Sınavın öğrenciye yaşattığı kaygının ilk adımı, gireceği sınava farklı anlamlar yüklemesi ile başlar:
Bu sınavda başarılı olamayacağım.
- Bu sınavda başarısız olmak benim başarısız birisi olduğumu gösterir.
- Bu sınavda başarısız olursam anne-babama ne derim.
- Bu sınavı kaybedersem bir daha asla başarılı olamam.
- Bu sınavı kaybedersem arkadaşlarımın ve öğretmenlerimin yüzüne nasıl bakarım.
- Bu sınavda başarısız olursam herkesin benim hakkımdaki düşüncesi değişir vb.
Bu düşünceler kaygının endişe boyutunu dile getiren cümlelerdir. Endişe performansa yönelik süreçtir ve sınav sonucuna ilişkin olumsuz düşünce, inanç ve beklentilerle ortaya çıkar.
Ayrıca, öğrencinin aşağıda belirtilen fizyolojik şikâyetleri;
- Kalbim yerinden fırlayacakmış gibi,
- Midem bulanıyor,
- Elim ayağıma dolanıyor,
- Bütün öğrendiklerimi unuttum,
- Gözlerim kararıyor, terliyorum, başım dönüyor,
- Nefes alamıyorum,
- Ellerim titriyor, uyuşuyor vb. şikâyetler ile ortaya çıkan, sınav kaygısının yoğun duygulanım boyutudur.
Endişe ve yoğun duygulanım, aşırı derecede ve öğrencinin kendi başına başa çıkamayacağı bir durum hâlini aldığında, öğrenilen bilgilerin sınav sırasında etkili bir biçimde kullanmasına engel olur. Bu yaşanılan SINAV KAYGISI dır.
UNUTMAYIN! Düşünceleriniz geriliminizi arttırıyorsa öğrenme yeteneğinizi de azaltacaktır.
Sınav Kaygısı ile Baş Etme
Öğrencilere öneriler
Sınav başarısı ilk amacınız olabilir, tek amacınız olmamalı.
Sınav Kaygısı ile Baş etmede Temel Adımlar
- Verimli çalışma
- Sağlıklı yaşam biçimi
- Doğru bilgi
- Olumlu ve gerçekçi düşünceler
- Doğru sınav strateji ve teknikleri
- Tutum ve alışkanlıkların değiştirilmesi
- Kaygı azaltıcı zihinsel ve fiziksel egzersizleri tanıma
SINAV KAYGISININ BELİRTİLERİ NELERDİR?
Fiziksel Belirtiler:
Kalp atışlarında hızlanma
Nefes alıp vermede düzensizlik
Ellerde terleme ve/veya titreme
Mide şikayaetleri
Baş ağrısı
Uyku düzeninde bozukluk
Yeme alışkanlığında düzensizlik
Ağız kuruluğu..
Zihinsel Belirtiler:Zihinsel belirtiler, sınav kaygısını artıran düşüncelerdir. Örneğin;yapamayacağım, başaramayacağım şeklinde düşüncelerdir.
Duygusal Belirtiler:
ü Gerginlik
ü Öfke
ü Kolayca ağlama
ü Kendine güvende azalma
ü Endişe-huzursuzluk
Bir öğrenci neden sınav kaygısı yaşar; yani SINAV KAYGISININ NEDENLERİ nelerdir?
ü Doğru sınav tekniklerini ve verimli ders çalışma metotlarını bilmeme ve buna bağlı olarak kötü çalışma alışkanlıkları.
ü Yetersiz ve etkisiz çalışma sonucu oluşan bilgi eksikliği.
ü Sınavlara çalışmayı son ana bırakma; yani sorumlulukları erteleme.
ü Gerçekçi olmayan düşünce biçimleri: Bu sınav son şansım, kazanamazsam hayatım biter, annemi babamı utandırırım gibi olumsuz düşünceler.
ü Başarısız olma ve değerlendirilme korkusu.
ü Gerçekçi olmayan beklentiler; yani potansiyelin çok üstünde beklentiye girmek.
SINAV KAYGISI İLE NASIL BAŞEDEBİLİRİZ?
ü Öncelikle sınav için olumlu düşünceler geliştirmelisiniz. Sınavı bir ölüm-kalım meselesi haline getirmemelisiniz. Sınavda başarılı olmak birinci amacınız olabilir ama tek amacınız olmamalıdır.
ü Kendimize Sınavı kazanmak zorundayım gibi ifadeler yerine Bu sınavı kazanmak istiyorum tarzında ifadeler kullanmalıyız; çünkü yapmak zorundayım gibi ifadeler kesinlik içerir, kendimize bir yasa koymuş oluruz ve bu yasaya uyulmadığı takdirde de cezası ağır olabilir.
ü Sınavdan önce zihninizde geçmişteki başarısızlıklarınız değil başarılarınız olsun.
ü RRehber öğretmenlerinizden öğreneceğiniz verimli ders çalışma yöntemlerini uygulayarak bunları alışkanlık haline getirmelisiniz.
ü Zamanınızı yönetmeyi öğrenerek, zaman kaybından doğacak endişeleri azaltabilirsiniz.
ü Yeterli ve dengeli beslenmeye özen gösterin; çünkü yanlış beslenme alışkanlıkları vücut direncinin düşmesine neden olur, bu da verimli ders çalışmayı engeller.
ü Uykunuza özen gösterin. Yaşa göre gerekli uyuma süresi 11 yaş için 9-10 saat, bu yaştan büyükler için 8-8,5 saat arasındadır.
ü Rehber Öğretmenlerinizden öğreneceğiniz gevşeme ve doğru nefes alıp-verme teknikleri de sınav kaygınızı ortalama düzeye getirmenize yardımcı olacaktır.
