{"id":41608,"date":"2013-04-03T15:55:00","date_gmt":"2013-04-03T13:55:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.sorubak.com\/blog\/?p=41608"},"modified":"2013-04-03T15:55:00","modified_gmt":"2013-04-03T13:55:00","slug":"deizm-nedir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/deizm-nedir.html","title":{"rendered":"Deizm Nedir?"},"content":{"rendered":"<p>Deizm veya Yaradanc\u0131l\u0131k, kayna\u011f\u0131n\u0131 mant\u0131k ve do\u011fadan alan, t\u00fcm dinleri reddeden tek Tanr\u0131 inanc\u0131d\u0131r. Dinler reddedildi\u011fi i\u00e7in peygamberler, kutsal kitaplar, sevap, g\u00fcn\u00e2h, ib\u00e2det, dua, vahiy, kader, ahiret, cennet, cehennem, melek, cin ve \u015feytan gibi kavramlar bu inan\u0131\u015fta yoktur. Deizm&#8217;de sadece evrenin i\u015fleyi\u015fi i\u00e7in do\u011fa kanunlar\u0131n\u0131 koyan, bunun ard\u0131ndan evrene ve insanl\u0131\u011fa hi\u00e7bir m\u00fcdahalesi olmayan bir Tanr\u0131ya inan\u0131l\u0131r.<br \/>\nDeizm kavram\u0131 ilk olarak 17. y\u00fczy\u0131lda \u00f6zellikle \u0130ngiltere\u2019de kullan\u0131lmaya ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r. Terim L\u00e2tince Tanr\u0131 anlam\u0131ndaki Deus s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcnden t\u00fcretilmi\u015f ve \u00f6zg\u00fcr d\u00fc\u015f\u00fcncelilerin Tanr\u0131 inanc\u0131n\u0131 belirtmede kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Tarihi<\/p>\n<p>Deist d\u00fc\u015f\u00fcnce; eski zamanlardan beri (tahminen m\u00f6 535) vard\u0131r. Deizm kelimesi ise; 17. y\u00fczy\u0131lda \u00f6zellikle \u0130ngiltere&#8217;de kullan\u0131lmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Do\u011fa dinine inan\u0131\u015f 17. y\u00fczy\u0131lda Avrupa&#8217;da bir devrim olmu\u015f; bir\u00e7ok k\u00fclt\u00fcr bu ak\u0131ma destek vermi\u015ftir. R\u00f6nesans d\u00f6nemindeki h\u00fcmanist yakla\u015f\u0131m; Avrupa&#8217;n\u0131n Klasik Roma ve Antik Yunan d\u00f6nemindeki d\u00fc\u015f\u00fcnceleri \u00e7al\u0131\u015fmaya itmi\u015ftir. Bunun yan\u0131 s\u0131ra; eski dok\u00fcmanlar\u0131n analiz edilmesi do\u011frultusunda ve bilimin de sundu\u011fu olgularla tarihte ilk defa Hristiyan toplumlar taraf\u0131ndan \u0130ncil ele\u015ftirilmi\u015ftir. Yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar do\u011frultusunda; D\u00fcnya Tarihi&#8217;nin \u0130ncil&#8217;de anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan \u00e7ok daha farkl\u0131 oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. 16. ve 17. y\u00fczy\u0131lda Avrupal\u0131lar\u0131n Amerika, Asya ve Pasifik&#8217;i de ke\u015ffetmesinden sonra; aradaki farkl\u0131l\u0131klardan, dini Nuh&#8217;tan geli\u015f teorisinin bozdu\u011funa inan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu konuda Herbert; De Religione Laici (1645) de \u015fu s\u00f6zleri yazm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\n\u00ab Bir\u00e7ok inan\u0131\u015f ya da din, a\u00e7\u0131kca, bir\u00e7ok \u00fclkede uzun s\u00fcredir vard\u0131 ve kesinlikle kanun koyucular\u0131n bahsetmedi\u011fi bir tane bile yoktu, Wayfarer&#8217;\u0131n Avrupa&#8217;da bir tane bulmas\u0131 gibi, ba\u015fka biri Afrika&#8217;da, Asya&#8217;da ve bamba\u015fka bir tanesi de Hindistan&#8217;da&#8230; \u00bb<br \/>\nBu do\u011frultuda; Hristiyanl\u0131\u011f\u0131n bir\u00e7ok din aras\u0131ndaki dinlerden biri oldu\u011funun fark\u0131na var\u0131lm\u0131\u015f; ve hi\u00e7bir \u015feyin bir dinin di\u011ferinden daha iyi ya da daha do\u011fru oldu\u011funu ispatlamayaca\u011f\u0131na inanm\u0131\u015flard\u0131.<br \/>\nBilimde ilerlemeler<\/p>\n<p>20. y\u00fczy\u0131lda kuantum kuram\u0131n\u0131n geli\u015fmesiyle beraber fizik felsefesi belirleyici bir g\u00fcncellik kazanm\u0131\u015f, evrenin do\u011fas\u0131n\u0131n belirlenirci mi yoksa belirlenemezci mi oldu\u011fu \u00e7ok\u00e7a tart\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f ve kuantum mekani\u011finin farkl\u0131 yorumlar\u0131 ortaya at\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6nbilimsel nitelikte ortaya \u00e7\u0131kan bu yorumlar daha sonra bilimsel bilginin sentezlenmesine ve \u00e7e\u015fitli teorilerin hem d\u00fc\u015f\u00fcnce deneyleriyle hem de y\u00fcksek enerjili par\u00e7ac\u0131k h\u0131zland\u0131r\u0131c\u0131lar\u0131n, dev teleskoplar\u0131n, dedekt\u00f6rlerin ve uzay sondalar\u0131n\u0131n kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zlem ve deneylerden elde edilen sonu\u00e7larla matematiksel form\u00fclasyonlara oturtarak ispatlamas\u0131na \u00f6n ayak olmu\u015ftur.<br \/>\n20. y\u00fczy\u0131lda geli\u015fen bilimsel ke\u015fifler (1915-genel g\u00f6relilik kuram\u0131, 1929-k\u0131rm\u0131z\u0131ya kayma, 1964-kozmik mikrodalga arkaplan \u0131\u015f\u0131mas\u0131) \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda bildi\u011fimiz evrenin B\u00fcy\u00fck Patlama ile bir ba\u015flang\u0131c\u0131 oldu\u011fu kan\u0131tlanm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nKuantum mekani\u011finin \u00e7o\u011ful d\u00fcnyalar yorumuna g\u00f6re ger\u00e7ekli\u011fin kendisi olarak t\u00fcm kainat i\u00e7in tek ve evrensel bir dalga fonksiyonu mevcuttur. Bu evrensel dalga fonksiyonu her\u015feyin dalga fonskiyonu olarak, bildi\u011fimiz d\u00fcnyam\u0131zdaki b\u00fct\u00fcn olas\u0131l\u0131klar\u0131 ve hatta bunun d\u0131\u015f\u0131nda evrilmesi olas\u0131 b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyalar\u0131 kapsamaktad\u0131r.[4]<br \/>\nDeizmde, evreni bir ilk nedenin sonucu olarak evrensel kanunlar \u00e7er\u00e7evesinde yaratan tanr\u0131n\u0131n, sonras\u0131nda deterministik olarak geli\u015fen olaylara m\u00fcdahalede bulunmad\u0131\u011f\u0131na inan\u0131lmaktad\u0131r.<br \/>\nG\u00fcn\u00fcm\u00fczde Deizm<\/p>\n<p>Modern deistler klasik deizm inan\u0131\u015f\u0131n\u0131, modern felsefe ile birle\u015ftirerek g\u00fcn\u00fcm\u00fcz bilimiyle kullanmak istemi\u015flerdir. Bu do\u011frultuda da bir\u00e7ok yeni inan\u0131\u015f\u0131n \u00e7\u0131kmas\u0131na sebebiyet vermi\u015ftir. Eski deizm inan\u0131\u015f\u0131nda; Tanr\u0131 ile ki\u015fisel bir diyalog yahut kar\u015f\u0131la\u015fma m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6sterilirken; g\u00fcn\u00fcm\u00fczde Tanr\u0131&#8217;n\u0131n insan\u00fcst\u00fc oldu\u011fu ve Tanr\u0131&#8217;y\u0131 anlaman\u0131n insan mant\u0131\u011f\u0131 s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde olmad\u0131\u011f\u0131na inan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nDeistik Kavramlar<\/p>\n<p>Deizm<br \/>\nDeizm, bilindik, dura\u011fan ve i\u00e7inde de\u011fi\u015fim bulundurmayan \u00f6\u011fretilerin, inan\u0131\u015flar\u0131n aksine, t\u00fcm insanlar\u0131n yapabildiklerinden daha y\u00fcce evrensel bir yarat\u0131c\u0131 g\u00fcc\u00fcn varl\u0131\u011f\u0131na y\u00f6nelik sonsuz inan\u00e7 ile insan\u0131n do\u011fu\u015ftan sahip oldu\u011fu akl\u0131yla do\u011fan\u0131n ve evrendeki kanun ve tasar\u0131m\u0131n ki\u015fisel g\u00f6zlemlerle onaylan\u0131p benimsenmesidir.<br \/>\n\u0130man<br \/>\n\u015eu \u00f6nemli bir konu ki Deistler y\u00fcce bir Yarat\u0131c\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na inanmalar\u0131 i\u00e7in &#8220;iman&#8221;a gereksinmezler. \u0130nan\u0131\u015fta &#8220;iman&#8221; yerine ko\u015fulsuz &#8220;g\u00fcven&#8221; vard\u0131r. Bu al\u0131nt\u0131 Voltaire\u2019den derlenmi\u015ftir, \u201c\u0130man nedir ? Apa\u00e7\u0131k ortada olan \u015feye inanmak m\u0131d\u0131r? Hay\u0131r. Bana g\u00f6re apa\u00e7\u0131k ortadad\u0131r ki, varl\u0131\u011f\u0131 gerekli olan, sonsuz, y\u00fcce ve ak\u0131ll\u0131 bir yarat\u0131c\u0131 vard\u0131r. Bu iman ile de\u011fil ak\u0131l ile alakal\u0131d\u0131r.&#8221;<br \/>\nTanr\u0131<br \/>\nDo\u011fadaki tasar\u0131m ve kanunlar\u0131n kayna\u011f\u0131 olan evrensel yaratma g\u00fcc\u00fcd\u00fcr.<br \/>\nAk\u0131ll\u0131 Tasar\u0131m<br \/>\nAk\u0131ll\u0131 tasar\u0131mdan kas\u0131t do\u011fadaki yap\u0131lard\u0131r, mesela g\u00f6zlemlenebilir olan ve ak\u0131ll\u0131 bir tasar\u0131mc\u0131 gerektiren DNA\u2019n\u0131n karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131. Bu ba\u015fl\u0131k alt\u0131nda \u201cYAPI\u201d dan kastetti\u011fimiz, bir \u015feylerin sonsuz bir i\u015fbirli\u011fi motifi ile planlanmas\u0131d\u0131r&#8230;<br \/>\nDo\u011fal \u0130nan\u00e7<br \/>\nDo\u011fan\u0131n tasar\u0131mlar\u0131na, kanunlar\u0131n\u0131n ve akl\u0131n uygulanmas\u0131na dayal\u0131 Tanr\u0131 inanc\u0131d\u0131r.<br \/>\nFelsefe<br \/>\nVar olu\u015f ilkelerinin ve ger\u00e7eklerinin \u00f6\u011fretisi, bilgi veya inan\u0131\u015f.<br \/>\nMant\u0131k\/Ak\u0131l<br \/>\nGer\u00e7eklere dayal\u0131 mant\u0131ksal \u00e7\u0131kar\u0131mlar\u0131 veya sonu\u00e7lar\u0131 \u015fekillendirmede kullan\u0131lan ruhani g\u00fc\u00e7.<br \/>\n\u0130nan\u00e7<br \/>\nSebebe, do\u011faya ve evrenin amac\u0131na ili\u015fkin inan\u00e7lar dizisi.<br \/>\nVahiy<br \/>\nVahiy gelmesi durumu. Dinsel anlamda, vahiyden kas\u0131t genellikle gaipten haber gelmesidir. Vahiy yanl\u0131zca birinci merciden haber verilmesidir, bu da anlams\u0131zd\u0131r. Mesela, e\u011fer Tanr\u0131 bana bir \u015feyleri vahiy ederse bu bana gaipten gelmi\u015f bir haber olurdu. E\u011fer ben Tanr\u0131n\u0131n bana s\u00f6yledi\u011fini bir ba\u015fkas\u0131na s\u00f6ylersem, bu haber sadece kulaktan dolma bir haber olurdu. E\u011fer bu ki\u015fi benim s\u00f6yledi\u011fime inan\u0131rsa, Tanr\u0131n\u0131n de\u011fil benim s\u00f6ylediklerime inanm\u0131\u015f olacakt\u0131 yani benim do\u011frular\u0131ma g\u00fcvenecekti.<br \/>\nThomas Paine, 1785\u20131795<br \/>\nThomas Paine &#8220;Ak\u0131l \u00c7a\u011f\u0131&#8221; adl\u0131 kitab\u0131nda vahiy konusunu \u015f\u00f6yle anlat\u0131r;<br \/>\n&#8220;Dine uyguland\u0131\u011f\u0131nda vahiy Tanr\u0131&#8217;n\u0131n insana do\u011frudan iletti\u011fi \u015fey anlam\u0131na gelir. E\u011fer Tanr\u0131 l\u00fctfederse, bu t\u00fcr bir ili\u015fki kurmada onun g\u00fcc\u00fcn\u00fc kimse inkar edecek veya tart\u0131\u015facak de\u011fildir. Bu durumun var oldu\u011funu kabul etsek bile, bir \u015feyin \u00f6zel bir ki\u015fiye vahyolunmas\u0131, herhangi ba\u015fka bir ki\u015fiye olunmamas\u0131, bu vahyin sadece o ki\u015fiye ait olmas\u0131 anlam\u0131na gelir. Bu ki\u015fi vahyi ikinci bir ki\u015fiye, ikincisi bir \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fcne, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc d\u00f6rd\u00fcnc\u00fcye aktar\u0131r ve b\u00f6yle devam ederse s\u00f6z konusu vahiy t\u00fcm bu insanlar i\u00e7in bir vahiy olmaktan \u00e7\u0131kar. Bu sadece birinici ki\u015fi i\u00e7in bir vahiydir, di\u011ferleri i\u00e7in de bir s\u00f6ylenti; sonu\u00e7 olarak di\u011ferleri de buna inanmakla y\u00fck\u00fcml\u00fc de\u011fildirler. Bize ikinci elden yaz\u0131l\u0131 veya s\u00f6zl\u00fck olarak iletilen d\u00fc\u015f\u00fcnce ve ifadelerin bir vahiy oldu\u011funu ileri s\u00fcrmek \u00e7eli\u015fkidir. Vahiy tan\u0131m\u0131 gere\u011fi ilk ili\u015fkiyle s\u0131n\u0131rl\u0131d\u0131r. Bundan sonras\u0131 bu ki\u015finin kendisine vahiy g\u00f6nderildi\u011fini ileri s\u00fcrmesinden ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. Bu ki\u015fi kendisini inanmakla y\u00fck\u00fcml\u00fc g\u00f6rebilir, ama benim onun gibi inanma zorunlulu\u011fum yoktur, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu vahiy bana g\u00f6nderilmemi\u015ftir ve benden bu vahyin kendisine g\u00f6nderildi\u011fini iddia edenin s\u00f6z\u00fcne inanmam istenmektedir.&#8221;<br \/>\nThomas Paine yine ayn\u0131 kitapta vahiy konusuna ak\u0131lc\u0131 ve herkes taraf\u0131ndan kabul edilebilir yeni bir yakla\u015f\u0131m sunar;<br \/>\n&#8220;Baz\u0131lar\u0131, &#8220;Tanr\u0131 kelam\u0131 yok mudur, vahiy yok mudur?&#8221; diye soracaklar belki. Ben buna evet derim, Tanr\u0131 kelam\u0131 ve vahiy vard\u0131r. Tanr\u0131 kelam\u0131 g\u00f6zlemledi\u011fimiz evrendir: bu anlam\u0131yla hi\u00e7bir insan icad\u0131n\u0131n ne kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kabilece\u011fi, ne de de\u011fi\u015ftirebilece\u011fi bir kelamd\u0131r ve Tanr\u0131 insana evrensel bir dille seslenmektedir. \u0130nsan dili yerel ve de\u011fi\u015fkendir bu nedenle de de\u011fi\u015fmez ve evrensel bilgi i\u00e7in kullan\u0131lmada yetersiz kal\u0131r.&#8221;<br \/>\nG\u00fcven<br \/>\nG\u00fcven, bir insan\u0131n mant\u0131k s\u00fczgecinden ge\u00e7irdikten sonra ba\u015fka bir insana veya ba\u015fka bir \u015feye inanmas\u0131d\u0131r.<br \/>\nAlt Kategoriler<\/p>\n<p>Pandeizm<br \/>\nPandeizm ya da T\u00fcmtanr\u0131c\u0131l\u0131k, evrenin b\u00fct\u00fcn\u00fcn\u00fc Tanr\u0131 olarak kabul eden felsef\u00ee g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fcr. Deistler var olan tek bir Tanr\u0131n\u0131n ya da \u00fcst\u00fcn varl\u0131\u011f\u0131 kabul ederler ancak pandeistler, evrenden ayr\u0131 bir olgunun varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul etmezler. Tanr\u0131 evrenle bir b\u00fct\u00fcnd\u00fcr.<br \/>\nDeizm Hakk\u0131nda Yan\u0131tlanm\u0131\u015f Sorular<\/p>\n<p>Deizmin dinlerden fark\u0131 nedir?<br \/>\nDeizm, mant\u0131\u011fa ve do\u011faya dayal\u0131d\u0131r, vahye de\u011fil. Di\u011fer t\u00fcm dinler, il\u00e2hi bir vahiy iddia ederler ve hepsinin kutsal bir kitab\u0131 vard\u0131r. Deizm de her ikisi de yoktur. Deizm de imama, papaza, hahama ihtiya\u00e7 yoktur. Deizm de ihtiya\u00e7 duyulan her \u015fey ve tek \u015fey, &#8220;sa\u011fduyulu olmak&#8221; ve &#8220;her \u015feyi ak\u0131l s\u00fczgecinden ge\u00e7irmek&#8221;tir.<br \/>\nDeizm, do\u011fru olan neyse onun yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yler. Deizm, bedenimiz \u00f6ld\u00fckten sonra, bize neler olaca\u011f\u0131n\u0131 bildi\u011fini iddia etmez. Bu konuda endi\u015felenmeyecek kadar Tanr\u0131ya g\u00fcvenilir. Thomas Paine\u2019in yazd\u0131\u011f\u0131 gibi: \u201cKendimi yarat\u0131c\u0131m\u0131n ellerinde g\u00f6r\u00fcyorum ve bu, onun iyili\u011fine ve adaletine uygun bir \u015fekilde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m s\u00fcrece endi\u015fe etmememi sa\u011fl\u0131yor.&#8221;<br \/>\nDeistlerin Tanr\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc nas\u0131ld\u0131r ?<br \/>\nDeistler Tanr\u0131y\u0131 istedi\u011fi her \u015feye g\u00fcc\u00fc yeten sonsuz bir varl\u0131k olarak g\u00f6r\u00fcr. A\u015fa\u011f\u0131daki Albert Einstein\u2019dan yap\u0131lan al\u0131nt\u0131 Tanr\u0131n\u0131n iyi bir Deistik tan\u0131m\u0131n\u0131 sunuyor. \u201cBenim inanc\u0131m, zay\u0131f ve \u00e7elimsiz ak\u0131llar\u0131m\u0131z ile alg\u0131layabildi\u011fimiz ve kendisini k\u00fc\u00e7\u00fck detaylarda a\u00e7\u0131\u011fa vuran sonsuz \u00fcst\u00fcn bir ruhun m\u00fctevazi hayranl\u0131\u011f\u0131ndan ibaretir. Bu kavrayamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z evrendeki a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kan \u00fcst\u00fcn bir mant\u0131k g\u00fcc\u00fcn\u00fcn varl\u0131\u011f\u0131na olan derin duygusal sa\u011flam inan\u00e7 benim Tanr\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncemi \u015fekillendiriyor.\u201d<br \/>\nDeizm&#8217;in d\u00fcnyadaki k\u00f6t\u00fcl\u00fcklere cevab\u0131 nedir?<br \/>\nE\u011fer Tanr\u0131 vergisi akl\u0131m\u0131z\u0131 benimsersek, d\u00fcnyadaki k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerin bir\u00e7o\u011fu a\u015f\u0131labilir ya da ortadan kald\u0131r\u0131labilir. Unutulmamal\u0131d\u0131r ki, ke\u015ffetti\u011fimiz do\u011fa kanunlar\u0131 ve bilgisayarlardan t\u0131bba kadar ke\u015ffedip lehimize kullanmay\u0131 \u00f6\u011frendi\u011fimiz her \u015fey sonsuza dek var olacak. Ama insano\u011flu bilgiyi kazanman\u0131n ve \u00f6\u011frenmenin yerine korku ve hurafeler i\u00e7inde ya\u015famay\u0131 tercih etmeye karar verdi. Ba\u015far\u0131ya ula\u015fmak i\u00e7in s\u0131k\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmaktansa yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z davran\u0131\u015flardan sorumlu olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131za inanmak \u00e7ok daha kolay geliyor.<br \/>\nDeizmin evrim kuram\u0131na yakla\u015f\u0131m\u0131 nedir?<br \/>\nDeizm, evrim teorisine kar\u015f\u0131 de\u011fildir. Deizm&#8217;e g\u00f6re insan, Tanr\u0131&#8217;n\u0131n olu\u015fturdu\u011fu kurallar \u00e7er\u00e7evesinde, daha ilkel canl\u0131lar\u0131n evrimle\u015fmesi sonucu olu\u015fmu\u015f olabilir. Burada dikkat edilmesi gereken konu yaradan g\u00fcc\u00fcn belirli kurallar\u0131 \u00f6nceden koymu\u015f olabilece\u011fidir. Ba\u015fka bir deyi\u015fle tamamen kendili\u011finden bir olu\u015fum s\u00f6z konusu de\u011fildir. Bir yarat\u0131c\u0131ya inanmak, o yarat\u0131c\u0131n\u0131n, insan\u0131 a\u015fama ge\u00e7irmeksizin bir anda yaratt\u0131\u011f\u0131 fikrine inanmay\u0131 gerektirmez. Evrim kuram\u0131na kar\u015f\u0131 ortaya at\u0131lan ak\u0131ll\u0131 tasar\u0131m g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc Deizm&#8217;de bulunmak zorunda de\u011fildir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Deizm veya Yaradanc\u0131l\u0131k, kayna\u011f\u0131n\u0131 mant\u0131k ve do\u011fadan alan, t\u00fcm dinleri reddeden tek Tanr\u0131 inanc\u0131d\u0131r. Dinler reddedildi\u011fi i\u00e7in peygamberler, kutsal kitaplar, sevap, g\u00fcn\u00e2h, ib\u00e2det, dua, vahiy, kader, ahiret, cennet, cehennem, melek, cin ve \u015feytan gibi kavramlar bu inan\u0131\u015fta yoktur. Deizm&#8217;de sadece evrenin i\u015fleyi\u015fi i\u00e7in do\u011fa kanunlar\u0131n\u0131 koyan, bunun ard\u0131ndan evrene ve insanl\u0131\u011fa hi\u00e7bir m\u00fcdahalesi olmayan bir &#8230; <a title=\"Deizm Nedir?\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/deizm-nedir.html\" aria-label=\"More on Deizm Nedir?\">Devam\u0131n\u0131 oku&#8230;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1686,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[13811],"tags":[15487,15485,15486],"class_list":["post-41608","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-din-dersi","tag-deistler","tag-deizm","tag-deizm-nedir"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41608","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1686"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=41608"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41608\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=41608"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=41608"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=41608"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}