{"id":838,"date":"2009-08-09T15:19:07","date_gmt":"2009-08-09T13:19:07","guid":{"rendered":"http:\/\/www.sorubak.com\/blog\/?p=838"},"modified":"2009-08-09T15:19:07","modified_gmt":"2009-08-09T13:19:07","slug":"paralelmeridiyenekvator-ve-donencelerin-ozellikleri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/paralelmeridiyenekvator-ve-donencelerin-ozellikleri.html","title":{"rendered":"Paralel,Meridiyen,Ekvator ve D\u00f6nencelerin \u00d6zellikleri"},"content":{"rendered":"<p><strong>Paralellerin \u00d6zellikleri :<\/strong><br \/>\nEkvator&#8217;a paralel uzan\u0131rlar<br \/>\n\u00c7aplar\u0131 ve uzunluklar\u0131 Ekvator&#8217;dan kutuplara do\u011fru k\u0131sal\u0131r.<br \/>\nEkvator&#8217;dan kutuplara do\u011fru say\u0131s\u0131z paralel \u00e7izilebilir. Ancak de\u011ferlendirme kolayl\u0131\u011f\u0131 bak\u0131m\u0131ndan birer derece aral\u0131klarla \u00e7izildikleri varsay\u0131l\u0131r.<br \/>\nParalellerin 90 tanesi Kuzey Yar\u0131m K\u00fcre&#8217;de, 90 tanesi G\u00fcney Yar\u0131m K\u00fcre&#8217;de bulunur.<br \/>\n60. paraleller D\u00fcnya&#8217;n\u0131n k\u00fcreselli\u011finden dolay\u0131 Ekvator&#8217;un yar\u0131s\u0131 uzunlu\u011fundad\u0131r.<br \/>\nBirbirini izleyen 2 paralel aras\u0131ndaki uzakl\u0131k her yerde yakla\u015f\u0131k 111 km&#8217;dir. <\/p>\n<p><strong>UYARI :<\/strong> D\u00fcnya&#8217;n\u0131n geoid \u015fekli nedeniyle 2 paralel aras\u0131ndaki uzakl\u0131k Ekvator&#8217;dan kutuplara do\u011fru artar. \u00d6rne\u011fin, Ekvator ile 10 (kuzey-g\u00fcney) enlemleri aras\u0131ndaki uzakl\u0131k 110.596 m iken, 890-900 (kuzey-g\u00fcney) enlemleri aras\u0131ndaki uzakl\u0131k 110.700 m&#8217;dir. Ancak birbirini izleyen 2 paralel aras\u0131ndaki uzakl\u0131k pratikte 111 km olarak kabul edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u00d6zel Paraleller<strong><br \/>\nBaz\u0131 paralellerin yerleri, g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131n\u0131n yere de\u011fme a\u00e7\u0131s\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak do\u011fa taraf\u0131ndan belirlenmi\u015ftir. <\/strong>Bunlar :<\/p>\n<p><strong>Ekvator<br \/>\nD\u00f6nenceler<\/p>\n<p>Kutup Daireleri<\/p>\n<p>Kutup Noktalar\u0131<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ekvatorun \u00d6zellikleri<\/strong><br \/>\nEn uzun paraleldir.<br \/>\nG\u00fcne\u015fin \u00f6n\u00fcnden en h\u0131zl\u0131 ge\u00e7en noktalar\u0131n  olu\u015fturdu\u011fu paraleldir.<br \/>\n3)         D\u00fcnya&#8217;n\u0131n eksen \u00e7evresindeki d\u00f6n\u00fc\u015f h\u0131z\u0131   Ekvator&#8217;da yakla\u015f\u0131k 1670 km\/saat&#8217;tir.<br \/>\nG\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131n\u0131 21 Mart ve 23 Eyl\u00fcl&#8217;de dik a\u00e7\u0131yla al\u0131r.<br \/>\nY\u0131l boyunca s\u0131cak oldu\u011fundan termik al\u00e7ak bas\u0131n\u00e7 ku\u015fa\u011f\u0131d\u0131r.<br \/>\nY\u00fckseltici hava hareketleri g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in bol ya\u011f\u0131\u015f al\u0131r.<br \/>\nGece ve g\u00fcnd\u00fcz s\u00fcreleri y\u0131l boyunca birbirine  e\u015fit ve 12&#8217;\u015fer saattir. <\/p>\n<p><strong>D\u00f6nencelerin \u00d6zellikleri<\/strong><br \/>\nYerleri, yer ekseninin e\u011fikli\u011fine ba\u011fl\u0131 olarak belirlenen  D\u00f6nenceler, 23027&#8242; Kuzey ve G\u00fcney paralelleridir.<br \/>\nKuzey Yar\u0131m K\u00fcre&#8217;dekine Yenge\u00e7 D\u00f6nencesi,  G\u00fcney Yar\u0131m K\u00fcre&#8217;dekine O\u011flak d\u00f6nencesi denir.<br \/>\nOrta ku\u015fak ile Tropikal ku\u015fa\u011f\u0131 birbirinden ay\u0131r\u0131rlar.<br \/>\nG\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131n\u0131n d\u00fcz zeminlere dik geldi\u011fi en son noktalard\u0131r.<br \/>\n5. Yenge\u00e7 D\u00f6nencesi 21 Haziran&#8217;da, O\u011flak   D\u00f6nencesi 21 Aral\u0131k&#8217;ta G\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131n\u0131 dik a\u00e7\u0131 ile al\u0131r. <\/p>\n<p><strong><br \/>\nKutup Noktalar\u0131n\u0131n \u00d6zellikleri <\/strong><\/p>\n<p>90. Kuzey ve G\u00fcney paralelleridir.<br \/>\nG\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131n\u0131n d\u00fcz zeminlere en dar a\u00e7\u0131yla geldi\u011fi yerlerdir.<br \/>\nS\u00fcrekli so\u011fuk oldu\u011fundan kutuplar ve \u00e7evresinde y\u0131l boyunca termik y\u00fcksek bas\u0131n\u00e7 ku\u015faklar\u0131 olu\u015fur.<br \/>\nAyd\u0131nlanma \u00e7emberinin 21 mart ve 23 Eyl\u00fcl&#8217;de te\u011fet ge\u00e7ti\u011fi yerlerdir.<br \/>\nBir y\u0131l i\u00e7inde 6 ay s\u00fcrekli g\u00fcnd\u00fcz, 6 ay s\u00fcrekli gece ya\u015fan\u0131r.<br \/>\n\u00c7izgisel h\u0131z\u0131n s\u0131f\u0131r, yer\u00e7ekiminin en fazla oldu\u011fu yerlerdir. <\/p>\n<p><strong>Kutup Dairelerinin \u00d6zellikleri<\/strong><br \/>\nYerleri, yer ekseninin e\u011fikli\u011fine ba\u011fl\u0131 olarak belirlenen Kutup Daireleri, 66033&#8242; Kuzey ve G\u00fcney paralelleridir.<br \/>\nKutup ku\u015fa\u011f\u0131 ile Orta ku\u015fa\u011f\u0131 birbirinden ay\u0131r\u0131rlar.<br \/>\nAyd\u0131nlanma \u00e7emberinin y\u0131l i\u00e7inde yer de\u011fi\u015ftirdi\u011fi ve 21 Haziran ile 21 Aral\u0131k&#8217;ta te\u011fet ge\u00e7ti\u011fi paralellerdir.<br \/>\n21 Haziran&#8217;da Kuzey Kutup Dairesi&#8217;nde,  21 Aral\u0131k&#8217;ta G\u00fcney Kutup Dairesi&#8217;nde 24 saat g\u00fcnd\u00fcz ya\u015fan\u0131r. <\/p>\n<p><strong>Meridyenlerin \u00d6zellikleri<\/strong><br \/>\nBir kutuptan di\u011ferine uzanan meridyenler de paraleller gibi say\u0131s\u0131zd\u0131r.  Ancak pratikte her 1 dereceden bir yay ge\u00e7ti\u011fi varsay\u0131larak, 360 tane olduklar\u0131 kabul edilmi\u015ftir.<br \/>\nBirbirini izleyen 2 meridyen aras\u0131ndaki uzakl\u0131k Ekvator \u00fczerinde 111 km olarak kabul edilmi\u015ftir.<br \/>\nBa\u015flang\u0131\u00e7 meridyeni olarak Londra yak\u0131nlar\u0131ndaki Greenwich kabul edilmi\u015ftir.<br \/>\nBir meridyenin, kar\u015f\u0131t (anti) meridyeniyle aras\u0131nda 180 meridyen fark vard\u0131r.<br \/>\n<strong>UYARI :<\/strong> Meridyen yaylar\u0131 e\u015fit uzunluktad\u0131r. Aralar\u0131ndaki uzakl\u0131k Ekvator&#8217;dan kutuplara do\u011fru azal\u0131r ve t\u00fcm meridyenle kutuplarda birle\u015fir.<br \/>\nBirbirini izleyen 2 meridyen aras\u0131ndaki uzakl\u0131k; Ekvator \u00fczerinde 111.322 m. (pratikte 111 km olarak kabul edilmi\u015ftir, 45. (Kuzey &#8211; G\u00fcney) paralellerinde 78.850 m, 90. (Kuzey &#8211; G\u00fcney) paralellerinde ise 0 m&#8217;dir.<\/p>\n<p>Al\u0131nt\u0131d\u0131r<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Paralellerin \u00d6zellikleri : Ekvator&#8217;a paralel uzan\u0131rlar \u00c7aplar\u0131 ve uzunluklar\u0131 Ekvator&#8217;dan kutuplara do\u011fru k\u0131sal\u0131r. Ekvator&#8217;dan kutuplara do\u011fru say\u0131s\u0131z paralel \u00e7izilebilir. Ancak de\u011ferlendirme kolayl\u0131\u011f\u0131 bak\u0131m\u0131ndan birer derece aral\u0131klarla \u00e7izildikleri varsay\u0131l\u0131r. Paralellerin 90 tanesi Kuzey Yar\u0131m K\u00fcre&#8217;de, 90 tanesi G\u00fcney Yar\u0131m K\u00fcre&#8217;de bulunur. 60. paraleller D\u00fcnya&#8217;n\u0131n k\u00fcreselli\u011finden dolay\u0131 Ekvator&#8217;un yar\u0131s\u0131 uzunlu\u011fundad\u0131r. Birbirini izleyen 2 paralel aras\u0131ndaki uzakl\u0131k her &#8230; <a title=\"Paralel,Meridiyen,Ekvator ve D\u00f6nencelerin \u00d6zellikleri\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/paralelmeridiyenekvator-ve-donencelerin-ozellikleri.html\" aria-label=\"More on Paralel,Meridiyen,Ekvator ve D\u00f6nencelerin \u00d6zellikleri\">Devam\u0131n\u0131 oku&#8230;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[23,7],"tags":[173,170,172,171],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/838"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=838"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/838\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=838"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=838"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=838"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}