{"id":60695,"date":"2015-12-19T14:08:54","date_gmt":"2015-12-19T12:08:54","guid":{"rendered":"http:\/\/www.sorubak.com\/blog\/?p=60695"},"modified":"2015-12-19T14:09:05","modified_gmt":"2015-12-19T12:09:05","slug":"vucudumuz-icin-aminoasitlerin-onemi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/vucudumuz-icin-aminoasitlerin-onemi.html","title":{"rendered":"V\u00fccudumuz i\u00e7in aminoasitlerin \u00f6nemi, yap\u0131s\u0131"},"content":{"rendered":"

amino asit nedir? amino asit fiyat\u0131, amino asit yap\u0131s\u0131<\/strong><\/p>\n

\u0130nsan bedeni ba\u015fka b\u00fct\u00fcn canl\u0131lar gibi h\u00fccrelerden meydana gelir. \u0130nsan bedeninu meydana getiren h\u00fccrelerin esas ta\u015f\u0131 proteindir. Proteinin s\u00f6zc\u00fck manas\u0131 \u201cen m\u00fchim\u201d demektir. Ad\u0131ndan da anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 gibi insan i\u00e7in en m\u00fchim \u015fey proteindir. H\u00fccre stoplazmas\u0131nda \u00e7\u00f6z\u00fcnm\u00fc\u015f durumda tespit edilen proteinler; b\u00fcy\u00fcmemizi, ilerlememizi, yaralar\u0131m\u0131z\u0131n iyile\u015fmesini, bedenimizde kaslar\u0131n olu\u015fmas\u0131n\u0131, birtak\u0131m besinlerin sindirimini, hastal\u0131klara kar\u015f\u0131 korunmam\u0131z\u0131, zekam\u0131z\u0131n ilerlemesini ve bizim a\u00e7\u0131m\u0131zdan ya\u015fami ehemmiyet ta\u015f\u0131yan bedenimizdeki azot dengesini sa\u011flar .<\/p>\n

\"V\u00fccut<\/a>
\nV\u00fccudumuz i\u00e7in bu kadar m\u00fchim olan proteinin yap\u0131 ta\u015f\u0131 amino asitlerdir. V\u00fccudumuza giren proteinler par\u00e7alanarak amino asitlere d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr ve basit\u00e7e kan\u0131m\u0131za kar\u0131\u015f\u0131r . V\u00fccudumuzun %20\u2019i amino asitlerden meydana gelir. Yani 50 kilo a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131ndaki bir insan\u0131n 10 kilosu amino asittir. Genellikle kas dokusunun olu\u015fmas\u0131nda ve ilerlemesinde \u00e7ok tesirli olan amino asitler, bug\u00fcn\u00fcm\u00fczde sporcular\u0131n vazge\u00e7ilmez takviyesi olarak tan\u0131nm\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131ni savunuyor .
\nAmino asitler ilk defa Fransa\u2019da olu\u015fturulan bir tetkik neticesi ku\u015fkonmaz bitkisinde bulundu. \u0130lk tespit edilen amino asit \u201casparajin\u201ddir. Asparajin yery\u00fcz\u00fcndeki 20 natural amino asitten ilk ke\u015ffedilendi. Ard\u0131ndangeli\u015fen senelerde olu\u015fturulan \u00e7al\u0131\u015fmalarla ba\u015fka amino asitler de bulundu. Son olarak 1938 senesinde \u201cthreonin\u201d ke\u015ffedildi. Amino asitlerin ke\u015ffiyle, bilim ve t\u0131p d\u00fcnyas\u0131 insan anatomisiy ile ilgili g\u00f6r\u00fclmemi\u015f bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 kazand\u0131 .<\/p>\n

\"V\u00fccut<\/a>\u0130nsan bedenindeki b\u00fct\u00fcn metabolik prosed\u00fcrlerde bulunan amino asitler proteinlerin yap\u0131 ta\u015f\u0131d\u0131r ve bedenimizin gereksinimi olan proteini \u00fcretilmesini ger\u00e7ekle\u015ftiren en m\u00fchim nedendur. Amino asitlerin \u00fcretti\u011fi proteinler vas\u0131tas\u0131 ile; kaslar\u0131m\u0131z, derimiz, t\u0131rnaklar\u0131m\u0131z, sa\u00e7lar\u0131m\u0131z, hormonlar\u0131m\u0131z ve t\u00fcm enzimlerimiz meydana gelir. Hem de amino asitler h\u00fccre yenilenmesini sa\u011flayarak insan hayat\u0131n\u0131n s\u00fcrmesini sa\u011flar. Ruh sa\u011fl\u0131m\u0131z\u0131n da dengeli olmas\u0131n\u0131 amino asitlere bor\u00e7luyuz.
\n\u015eu ana kadar ke\u015ffedilmi\u015f 20 adet natural amino asit var. Bunlar\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc bedenimiz kendisi \u00fcretirken bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc da d\u0131\u015far\u0131dan besinler vas\u0131tas\u0131 ile al\u0131r\u0131z.<\/p>\n

Amino Asitleri Hangi G\u0131dalardan Al\u0131r\u0131z?<\/strong>
\nProtein sahibi olan b\u00fct\u00fcn g\u0131dalardan amino asit gereksinimizi kar\u015f\u0131layabiliriz. Hayvansal besinler ve detayl\u0131 sebzeler i\u00e7erdikleri proteinle amino asit gereksinimizi kar\u015f\u0131lamam\u0131zda bize yard\u0131m eder.
\nAmino asit sahibi olan hayvansal besinler:<\/strong>
\nK\u0131rm\u0131z\u0131 et, tavuk, bal\u0131k, yumurta, s\u00fct, peynir yo\u011furt gibi hayvansal besinler i\u00e7erdikleri \u201csonu\u00e7lanm\u0131\u015f proteinler\u201d vas\u0131tas\u0131 ile bedenimiz gereksinimi olan b\u00fct\u00fcn amino asitleri bulundururlar. Hayvansal besinlerden amino asit gereksinimizin hepsini kar\u015f\u0131layabiliriz. Ayn\u0131 vakitte bu hayvansal besinler B12 vitamininin de en itimat edilir deposudur. Fakat hayvansal besinler lif i\u00e7ermezler. Doymu\u015f ya\u011f ve kolesterol y\u00f6n\u00fcnden de varl\u0131kl\u0131d\u0131rlar. Bu sebepten hayvansal besinleri t\u00fcketirken ilgi etmeliyiz. \u00c7ok \u00e7ok hayvansal besin t\u00fcketmek kalp, tansiyon, kolesterol, ba\u011f\u0131rsak hastal\u0131klar\u0131 gibi \u00e7o\u011fu hastal\u0131\u011fa yol a\u00e7abilir. Dengeli beslenmenin ehemmiyetini unutmamal\u0131y\u0131z.<\/p>\n

Aminoasitler<\/b>, proteinleri<\/a> olu\u015fturan temel yap\u0131 ta\u015flar\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Kimyada bir aminoasit hem amin hem de karboksil fonksiyonel gruplar i\u00e7eren bir molek\u00fcld\u00fcr. Aminoasitlerin peptit ba\u011flar\u0131yla u\u00e7 uca eklenmesiyle olu\u015fturduklar\u0131 k\u0131sa polimer zincirler “peptid”, uzun polimer zincirler ise “polipeptid” veya “protein” olarak adland\u0131r\u0131l\u0131rlar. H\u00fccre i\u00e7erisinde ribozomlar, mRNA molek\u00fcllerini kal\u0131p olarak kullanarak aminositleri u\u00e7 uca ekleyerek proteinleri sentezlerler. Bu i\u015fleme translasyon (\u00e7eviri) denir.<\/p>\n

Bahsedilen amino asitlerin hepsinin ayn\u0131 anda herhangi bir proteinin yap\u0131ta\u015f\u0131nda bulunmas\u0131 gerekmez. Ayr\u0131ca hepsi e\u015fit miktarda da de\u011fildir. Proteinlerde bunlardan \u00e7ok daha farkl\u0131 amino asitler de bulunabilir. Farkl\u0131 amino asitler, 20 temel amino asitle olu\u015fturulmu\u015f polipeptidlerin daha sonra \u201cfarkl\u0131la\u015fmalar\u0131\u201d ile olu\u015fur. Bu t\u00fcr amino asit farkl\u0131la\u015fmalar\u0131, proteinin \u00f6zelliklerini ve i\u015flevlerini olduk\u00e7a fazla de\u011fi\u015ftirir. \u00d6rne\u011fin \u00e7\u00f6z\u00fcn\u00fcrl\u00fcklerini artt\u0131rabilir veya azaltabilir ya da di\u011fer molek\u00fclerle etkile\u015fmelerini d\u00fczenleyebilir.<\/p>\n

Amino asitlere ek olarak proteinler, \u00e7ok daha farkl\u0131 gruplar da bar\u0131nd\u0131rabilirler. Amino asit d\u0131\u015f\u0131nda, yap\u0131s\u0131nda farkl\u0131 t\u00fcrler bar\u0131nd\u0131ran amino asitlere, \u201ckonjuge proteinler\u201d denir. Konjuge proteinler, kovalent veya non-kovalent ba\u011flarla, n\u00fckleik asitlerle n\u00fckleoproteinleri, lipidlerle lipoproteinleri, karbonhidratlarla glikoproteinleri ve daha bir\u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fck molek\u00fcl k\u00fctleli maddelerle, metallerle ve metal i\u00e7eren gruplarla kompleks yap\u0131lar olu\u015fturabilirler.<\/p>\n

Amino asit yan gruplar\u0131n\u0131n \u00f6zellikleri<\/span><\/h2>\n

Polipeptidin ana zinciri, her amino asit i\u00e7in ayn\u0131 olan gruplar\u0131n birle\u015fimidir. Yan zincir veya R grubu ise, \u03b1-karbonuna ba\u011fl\u0131d\u0131r ve 20 amino asitin her birinde farkl\u0131d\u0131r. Bu farkl\u0131l\u0131k, proteinin kendine \u00f6zg\u00fc olduk\u00e7a de\u011fi\u015fik yap\u0131lar\u0131 ve aktiviteleri kazand\u0131r\u0131r. T\u00fcm amino asit yan zincirleri bir arada d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde, art\u0131 veya eksi y\u00fckl\u00fcden hidrofobi\u011fe kadar olduk\u00e7a fazla \u00e7e\u015fitli yap\u0131sal \u00f6zellikler g\u00f6sterirler. Ayr\u0131ca bu yan zincirler, olduk\u00e7a farkl\u0131 \u00e7e\u015fitlilikte kovalent ve nonkovalent ba\u011flar\u0131n yap\u0131s\u0131na kat\u0131labilirler.<\/p>\n

Bir enzimin \u201caktif b\u00f6lgesi\u201d, bir\u00e7ok farkl\u0131 organik reaksiyonu katalizleyebilir. Yan zincirlerin \u00e7e\u015fitli karakteristi\u011fi, molek\u00fcl\u00fcn yap\u0131s\u0131n\u0131 ve aktivitesini belirleyen molek\u00fcl i\u00e7i (intramolek\u00fcler) etkile\u015fimlerden, peptidin di\u011fer polipeptidler gibi molek\u00fcllerle aralar\u0131nddaki ili\u015fkiyi belirlerleyen molek\u00fcller aras\u0131 etkile\u015fimlere kadar bir\u00e7ok \u015feyi etkiler.<\/p>\n

Apolar aminoasitler<\/span><\/h2>\n

Apolar<\/a> aminoasitler, yan zincirlerinde hidrofobik \u00f6zellik g\u00f6steren radikal grup bulundururlar. Elektrostatik ba\u011flar yapamayan amino asitlerdir. Yan zincirlerinde, genellikle oksijen veya azot yoktur. \u00d6ncelikli olarak (bir proteindeki \u00f6zel bir bo\u015flu\u011fa hangi amino asitin en iyi \u015fekilde uyabilece\u011fini belirleyen) b\u00fcy\u00fckl\u00fck ve \u015fekillerine g\u00f6re ayr\u0131l\u0131rlar. Van der Waals kuvvetleri<\/a> ve hidrofobik etkile\u015fimler sayesinde bir arada tutunurlar.<\/p>\n