{"id":625,"date":"2009-03-15T17:58:32","date_gmt":"2009-03-15T15:58:32","guid":{"rendered":"http:\/\/www.sorubak.com\/blog\/?p=625"},"modified":"2009-03-15T17:58:32","modified_gmt":"2009-03-15T15:58:32","slug":"mezopotamya-medeniyeti-ve-uygarliklar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/mezopotamya-medeniyeti-ve-uygarliklar.html","title":{"rendered":"Mezopotamya Medeniyeti ve Uygarl\u0131klar"},"content":{"rendered":"<p>Mezopotamya: G\u00fcneydo\u011fu Anadolu&#8217;dan ba\u015flayarak, Basra K\u00f6rfezine kadar uzanan, Dicle ve F\u0131rat nehirleri aras\u0131ndaki b\u00f6lgeye Mezopotamya denir.<br \/>\nMezopotamya Verimli topraklara sahip olmas\u0131, iklim \u015fartlar\u0131n\u0131n uygun olmas\u0131 gibi nedenlerden dolay\u0131 s\u0131k s\u0131k istila ve g\u00f6\u00e7lere sahne olmu\u015f, insanlar aras\u0131ndaki k\u00fclt\u00fcr etkile\u015fimi fazla oldu\u011fundan<br \/>\nmedeniyet bu b\u00f6lgede geli\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n<p>BA\u015eLICA MEZOPOTAMYA KAV\u0130MLER\u0130:<br \/>\n1- S\u00fcmerler 2- Akkadlar 3- Elaml\u0131lar 4- Babilliler 5-Asurlular<\/p>\n<p>1)- S\u00dcMERLER:<br \/>\n* Birbirinden ba\u011f\u0131ms\u0131z S\u0130TE denilen \u015fehir devletleri halinde ya\u015fad\u0131lar. En \u00f6nemli \u015fehirleri; Ur,Uruk, Laga\u015f&#8217;t\u0131r. Bu \u015fehir devletleri ENS\u0130 veya PATES\u0130 denilen Rahip-krallar taraf\u0131ndan y\u00f6netiliyordu.<br \/>\n* \u00c7ok tanr\u0131l\u0131 inanca sahip S\u00fcmerlerin tap\u0131naklar\u0131na Z\u0130GGURAT denirdi.<br \/>\n* Mezopotamya&#8217;da evler ve tap\u0131naklar ta\u015f az oldu\u011fundan kerpi\u00e7 ve tu\u011fladan yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nNOT: Hem bu \u00f6zelli\u011finden hem de s\u0131k s\u0131k istilalara u\u011frad\u0131\u011f\u0131ndan bu yap\u0131lar g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar ula\u015fmam\u0131\u015ft\u0131r<br \/>\n* G\u00fcn\u00fcm\u00fcz Uygarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n temeli olan yaz\u0131y\u0131 (\u00c7\u0130V\u0130 YAZISI) ilk kez S\u00fcmerler bulmu\u015ftur.(M\u00d6. 3500)<br \/>\n* Tarihte \u0130lk yaz\u0131l\u0131 hukuk kurallar\u0131 S\u00fcmerler taraf\u0131ndan olu\u015fturulmu\u015ftur. Bu \u00f6zellikleri ile S\u00fcmerlere d\u00fcnyadaki ilk Hukuk devleti diyebiliriz.<\/p>\n<p>NOT: Laga\u015f Kral\u0131 URUKAG\u0130NE taraf\u0131ndan olu\u015fturulan ilk yaz\u0131l\u0131 kanunlar &#8220;fidye ve bedel&#8221; sistemine dayan\u0131yordu.<br \/>\n* S\u00fcmerlerin en \u00f6nemli edebiyat eserleri; G\u0131lgam\u0131\u015f Destan\u0131, Yarad\u0131l\u0131\u015f Destan\u0131 ve Tufan Hikayesi&#8217;dir.<br \/>\n* S\u00fcmerler Matematik ve Geometrinin temellerini atn\u0131\u015flard\u0131r. (D\u00f6rt i\u015flemi bulmu\u015flar, dairenin<br \/>\nalan\u0131n\u0131 hesaplam\u0131\u015flar, \u00e7arpma ve b\u00f6lme cetvelleri haz\u0131rlam\u0131\u015flard\u0131r.)<br \/>\n* S\u00fcmerler astronomide de geli\u015fmi\u015flerdir. (Bur\u00e7lar\u0131 bulmu\u015flar, bir ay\u0131 30, bir y\u0131l\u0131 360 g\u00fcn olarak<br \/>\nhesaplam\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n<p>NOT: D\u00fcnyada ilk kez AY YILI hesab\u0131na dayanan takvimi S\u00fcmerler bulmu\u015flard\u0131r.<br \/>\n* Son ara\u015ft\u0131rmalara g\u00f6re \u00f6rf, adet,geleneklerine ve dil yap\u0131lar\u0131na, kulland\u0131klar\u0131 aletlere bak\u0131larak<br \/>\nS\u00fcmerlerin Mezopotamya&#8217;ya Orta Asya&#8217;dan geldikleri T\u00fcrk olabilecekleri tahmin edilmektedir.<br \/>\n* Akkadlar taraf\u0131ndan y\u0131k\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n<p>2)- AKKADLAR:<br \/>\n* Arap Yar\u0131madas\u0131ndan Mezopotamya&#8217;ya gelen Sami k\u00f6kenli bir kavimdir.<br \/>\n* \u0130lk s\u00fcrekli ve d\u00fczenli ordular\u0131 kurmu\u015flard\u0131r. (Bu sayede k\u0131sa zamanda Mezopotamya&#8217;n\u0131n tamam\u0131na sahip olmu\u015flard\u0131r.)<br \/>\n* Tarihte bilinen ilk b\u00fcy\u00fck imparatorlu\u011fu kurdular.<br \/>\n* Kurucular\u0131 SARGON, ba\u015fkentleri AGADE&#8217;dir. (Tap\u0131naklar\u0131na da AGADE denilirdi.)<br \/>\n* En \u00f6nemli mimari eserleri ZAFER ANITI&#8217;d\u0131r.<\/p>\n<p>3)- ELAMLILAR:<br \/>\n* Elam g\u00fcneydo\u011fu Mezopotamya&#8217;ya verilen add\u0131r. * Ba\u015fkentleri SUS&#8217;dur.<br \/>\n* Bilim ve teknikte ileri olmamalar\u0131na ra\u011fmen, g\u00fczel sanatlar ve s\u00fcsleme alan\u0131nda geli\u015fmi\u015flerdir.<\/p>\n<p>4)- BAB\u0130LL\u0130LER:<br \/>\n* \u0130lk &#8220;Mutlak Krall\u0131k&#8221; anlay\u0131\u015f\u0131 Babil&#8217;de ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\n* \u00dcnl\u00fc krallar\u0131 HAMMURAB\u0130, ilk ANAYASA olarak bilinen &#8220;Hammurabi Kanunlar\u0131n\u0131&#8221; olu\u015fturdu. (Bu kanunlar Sami geleneklerinden ve Urukagine kanunlar\u0131ndan yararlan\u0131larak haz\u0131rlanm\u0131\u015ft\u0131r.)<br \/>\n* Babil Kulesi&#8221; ve &#8220;Babil&#8217;in Asma bah\u00e7eleri&#8221; en \u00f6nemli eserleridir.<\/p>\n<p>5)- ASURLULAR:<br \/>\n* Yukar\u0131 Mezopotamya&#8217;da(G\u00fcneydo\u011fu Anadolu) kurulmu\u015flar, Toroslar ve Kapadokya&#8217;ya kadar yay\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r.<br \/>\n* Anadolu&#8217;da ticaret kolonileri kurdular. (K\u00dcLTEPE&#8217;de)<br \/>\n* \u00c7ivi yaz\u0131s\u0131n\u0131 Anadolu&#8217;ya \u00f6\u011freterek, Anadolu&#8217;da tarih devirlerini ba\u015flatt\u0131lar.<br \/>\n* T\u00fcm \u00e7ivi yaz\u0131l\u0131 eserleri ba\u015fkentleri N\u0130NOVA&#8217;da toplayarak, ilk K\u00dcT\u00dcPHANEC\u0130L\u0130K ve AR\u015e\u0130VC\u0130L\u0130K faaliyetini ba\u015flatt\u0131lar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mezopotamya: G\u00fcneydo\u011fu Anadolu&#8217;dan ba\u015flayarak, Basra K\u00f6rfezine kadar uzanan, Dicle ve F\u0131rat nehirleri aras\u0131ndaki b\u00f6lgeye Mezopotamya denir. Mezopotamya Verimli topraklara sahip olmas\u0131, iklim \u015fartlar\u0131n\u0131n uygun olmas\u0131 gibi nedenlerden dolay\u0131 s\u0131k s\u0131k istila ve g\u00f6\u00e7lere sahne olmu\u015f, insanlar aras\u0131ndaki k\u00fclt\u00fcr etkile\u015fimi fazla oldu\u011fundan medeniyet bu b\u00f6lgede geli\u015fmi\u015ftir. BA\u015eLICA MEZOPOTAMYA KAV\u0130MLER\u0130: 1- S\u00fcmerler 2- Akkadlar 3- Elaml\u0131lar 4- &#8230; <a title=\"Mezopotamya Medeniyeti ve Uygarl\u0131klar\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/mezopotamya-medeniyeti-ve-uygarliklar.html\" aria-label=\"More on Mezopotamya Medeniyeti ve Uygarl\u0131klar\">Devam\u0131n\u0131 oku&#8230;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[7,26],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/625"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=625"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/625\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=625"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=625"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=625"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}