{"id":76986,"date":"2019-12-04T22:16:59","date_gmt":"2019-12-04T19:16:59","guid":{"rendered":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/?p=76986"},"modified":"2019-12-04T22:16:59","modified_gmt":"2019-12-04T19:16:59","slug":"4-sinif-kuvvet-ve-hareket-ozet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/4-sinif-kuvvet-ve-hareket-ozet.html","title":{"rendered":"4. S\u0131n\u0131f Kuvvet ve Hareket \u00d6zet"},"content":{"rendered":"

HAREKET VE KUVVET<\/strong><\/p>\n

Hareket:<\/strong> Varl\u0131klar\u0131n yer de\u011fi\u015ftirmesi olay\u0131d\u0131r.<\/p>\n

D\u00fcnyada bulunan b\u00fct\u00fcn canl\u0131 varl\u0131klar kendili\u011finden hareket edebilirler. \u00d6rne\u011fin, bir ku\u015f kendisi kanat \u00e7\u0131rpabilir, bir insan kendisi y\u00fcr\u00fcyebilir, bir bitki kendi hareket edebilir. (\u00f6rne\u011fin ay\u00e7i\u00e7e\u011fi y\u00fcz\u00fcn\u00fc g\u00fcne\u015fe do\u011fru d\u00f6nd\u00fcrebilir.) Buna kar\u015f\u0131l\u0131k cans\u0131z varl\u0131klar ise ancak ba\u015fka bir kuvvetin etkisiyle hareket ettirilebilir. \u00d6rne\u011fin, bir soban\u0131n borusunun yerini ancak bir canl\u0131 de\u011fi\u015ftirebilirken bunu soban\u0131n kendisi yapamayacakt\u0131r.<\/p>\n

Canl\u0131 ya da cans\u0131z b\u00fct\u00fcn varl\u0131klar\u0131n hareket t\u00fcrleri ayn\u0131 de\u011fildir. \u00d6rne\u011fin, sal\u0131ncak sallanma hareketi yaparken, semazenler d\u00f6nme hareketi yaparlar. Yine bir u\u00e7ak bir bisiklete g\u00f6re daha h\u0131zl\u0131d\u0131r deriz. Buna g\u00f6re varl\u0131klar\u0131n hareket t\u00fcrlerini \u015fu \u015fekilde gruplayabiliriz.<\/p>\n

Hareket T\u00fcrleri<\/strong><\/h3>\n

H\u0131zl\u0131 Hareket<\/strong>: Bir varl\u0131\u011f\u0131n ba\u015fka bir varl\u0131\u011fa g\u00f6re ayn\u0131 mesafeyi daha k\u0131sa zamanda bitirmesidir. \u00d6rne\u011fin, bir u\u00e7akla otomobile g\u00f6re daha k\u0131sa s\u00fcrede yol gidebiliriz. O zaman diyebiliriz ki u\u00e7ak otomobile g\u00f6re daha h\u0131zl\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Yava\u015f Hareket<\/strong>: Bir varl\u0131\u011f\u0131n ba\u015fka bir varl\u0131\u011fa g\u00f6re ayn\u0131 mesafeyi daha uzun zamanda bitirmesidir. \u00d6rne\u011fin, kaplumba\u011fa kediye g\u00f6re yava\u015f hareket eder. \u00c7\u00fcnk\u00fc kaplumba\u011fa k\u00f6pekten daha uzun bir zamanda hedefe ula\u015f\u0131r.<\/p>\n

D\u00f6nme<\/strong>: Varl\u0131klar\u0131n kendi etraf\u0131nda daire \u015feklinde hareket etmesidir. \u00d6rne\u011fin, bir semazen kendi etraf\u0131nda bir daire i\u00e7erisindeymi\u015f gibi d\u00f6nme hareketi yapar. Yine d\u00fcnyam\u0131zda g\u00fcne\u015fin etraf\u0131nda d\u00f6nme hareketi yapar (ki b\u00f6ylece gece \u2013 g\u00fcnd\u00fcz olay\u0131 meydana gelir)<\/p>\n

Sallanma<\/strong>: Varl\u0131klar\u0131n ayn\u0131 \u00e7izgide ilerlercesine ileri \u2013 geri gitmesidir. \u00d6rne\u011fin, bir sal\u0131ncak ayn\u0131 \u00e7izgide gidiyormu\u015f gibi ileri \u2013 geri hareket eder. Yani sallanma hareketi yapar.<\/p>\n

Durma:<\/strong> Bir varl\u0131\u011f\u0131n hareketsiz olmas\u0131 demektir. Yani duran bir varl\u0131\u011f\u0131n h\u0131z\u0131 s\u0131f\u0131r deriz.<\/p>\n

Varl\u0131klar\u0131n Hareket T\u00fcrleri<\/strong><\/h3>\n

B\u00fct\u00fcn varl\u0131klar\u0131n hareket t\u00fcrleri de\u011fi\u015febilir. \u00d6rne\u011fin, k\u0131rm\u0131z\u0131 \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 g\u00f6ren bir otomobil h\u0131z\u0131n\u0131 azaltabilir ya da durabilir. Tam tersi olarak k\u0131rm\u0131z\u0131 \u0131\u015f\u0131kta duran bir otomobilde hareket eder ve zamanla h\u0131z\u0131n\u0131 artt\u0131rabilir. Buna g\u00f6re varl\u0131klar\u0131n hareket t\u00fcrlerini \u015f\u0131 \u015fekilde gruplayabiliriz:<\/p>\n

Y\u00f6n De\u011fi\u015ftirme:<\/strong> Bir varl\u0131\u011f\u0131n hareket y\u00f6n\u00fcn\u00fcn de\u011fi\u015fmesidir. \u00d6rne\u011fin, topa vurdu\u011fumuzda top y\u00f6n de\u011fi\u015ftirir.<\/p>\n

Yava\u015flama<\/strong>: Bir varl\u0131\u011f\u0131n h\u0131z\u0131n\u0131n azalmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n

H\u0131zlanma:<\/strong> Bir varl\u0131\u011f\u0131n h\u0131z\u0131n\u0131n artmas\u0131d\u0131r. ,<\/p>\n

Durma:<\/strong> Hareketli bir varl\u0131\u011f\u0131n hareketsiz olmas\u0131 yani h\u0131z\u0131n\u0131n s\u0131f\u0131r olmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n

VARLIKLARI HAREKET ETT\u0130RME VE DURDURMA<\/strong><\/h3>\n

Canl\u0131 ya da cans\u0131z varl\u0131klara itme ya da \u00e7ekme kuvveti uygulayarak varl\u0131klar\u0131 h\u0131zland\u0131rabilir, yava\u015flatabilir yada durdurabiliriz.<\/p>\n

\u0130tme:<\/strong> Bir varl\u0131\u011f\u0131n uygulanan kuvvet y\u00f6n\u00fcnde uzakla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r. \u0130tme kuvveti ile varl\u0131klar\u0131 bizden uzakla\u015ft\u0131r\u0131r\u0131z. \u00d6rne\u011fin, bir kaleci yopu uzakla\u015ft\u0131rmak i\u00e7in topa itme kuvvetini uygular.<\/p>\n

\u00a0\u00c7ekme:<\/strong> Bir varl\u0131\u011f\u0131n uygulanan kuvvet y\u00f6n\u00fcnde yak\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r. \u00c7ekme kuvveti ile varl\u0131klar\u0131 bize yakla\u015ft\u0131r\u0131r\u0131z. \u00d6rne\u011fin, bir \u00e7ocuk k\u00f6pe\u011fin ka\u00e7mamas\u0131 i\u00e7in tasmas\u0131na \u00e7ekme kuvveti uygular.<\/p>\n

Kuvvetin Cismin Hareketine Etkisi<\/strong><\/h3>\n

Uygulanan kuvvet ile cisimlerin hareketlerini de\u011fi\u015ftirebilir. Bu \u015fu \u015fekilde grupland\u0131rabiliriz:<\/p>\n

H\u0131zland\u0131rma:<\/strong> Hareket eden bir varl\u0131\u011fa ayn\u0131 y\u00f6nde bir kuvvet uygularsak cismin h\u0131z\u0131 artacakt\u0131r. \u00d6rne\u011fin, oyuncak bir arabaya ayn\u0131 y\u00f6nde bir kuvvet uygularsak araban\u0131n h\u0131z\u0131 artacakt\u0131r.<\/p>\n

Yava\u015flatma:<\/strong> Hareket eden bir varl\u0131\u011fa ters y\u00f6nde bir kuvvet uygularsak varl\u0131\u011f\u0131n h\u0131z\u0131 azalacakt\u0131r. \u00d6rne\u011fin, ileri ko\u015fmak isteyen k\u00f6pe\u011fin tasmas\u0131na ters y\u00f6nde bir kuvvet uygularsak k\u00f6pe\u011fin h\u0131z\u0131 azalacakt\u0131r.<\/p>\n

Durdurma:<\/strong> Hareket eden bir varl\u0131\u011fa e\u015fit miktarda yada daha fazla ters y\u00f6nde bir kuvvet uygularsak varl\u0131k duracakt\u0131r. \u00d6rne\u011fin, bize do\u011fru gelen bir topa tam tersi bir kuvvet uygularsak top duracakt\u0131r.<\/p>\n

Y\u00f6n De\u011fi\u015ftirme:<\/strong> Hareket eden bir varl\u0131\u011fa farkl\u0131 y\u00f6nde bir kuvvet uygulan\u0131rsa varl\u0131k y\u00f6n de\u011fi\u015ftirebilir. \u00d6rne\u011fin, duvara \u00e7arpan top y\u00f6n de\u011fi\u015ftirecektir.<\/p>\n

D\u00f6nd\u00fcrme:<\/strong> Kuvvetin etkisiyle cisimleri d\u00f6nd\u00fcrebiliriz. \u00d6rne\u011fin, tornavidayla viday\u0131 s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rmak i\u00e7in d\u00f6nd\u00fcrme kuvvetinden yararlan\u0131r\u0131z.<\/p>\n

Kuvvetin Cisimlerin \u015eekilleri \u00dczerindeki Etkisi<\/strong><\/h3>\n

Kuvvet uygulayarak cisimlerin \u015fekillerini kal\u0131c\u0131 yada ge\u00e7ici olarak de\u011fi\u015ftirebilir. \u00d6rne\u011fin, cama kuvvet uygulad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda \u015fekli kal\u0131c\u0131 olarak de\u011fi\u015fir. Oysa s\u00fcngere kuvvet uygulad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda \u015fekli de\u011fi\u015fir ancak kuvvet ortadan kalk\u0131nca eski \u015fekline d\u00f6ner.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

HAREKET VE KUVVET Hareket: Varl\u0131klar\u0131n yer de\u011fi\u015ftirmesi olay\u0131d\u0131r. D\u00fcnyada bulunan b\u00fct\u00fcn canl\u0131 varl\u0131klar kendili\u011finden hareket edebilirler. \u00d6rne\u011fin, bir ku\u015f kendisi kanat \u00e7\u0131rpabilir, bir insan kendisi y\u00fcr\u00fcyebilir, bir bitki kendi hareket edebilir. (\u00f6rne\u011fin ay\u00e7i\u00e7e\u011fi y\u00fcz\u00fcn\u00fc g\u00fcne\u015fe do\u011fru d\u00f6nd\u00fcrebilir.) Buna kar\u015f\u0131l\u0131k cans\u0131z varl\u0131klar ise ancak ba\u015fka bir kuvvetin etkisiyle hareket ettirilebilir. \u00d6rne\u011fin, bir soban\u0131n borusunun yerini ancak … Devam\u0131n\u0131 oku…<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":73271,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-76986","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-fen-teknoloji"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/76986","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=76986"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/76986\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/73271"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=76986"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=76986"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=76986"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}