeceği ve yine 0°C'de sıvı halden katı buz haline geçeceği anlamına gelir.

Saf bir sıvının kaynama noktası, sıvının buhar basıncının atmosfer basıncına eşit olduğu ve sıvının hızlı bir şekilde buharlaştığı sıcaklık değeridir. Örneğin, saf suyun kaynama noktası deniz seviyesinde 100°C'dir. Bu sıcaklıkta, su molekülleri sıvı halden gaz hale geçer ve buharlaşma hızlanır. Kaynama noktası, basınçla da ilişkilidir, bu yüzden yüksek rakımlarda atmosfer basıncı düşük olduğundan kaynama noktası daha düşük olur.

Maddenin Ayırt Edici Özellikleri


Erime Noktası
Donma Noktası
Kaynama Noktası

➥ Saf bir katı maddenin ısı alması sonucu, katı hâlden sıvı hâle geçtiği sıcaklık değerine erime noktası denir.

➥ Saf bir sıvı maddenin ısı vermesi sonucu, sıvı hâlden katı hâle geçtiği sıcaklık değerine donma noktası denir.

➥ Saf bir sıvının kaynadığı sıcaklık değerine kaynama noktası denir.

Erime, donma ve kaynama sıcaklığı maddenin ayırt edici özellikleridir.

➥ Saf bir maddenin erime sıcaklığı donma sıcaklığına eşittir.

➥ Saf bir maddenin erime, kaynama ve donma süresince sıcaklığı değişmez.

➥ Madde miktarı erime, donma ve kaynama sıcaklığını değiştirmez.
1

Aşağıdarki verilenlerden hangisi erimenin özelliğidir?

  • A ) Ortamdan ısı alarak gerçekleşir.
  • B ) Gaz halinin sıvı hale geçmesidir.
  • C ) Sıvının gaz hale geçmesidir.
  • D ) Ortama ısı vererek gerçekleşi

2

Isı ile ilgili verilenlerden hangisi yanlıştır?

  • A ) Isı alan bir maddenin hacmi artabilir.
  • B ) Isı, bir enerjidir.
  • C ) Isı birimi olarak kalori ya da joule kullanılır
  • D ) Isı alan maddenin sıcaklığı sürekli yükselir.

3

Katı bir maddenin ısı alarak sıvı hale geçmesine ....................denir.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

  • A ) Buharlaşma
  • B ) Donma
  • C ) Süblimleşme
  • D ) Erime

4

Maddelerin ısı alarak hacimlerinin artması olayına ne ad verilir?

  • A ) genleşme
  • B ) büzülme
  • C ) azalma
  • D ) artma

5

Aşağıdakilerden hangisi kaynama ve buharlaşma arasındaki farktır?

  • A ) Kaynama belli bir sıcaklıkta başlar. Buharlaşma her sıcaklıkta olur
  • B ) Sıvılar kaynarken ısı vermez. Buharlaşırken ısı ver
  • C ) Kaynama her sıcaklıkta olur. Buharlaşma belli bir sıcaklıkta başlar.
  • D ) Her sıvının buharlaşma sıcaklığı aynıdır.

6

Aşağıda verilen ifadelerde doğru olanların başına D yanlış olanların başına Y yazınız.
(.....) Su 0 ⁰C' de erirken, buz 10 ⁰C'de erir.
(.....) Saf maddeler donduktan sonra sıcaklıkları azalır.
(.....) Dünyadaki bütün buzlar 0 ⁰C sıcaklığındadır
(.....) 100 gram su ile 200 gram suyun donma sıcaklıkları aynıdır
(.....) Aynı maddenin donma noktası erime sıcaklığından azdır.

  • A ) YDYYY
  • B ) YDYDD
  • C ) YDYDY
  • D ) DDYDY

7

Katı bir maddenin çevreden ısı alarak katı halden sıvı hale geçmeden direkt gaz hâline geçmesine ne ad verilir?

  • A ) süblimleşme
  • B ) kaynama
  • C ) yoğunlaşma
  • D ) erime

8

Aşağıdakilerden hangisi buharlaşmaya örnek değildir?

  • A ) Islak çamaşırların kuruması
  • B ) Naftalinin buharlaşması
  • C ) elimizdeki kolanyanın kuruması
  • D ) yazın sulanan yolların kuruması

"5. Sınıf Maddenin Ayırt Edici Özellikleri Konu Anlatımı" konusunda bilgiler vermeye çalıştık. Bu dersle ilgili hazırladığımız "5. Sınıf Fen Bilimleri 4. Ünite Neler Öğrendik?" içeriğini de okuyarak öğrendiklerinizi pekiştirebilirsiniz.