Sor

6. Sınıf Sindirim Sistemi Konu Anlatımı

Konu Özetleri İle Öğrendiklerini Şimdi Pekiştirme Vakti.

Sindirim Sistemi
Sindirim, yiyeceklerin sindirim sistemi içinde parçalanarak ve dönüştürülerek vücut tarafından kullanılabilir hale getirilmesi sürecidir. Sindirim sistemi, tükettiğimiz besinlerin kan dolaşımına geçebilir şekilde işlenmesinden sorumlu olan yapılar ve organlar bütünüdür. Bir başka deyişle besinlerin sindirilmesini sağlayan sisteme sindirim sistemi adı verilir.

Sindirim sistemi, insan vücudunun yaşamsal fonksiyonlarını sürdürmesi için gerekli olan besinlerin işlenmesi, emilmesi ve atıkların atılması süreçlerini gerçekleştiren karmaşık bir yapılar ve organlar bütünüdür. Bu süreçler boyunca, besinler mekanik ve kimyasal sindirime uğrayarak vücudun ihtiyaç duyduğu enerji ve yapı taşlarını sağlar.

Besinler ince bağırsakta en küçük birimlerine kadar ayrılıp kana olayına emilim denir.

Fiziksel Sindirim: Besinlerin fiziksel olarak küçük parçalara ayrılmasına fiziksel sindirim denir.
→ Ağızda dişlerin yardımıyla ve midede kaslarının kasılıp gevşemesi besinler küçük parçacıklara ayrılırken, ince bağırsakta yağların fiziksel sindirimi gerçekleşir.

Kimyasal Sindirim: Salgılar yardımıyla besinlerin parçalanmasına kimyasal sindirim denir.
→ Ağızda tükürük yardımıyla karbonhidratların kimyasal sindirimi,
→ Midede, mide öz suyu ile proteinlerin kimyasal sindirimi,
→ İncebağırsakta pankreas özsuyu ile karbonhidratların, yağların ve proteinlerin kimyasal sindirimi gerçekleşir.

Sindirim Sistemi Organları



Ağız
Sindirim süreci ağızda başlar. Dişler, besinlerin parçalanmasına yardımcı olurken, tükürük bezlerinden salgılanan tükürük, besinlerin ıslatılmasını ve kimyasal sindirimin gerçekleşmesini sağlar. Bu aşamada, besinler yutak adı verilen yapıya ulaşır. Aynı zamanda ağızda tükürük bezinin salgısı sayesinde karbonhidratların kimyasal sindirimi de burada başlar

Yutak
Yutak, ağız ve burun boşluğu ile yemek ve soluk borusunu birleştiren bölgedir ve besinleri yemek borusuna yönlendirir.

Yemek Borusu
Yemek borusu, yutaktan gelen besinleri mideye iletmekle görevlidir. Yapısında bulunan kaslar yardımıyla besinleri mideye iletmek yemek borusunun görevidir.

Mide
Mide, besinlerin mekanik ve kimyasal sindirimini sağlayan önemli bir organdır. Mide kasları, besinlerin çalkalanarak karışmasına ve çorba kıvamına gelmesine yardımcı olurken, midede üretilen enzimler de kimyasal sindirim sürecine katkıda bulunur. Midenin salgıladığı mide asidi ve enzimler sayesinde de proteinlerin kimyasal sindirimi burada başlar.

İnce Bağırsak
Besinler mideden ince bağırsağa geçer. İnce bağırsak, sindirimin devam ettiği ve emilimin gerçekleştiği bölümdür. İnce bağırsakta üretilen salgılar, pankreas ve karaciğerden gelen salgılarla birleşerek besinlerin kimyasal sindirimini tamamlar. İnce bağırsak, sindirim sisteminin en uzun bölümü olup, emilim sürecinin gerçekleştiği ve besinlerin kan dolaşımına geçtiği yerdir. İnce bağırsağın iç yüzeyinde bulunan girinti ve çıkıntılar, emilim yüzeyini genişleterek bu sürece katkı sağlar. Yağların kimyasal sindirimi ince bağırsakta başlar ve son bulur.

Kalın Bağırsak
Kalın bağırsak, sindirim sisteminin son bölümüdür ve ince bağırsaktan daha kısa bir yapıya sahiptir. Kalın bağırsakta su emilimi gerçekleşir ve besinlerin parçalanamayan kısımları atık madde olarak anüse iletilir. Kalın bağırsakta bulunan faydalı bakteriler ise vitamin üretimi sağlayarak beslenmeye katkıda bulunur.

Sindirime Yardımcı Organlar
Karaciğer: Yağların sindirimi için gerekli olan safra (öd) salgısını üreterek sindirime yardımcı olur.
Pankreas: Pankreas öz suyundaki enzimler sayesinde karbonhidrat, protein ve yağların kimyasal sindirimi gerçekleşir.

Sindirim sistemi, düzgün bir beslenme ve yaşam tarzı ile desteklenmelidir. Yeterli ve dengeli bir diyet, sindirim sisteminin sağlıklı çalışmasına katkıda bulunarak, vücudun enerji ihtiyacını karşılaması ve bağışıklık sisteminin güçlendirilmesi açısından önemlidir. Ayrıca, yeterli su tüketimi ve düzenli egzersiz, sindirim sisteminin verimli çalışmasını destekler ve sindirim problemleri yaşanmasını engeller.

Besinlerin Kimyasal Sindirime Uğradıkları Organlar























Besin Kimyasal Sindirimin Başladığı Yer Kimyasal Sindirimin Tamamlandığı Yer
Karbonhidratlar Ağız İnce bağırsak
Proteinler Mide İnce bağırsak
Yağlar İnce bağırsak İnce bağırsak

✦ Vitaminler, mineraller ve su, sindirime uğramadan doğrudan kana geçer.

Sonuç olarak, sindirim sistemi, vücudun enerji ihtiyacını karşılamak, yaşamsal fonksiyonlarını sürdürmek ve atıkların atılması süreçlerini gerçekleştiren temel bir sistemdir. Bu nedenle, sindirim sisteminin sağlığını korumak ve işlevlerini desteklemek için dikkatli bir beslenme ve yaşam tarzı benimsemek önemlidir.

Sorular ve Cevaplar
Sindirim tüm organlarda görülür mü? ➠ Yutak, yemek borusu ve kalın bağırsakta görülmez.

Kimyasal sindirim hangi organlar gerçekleşir? ➠ Ağız, mide ve ince bağırsakta olur.

Sindirilmiş besinlerin kana geçtiği organ hangisidir? ➠ İnce bağırsakta

Sindirilmeden kana geçen besinler hangileridir? ➠ Su, vitamin ve minerallerdir.
1

Solunum sisteminin yapı ve işleviyle ilgili, aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

  • A ) Burun alınan havanın nemlendirilmesini sağlar
  • B ) Soluk borusu zararlı maddeleri tutar
  • C ) Alveoller havadaki kokuyu algılar
  • D ) Bronşlar akciğerlere hava taşır

2

I.Havayı temizler
II.Havayı ısıtır.
III.Havayı nemlendirir
Solunum sisteminde burnun görevi olarak verilen ifadelerden hangileri doğrudur?

  • A ) Yalnız I
  • B ) I ve II
  • C ) II ve III
  • D ) I, II ve III

3

Böbrekler aşağıda verilen maddelerden hangisini vücuttan uzaklaştıramaz?

  • A ) Üre
  • B ) Su
  • C ) Karbondioksit
  • D ) Tuz

4

Aşağıda verilen solunum sistemi organlarından hangisi aynı zamanda sindirim sisteminde de görev alır?

  • A ) Burun
  • B ) Yutak
  • C ) Gırtlak
  • D ) Soluk borusu

5

Aşağıdaki organlardan hangisi boşaltım yapmaz?

  • A ) Mide
  • B ) Deri
  • C ) Kalın bağırsak
  • D ) Akciğerler

6

Böbreklerimiz olamasaydı doğal yollar ile...................................
Yukarıda yer alan cümle aşağıda verilenlerden hangisi ile tamamlanırsa bilimsel bir hata yapılmış olur?

  • A ) Vücudumuzda biriken fazla vitaminler dışarı atılamayacaktı.
  • B ) İdrar oluşamayacaktı.
  • C ) Kandaki zararlı atık maddeler süzülemezdi.
  • D ) Karbondioksit uzaklaştırılamayacaktı

7

İç organlarımızın yapısında bulunur, isteğimiz dışında çalışır.
Bu kas çeşidi aşağıdakilerden hangisidir?

  • A ) Çizgili Kas
  • B ) Kalp Kası
  • C ) Düz Kas
  • D ) Bacak Kası

8

Büyük kan dolaşımının izlediği yol aşağıdakilerden hangisidir?

  • A ) Sol alt odacık-aort atardamarı- vücut-alt ve üst ana toplardamar-sağ üst odacık
  • B ) Sağ alt odacık-akciğer atardamarı- akciğer toplardamarı-sol üst odacık
  • C ) Sağ alt odacık-Aort atardamarı-alt ve üst toplardamarı-vücut
  • D ) Sol alt odacık-akciğer-Aort-Alt ve üst toplardamarı-Vücut-Akciğer toplardamarı

"6. Sınıf Sindirim Sistemi Konu Anlatımı" konusunda bilgiler vermeye çalıştık. Bu dersle ilgili hazırladığımız "6. Sınıf Büyük Kan Dolaşımı ve Küçük Kan Dolaşımı Konu Anlatımı" içeriğini de okuyarak öğrendiklerinizi pekiştirebilirsiniz.