{"id":67573,"date":"2017-02-20T18:54:54","date_gmt":"2017-02-20T16:54:54","guid":{"rendered":"http:\/\/www.sorubak.com\/blog\/?p=67573"},"modified":"2017-02-20T18:54:54","modified_gmt":"2017-02-20T16:54:54","slug":"eseyli-ureme-nedir-ozellikleri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/eseyli-ureme-nedir-ozellikleri.html","title":{"rendered":"E\u015feyli \u00dcreme Nedir? \u00d6zellikleri"},"content":{"rendered":"<p><strong>E\u015feyli \u00dcreme Nedir?<\/strong><\/p>\n<p>Genetik bilgisi farkl\u0131 iki \u00fcreme h\u00fccresinin (gametin) birle\u015fmesi sonucu yeni bireylerin olu\u015fturdu\u011fu \u00fcreme \u00e7e\u015fidine\u00a0<strong>e\u015feyli \u00fcreme<\/strong>\u00a0denir.<\/p>\n<p>Y\u00fcksek yap\u0131l\u0131 bitki ve hayvanlar\u0131n hemen hepsinde e\u015feyli \u00fcreme g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. E\u015feyli \u00fcremede iki temel olay vard\u0131r. Bunlar, mayoz b\u00f6l\u00fcnme ve d\u00f6llenme olaylar\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>E\u015feyli \u00fcremede e\u015feysiz \u00fcremeden farkl\u0131 olarak;<\/p>\n<ul>\n<li>\u0130ki farkl\u0131 ata bulunur.<\/li>\n<li>Temelini mayoz b\u00f6l\u00fcnme ve d\u00f6llenme olaylar\u0131 olu\u015fturur.<\/li>\n<li>Yeni gen kombinasyonlar\u0131n\u0131n olu\u015fumuna imk\u00e2n sa\u011flar.<\/li>\n<li>De\u011fi\u015fen ortam ko\u015fullar\u0131na dayanakl\u0131 bireylerin olu\u015fumunda etkili olabilir.<\/li>\n<\/ul>\n<p>E\u015feyli yolla \u00e7o\u011falan canl\u0131lar\u0131n \u00e7o\u011funda yumurta ve sperm farkl\u0131 canl\u0131lar taraf\u0131ndan olu\u015fturulur. Bu canl\u0131lara\u00a0<strong>ayr\u0131 e\u015feyli canl\u0131lar<\/strong>\u00a0denir. Ancak baz\u0131 t\u00fcrlerde bir birey hem yumurta hem de sperm olu\u015fturabilir. Yani t\u00fcrde cinsiyet ayr\u0131m\u0131 yoktur. Bu canl\u0131lara hermafrodit (erselik) ad\u0131 verilir.<\/p>\n<p>Hermafrodit t\u00fcrlerin bir k\u0131sm\u0131nda birey kendi kendini d\u00f6lleyebilir.<\/p>\n<p><strong>E\u015feyli \u00dcreme \u00c7e\u015fitleri<\/strong><\/p>\n<p><strong>1. \u0130zogami<\/strong><\/p>\n<p>\u015eekil ve b\u00fcy\u00fckl\u00fckleri ayn\u0131 olan gametlerin birle\u015fmesiyle meydana gelen \u00fcreme \u015feklidir. Gametlerin her ikisi de kam\u00e7\u0131l\u0131d\u0131r. Ye\u015fil alglerde g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n<p><strong>2. Heterogami<\/strong><\/p>\n<p>\u015eekil ve b\u00fcy\u00fckl\u00fckleri farkl\u0131 olan gametlerin birle\u015fmesiyle meydana gelen \u00fcreme \u015feklidir. Gametlerin b\u00fcy\u00fck olan\u0131 yumurta, k\u00fc\u00e7\u00fck olan\u0131 spermdir. Baz\u0131 alglerde ve mantarlarda g\u00f6r\u00fclen \u015fekline\u00a0<strong>anizogami<\/strong>, hayvanlarda g\u00f6r\u00fclen \u015fekline\u00a0<strong>oogami<\/strong>\u00a0denir.<\/p>\n<p><strong>3. Konjugasyon<\/strong><\/p>\n<p>Ayn\u0131 t\u00fcrden fakat farkl\u0131 kal\u0131tsal yap\u0131ya sahip olan bireyler aras\u0131nda kurulan sitoplazmik bir k\u00f6pr\u00fc arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile gen aktar\u0131lmas\u0131na konjugasyon denir.<\/p>\n<p><strong>Bakterilerde Konjugasyon:<\/strong>\u00a0Baz\u0131 bakterilerde pilus ad\u0131 verilen uzant\u0131lar bulunur. Geni aktaracak olan bakteri pilus yard\u0131m\u0131yla di\u011fer bakteriye tutunur ve aralar\u0131nda sitoplazmik bir k\u00f6pr\u00fc olu\u015fturulur. Bu k\u00f6pr\u00fc arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile bir bakteriden di\u011ferine plazmit ad\u0131 verilen k\u00fc\u00e7\u00fck DNA halkalar\u0131 aktar\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Gen aktar\u0131m\u0131 tek y\u00f6nl\u00fc olup verici bakteriden al\u0131c\u0131 bakteriye do\u011frudur.<\/p>\n<p>Konjugasyon sonucunda bakterilerde genetik \u00e7e\u015fitlilik artarken birey say\u0131s\u0131 de\u011fi\u015fmez.<\/p>\n<p><strong>Paramesyumda Konjugasyon<\/strong><\/p>\n<p>Protista \u00e2lemindeki canl\u0131larda g\u00f6r\u00fclen konjugasyona paramesyum \u00f6rnek olarak verilebilir.<\/p>\n<p>Paramesyumdaki konjugasyonda iki canl\u0131 aras\u0131nda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 gen aktar\u0131m\u0131 yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>4. Partenogenez<\/strong><\/p>\n<p>Yumurta h\u00fccresinden d\u00f6llenme olmaks\u0131z\u0131n mitoz b\u00f6l\u00fcnmelerle yeni bir birey olu\u015fmas\u0131na partaenogenez denir. Ar\u0131, kar\u0131nca, yaprak biti ve kelebek gibi eklem bacakl\u0131larda, omurgal\u0131lardan baz\u0131 bal\u0131k, kurba\u011fa, ku\u015f ve s\u00fcr\u00fcngenlerde g\u00f6r\u00fclebilir. Olu\u015fan bireyler n kromozomlu (haploit) olur.<\/p>\n<p><strong>Haploit Partenogenez<\/strong><\/p>\n<p>Bal ar\u0131lar\u0131nda krali\u00e7e ar\u0131dan mayoz ile olu\u015fan haploit yumurtan\u0131n d\u00f6llenmeden geli\u015fmesi ile erkek ar\u0131y\u0131 olu\u015fturmas\u0131 partenogeneze \u00f6rnek olu\u015fturur.<\/p>\n<p><strong>Diploit Partenogenez<\/strong><\/p>\n<p>Partenogenez sonucu olu\u015fan birey diploit ise bu olaya diploit partenogenez denir. Kam\u00e7\u0131 kuyruklu kertenkelelerin baz\u0131 t\u00fcrlerinde bu tip partenogenez g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Bu canl\u0131larda mayoz II sonucu olu\u015fan h\u00fccrelerden iki tanesinin \u00e7ekirde\u011fi (yumurta + kutup h\u00fccresi) kayna\u015f\u0131r. Bu \u015fekilde olu\u015fan diploit g\u00fcrce bir sperm ile d\u00f6llenmeden geli\u015fir ve yeni bireyi olu\u015fturur.<\/p>\n<p>Baz\u0131 canl\u0131lar\u0131n yumurtalar\u0131 s\u0131cakl\u0131k, pH ve suyun tuzluluk derecesine ba\u011fl\u0131 olarak veya yumurtaya kimyasal ve fiziksel uyar\u0131c\u0131larla uyar\u0131larak d\u00f6llenme yapay olarak sa\u011flanabilir. Bu olaya deneysel partenogenez denir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>E\u015feyli \u00dcreme Nedir? Genetik bilgisi farkl\u0131 iki \u00fcreme h\u00fccresinin (gametin) birle\u015fmesi sonucu yeni bireylerin olu\u015fturdu\u011fu \u00fcreme \u00e7e\u015fidine\u00a0e\u015feyli \u00fcreme\u00a0denir. Y\u00fcksek yap\u0131l\u0131 bitki ve hayvanlar\u0131n hemen hepsinde e\u015feyli \u00fcreme g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. E\u015feyli \u00fcremede iki temel olay vard\u0131r. Bunlar, mayoz b\u00f6l\u00fcnme ve d\u00f6llenme olaylar\u0131d\u0131r. E\u015feyli \u00fcremede e\u015feysiz \u00fcremeden farkl\u0131 olarak; \u0130ki farkl\u0131 ata bulunur. Temelini mayoz b\u00f6l\u00fcnme ve d\u00f6llenme &#8230; <a title=\"E\u015feyli \u00dcreme Nedir? \u00d6zellikleri\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/eseyli-ureme-nedir-ozellikleri.html\" aria-label=\"More on E\u015feyli \u00dcreme Nedir? \u00d6zellikleri\">Devam\u0131n\u0131 oku&#8230;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-67573","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fen-teknoloji"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/67573","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=67573"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/67573\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=67573"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=67573"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=67573"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}