Sor

5. Sınıf Anadolu Uygarlıkları Konu Anlatımı

Konu Özetleri İle Öğrendiklerini Şimdi Pekiştirme Vakti.

Anadolu, günümüzde Türkiye topraklarının büyük bir kısmını oluşturan coğrafi bir bölgedir. Tarih boyunca birçok medeniyete ev sahipliği yapmış olan Anadolu, zengin kültürel ve tarihi mirasa sahiptir. Bu bölge, Asya ve Avrupa kıtaları arasında bir köprü görevi görerek önemli bir coğrafi konuma sahiptir ve tarih boyunca ticaret ve kültür alışverişinde önemli bir rol oynamıştır.

Hititler


» Başkenti: Hattuşaş
» Çorum ve çevresinde kuruldurlar.
» Devleti Kral yönetir.
» İlk Çağ’da Anadolu’da kurulduğu bilinen ilk devlettir.
» Krallar, Tanrılarına hesap vermek amacıyla anal adı verilen yıllıklar yazdılar .
» Tarihteki ilk yazılı antlaşma olan Kadeş Antlaşması'nı Mısırlılarla imzaladılar.
» Yönetim işlerinin görüldüğü meclisin adı Pankuş'tur.
» Hitit Kraliçelerine Tavananna denir.
» Çok tanrılı bir din anlayışı vardır. Bu nedenle "Bin Tanrı İli" de denir.
» Hititler, Sümerlerden öğrendikleri çivi yazısını ve Mısırlılardan öğrendikleri hiyeroglif yazısını kullanmışlardır.
» Aslanlı Kapı ve İvriz kabartmaları Hititlerden günümüze ulaşan en önemli eserlerdir.

Frigler


» Başkenti: Gordion
» Ankara ve çevresinde kuruldular.
» En önemli kralları Midas'tır
» Fibula denilen çengelli iğneyi yaptılar.
» Tapates adı verilen halı ve kilimleri vardır.
» Kibele, en büyük toprak ve bereket tanrıçası olarak kabul edilir.
» Krallar için tümülüs adı verilen mezarlar yaptılar.
» Temel geçim kaynakları tarım ve hayvancılıktır. Tarım ve hayvancılığı korumak için sert kanunlar yapmışlardır.
» Saban kıranı öküz öldüreni ölümle cezalandırmışlardır.

❖ Kralların, Tümülüs denen mezarlara değerli eşyaları ile birlikte gömülmeleri ölümden sonraki yaşama inandıklarını gösterir.
❖ Frigler saban kıranı ve öküz öldüreni ölüm cezası ile cezalandırmışlardır. Bu da onların tarıma önem verdiklerini gösterir.

Lidyalılar


» Başkenti: Sardes
» Manisa ve çevresinde kuruldular.
» Parayı icat ederek takas usulüne son vermişlerdir
» Tarihteki ilk ticaret yolu olan Kral Yolu'nu yaptılar.
» Fenike Alfabesini kullanmışlardır.
» Zengin maden yataklarını işleyerek zenginleşmişlerdir.
» Çok Tanrılı bir din anlayışı benimsemişlerdir.

Urartular


» Başkenti: Tuşpa
» Van ve çevresinde kuruldu.
» Kurucusu I. Sardur’dur.
» Şamran adı verilen su kanalları yapmışlardır
» Ölümden sonra yaşama inandıkları için oda mezarlar yaptılar.
» Çok Tanrılı dine inanmışlardır.
» En önemli eserleri Van Kalesi ve Şamran Kanalı’dır.
» Tarım, hayvancılık ve madencilikle uğraşmışlardır

İyonlar


» Ege denizi kıyısındaki şehirlerde (Efes, Milet, Foça, Bodrum, İzmir) kurulmuşlardır.
» Polis adı verilen şehir devletleri halinde yaşamışlardır.
» Matematikte: Tales, Pisagor, felsefede: Diyojen, tıpta: Hipokrat, tarihte: Herodot yetişmiştir.
» Demokratik yönetim anlayışı vardır.
» Koloniler kurarak deniz ticareti ile ilgilenmişlerdir.
» Artemis Tapınağı ve Efes Antik Kenti, İyonlardan günümüze ulaşan en önemli eserlerdir
» İyonlar, Fenikelilerden öğrendikleri alfabeyi geliştirerek günümüzde kullanılan Latin alfabesinin oluşumuna katkı sağlamışlardır.
1

Aşağıdakilerden hangisi toplumumuza ait gelenek ve görenekler arasında yer almaz?

  • A ) Asker uğurlama
  • B ) Kız isteme
  • C ) Futbol turnuvası düzenleme
  • D ) Yağlı güreş oyunları

2

Gediz ve Menderes Vadileri arasında kalan bölgede yaşamış, başkenti Sardes (Sard) olan .........................., krallıkla yönetilirdi.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdaki uygarlıklardan hangisi gelmelidir?

  • A ) Urartular
  • B ) Frigler
  • C ) iyonlar
  • D ) Lidyalılar

3

Ticaretin artmasıyla birlikte tarihte ilk defa parayı kullanmaya başlayan uygarlık aşağıdakilerden hangisidir?

  • A ) Urartular
  • B ) İyonlar
  • C ) Lidyalılar
  • D ) Frigler

4

Aşağıdaki cümlelerden doğru olanların başına D, yanlış olanların başına Y yazınız.
(....) Mezopotamya ile Anadolu arasında uzanan ticaret yolunu Lidyalılar yapmışlardır.
(....) İlkçağ Anadolu Uygarlıklarından Bin Tanrı İli olarak bilinen uygarlık, Hititlerdir.
(....) Tarımı korumak için çok sert kanunlar yapan, en ünlü tanrıçaları bereket tanrıçası Kibele olan İlkçağ'da Anadolu'da kurulan uygarlık İyonlar'dır.
(....) Hititler'de devlet işlerinin görüşüldüğü ve soylulardan oluşan meclise Pankuş Meclisi adı verilir.
(....) Anadolu'da İlkçağ'da kurulan uygarlıklardan olan Sümerler, tarih yazıcılığını başlatmışlardır.

  • A ) DYYDY
  • B ) DDYDY
  • C ) YDYDY
  • D ) DDYDD

5

Şamran adı verilen kanalları yaparak tarımda sulamayı kolaylaştıran, inanışlarına göre ölülerini kaya mezarların içine koyan Anadolu uygarlığı aşağıdakilerden hangisidir?

  • A ) İyonlar
  • B ) Frigler
  • C ) Lidyalılar
  • D ) Urartular

6

İyonlar baskıcı ve otoriter bir yönetim anlayışına sahip olmamıştır.
Bu özellik aşağıdakilerden hangisine yol açmıştır?

  • A ) Ticari faaliyetlerin başlamasına
  • B ) Askeri yapıya önem verilmesine
  • C ) Dine verilen önemin artmasına
  • D ) Özgür düşünce ortamının oluşmasına

7

Aşağıdaki uygarlıklardan hangisi şehir devletleri halinde yaşamışlardır?

  • A ) Hititler
  • B ) Urartular
  • C ) İyonlar
  • D ) ​Frigler

8

...................................., krallarını ve soyluları gömmek için Tümülüs adı verilen mezarlar yapmışlardır
Cümlede boş bırakılan yere aşağdakilerden hangisi gelmelidir?

  • A ) İyonlar
  • B ) Lidyalılar
  • C ) Frigler
  • D ) Hititler

"5. Sınıf Anadolu Uygarlıkları Konu Anlatımı" konusunda bilgiler vermeye çalıştık. Bu dersle ilgili hazırladığımız "5. Sınıf Mezopotamya Uygarlıkları Konu Anlatımı" içeriğini de okuyarak öğrendiklerinizi pekiştirebilirsiniz.