{"id":40612,"date":"2012-12-30T17:59:20","date_gmt":"2012-12-30T15:59:20","guid":{"rendered":"http:\/\/www.sorubak.com\/blog\/?p=40612"},"modified":"2012-12-30T17:59:20","modified_gmt":"2012-12-30T15:59:20","slug":"oznel-ve-nesnel-cumleler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/oznel-ve-nesnel-cumleler.html","title":{"rendered":"\u00d6znel ve Nesnel C\u00fcmleler"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"font-size: small;\"><b>1- \u00d6ZNEL ANLATIM: <\/b><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">Do\u011frulu\u011fu ya da yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131, ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015febilen d\u00fc\u015f\u00fcncelerin anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yarg\u0131lara \u201c\u00f6znel yarg\u0131\u201d , bu yarg\u0131lar\u0131n kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anlat\u0131ma da \u201c\u00f6znel anlat\u0131m\u201d denir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">Yazar son eserinde \u00e7ok g\u00fczel tasvirler yapm\u0131\u015f. Bu c\u00fcmlede yazar\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 tasvirler \u00e7ok g\u00fczel olarak de\u011ferlendirilmi\u015f. Fakat bu g\u00fczellik ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015febilece\u011fi i\u00e7in \u00f6zneldir. Yani bana g\u00f6re g\u00fczeldir; ama bir ba\u015fka ki\u015fiye g\u00f6re g\u00fczel olmayabilir. \u0130\u015fte bu anlat\u0131ma \u201c\u00f6znel anlat\u0131m\u201d denir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">\u00d6znel anlat\u0131mda verilen ifadenin ispat\u0131 olmaz; \u00e7\u00fcnk\u00fc ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015fen bir yarg\u0131 oldu\u011fundan herkes\u00e7e kabul edilen bir do\u011fru yoktur.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">\u00d6RNEK:<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">(I) Arkada\u015flar\u0131mla kitap okuma yar\u0131\u015fmas\u0131 yapt\u0131k. (II) Ben bir haftada tam \u00fc\u00e7 kitap okudum. (III) En son okudu\u011fum bir polisiye romand\u0131. (IV) B\u00fct\u00fcn arkada\u015flar\u0131ma tavsiye etti\u011fim roman olduk\u00e7a s\u00fcr\u00fckleyiciydi.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">Yukar\u0131daki par\u00e7ada numaraland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f c\u00fcmlelerden hangisi \u00f6znel bir yarg\u0131 bildirmektedir?<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">A) IV.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 B) III.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 C) II.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 D) I.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\"><b>\u00c7\u00d6Z\u00dcM:<\/b><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">I. C\u00fcmlede kitap okuma yar\u0131\u015fmas\u0131 yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ispatlan\u0131r ve yarg\u0131 ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015fmez.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">II. C\u00fcmlede bir ki\u015finin bir haftada \u00fc\u00e7 kitap okudu\u011fu ispatlanabilir ve bu yarg\u0131 da ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015fmez.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">III. C\u00fcmlede de okunan\u0131n polisiye roman olup olmad\u0131\u011f\u0131 ispatlanabilir ve bu yarg\u0131 da ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015fmez.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">IV. C\u00fcmlede roman\u0131n olduk\u00e7a s\u00fcr\u00fckleyici olmas\u0131 ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015febilir. Bu roman A \u015fahs\u0131na s\u00fcr\u00fckleyici gelebilir; ama ba\u015fka bir ki\u015fiye s\u0131k\u0131c\u0131 gelebilir. Bu nedenle bu c\u00fcmlede \u00f6znel bir yarg\u0131 vard\u0131r.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">Do\u011fru se\u00e7enek A se\u00e7ene\u011fidir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\"><b>2- NESNEL ANLATIM: <\/b><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">Do\u011frulu\u011fu ya da yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131 ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015fmeyen, deney ve g\u00f6zleme dayanan tarafs\u0131z yarg\u0131lara \u201cnesnel yarg\u0131\u201d denir, bu yarg\u0131lar\u0131n kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anlat\u0131ma da \u201cnesnel anlat\u0131m\u201d denir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">Nesnel anlat\u0131mda bu g\u00fczeldir, bu ba\u015far\u0131l\u0131d\u0131r, bu iyidir, bu k\u00f6t\u00fcd\u00fcr diye ki\u015fisel be\u011feniler yoktur.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">K\u0131sacas\u0131 bir ifadenin do\u011fru ya da yanl\u0131\u015f oldu\u011fu ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015fmiyorsa o anlat\u0131m nesnel anlat\u0131md\u0131r. Ayr\u0131ca do\u011frulu\u011fu ya da yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131 deney ya da g\u00f6zlemle ispatlanabilir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">\u201cB\u00fct\u00fcn seyirciler onu ayakta alk\u0131\u015flad\u0131lar.\u201d\u00a0 Bu c\u00fcmlede b\u00fct\u00fcn seyircilerin izledikleri ki\u015fiyi ayakta alk\u0131\u015flad\u0131klar\u0131 g\u00f6zlem sonucu ispatlanabilir ve bu yarg\u0131 herkes\u00e7e kabul edilir. O halde bu yarg\u0131 nesnel bir yarg\u0131d\u0131r. Bu anlat\u0131m da nesnel bir anlat\u0131md\u0131r.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">Ya da \u201cBu g\u00fcn hava \u00e7ok s\u0131cak.\u201d C\u00fcmlesinde havan\u0131n s\u0131cak olup olmad\u0131\u011f\u0131 derece ile \u00f6l\u00e7\u00fclerek ispatlan\u0131r ve bu yarg\u0131 herkes\u00e7e ayn\u0131d\u0131r. Yani herkes havan\u0131n s\u0131cak oldu\u011funu kabul eder. \u0130\u015fte b\u00f6yle yarg\u0131lara \u201cnesnel yarg\u0131\u201d, b\u00f6yle anlat\u0131mlara da \u201cnesnel anlat\u0131m\u201d denir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">\u00d6znel anlat\u0131mda deney ve g\u00f6zlemle ispat s\u00f6z konusu de\u011fildir. \u0130fadenin do\u011frulu\u011fu ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015fir. Oysa nesnel anlat\u0131mda ifadenin do\u011frulu\u011fu deney ve g\u00f6zlemle ispatlanarak do\u011fruluk ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015fmez.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\"><b>\u00d6rnek:<\/b><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">A\u015fa\u011f\u0131daki c\u00fcmlelerin hangisinde nesnel bir anlat\u0131m s\u00f6z konusudur.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">A)\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Yazar, ustaca tasvirlerle ak\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 sa\u011flam\u0131\u015f.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">B)\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Yazar, k\u0131vrak c\u00fcmleler kurarak esere tat katm\u0131\u015f.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">C)\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Yazar, eserde Kurtulu\u015f Sava\u015f\u0131 y\u0131llar\u0131ndaki ac\u0131lar\u0131 anlat\u0131yor.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">D)\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Yazar, son eseriyle okuyucusuna yeni ufuklar a\u00e7m\u0131\u015f.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\"><b>\u00c7\u00d6Z\u00dcM:<\/b><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">A se\u00e7ene\u011finde, \u201custaca tasvirlerle ak\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n sa\u011fland\u0131\u011f\u0131\u201d \u00f6znel bir ifadedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc tasvirlerin ustal\u0131kla yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ya da ak\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n sa\u011flan\u0131p sa\u011flanmad\u0131\u011f\u0131 ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015fir. Bu eserdeki tasvirleri ben be\u011fenebilirim, ama belki siz hi\u00e7 be\u011fenmezsiniz. Ayr\u0131ca bunu deney ve g\u00f6zlemle de ispatlayamay\u0131z. Bu nedenle \u00f6znel anlat\u0131m s\u00f6z konusudur.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">B se\u00e7ene\u011finde kurulan c\u00fcmlelerin k\u0131vrak olup olmad\u0131\u011f\u0131 ve bu c\u00fcmlelerin esere tat verip vermedi\u011fi ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015fir. Deney ve g\u00f6zlemle de ispatlanamaz. Bu nedenle bu ifade de \u00f6zneldir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">C se\u00e7ene\u011finde anlat\u0131lanlar\u0131n Kurtulu\u015f Sava\u015f\u0131 y\u0131llar\u0131nda ya\u015fan\u0131p ya\u015fanmad\u0131\u011f\u0131 eserden \u00f6rnekler vererek ispatlan\u0131r ve bu da herkes\u00e7e kabul edilebilir. O halde burada nesnel anlat\u0131m s\u00f6z konusudur. Do\u011fru se\u00e7enek C se\u00e7ene\u011fidir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\">D se\u00e7ene\u011finde yazar\u0131n son eseriyle okuyucusuna yeni ufuklar a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015febilecek bir yarg\u0131 oldu\u011fundan ve ispatlanamayaca\u011f\u0131ndan \u00f6znel bir anlat\u0131ma sahiptir.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1- \u00d6ZNEL ANLATIM: Do\u011frulu\u011fu ya da yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131, ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015febilen d\u00fc\u015f\u00fcncelerin anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yarg\u0131lara \u201c\u00f6znel yarg\u0131\u201d , bu yarg\u0131lar\u0131n kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anlat\u0131ma da \u201c\u00f6znel anlat\u0131m\u201d denir. Yazar son eserinde \u00e7ok g\u00fczel tasvirler yapm\u0131\u015f. Bu c\u00fcmlede yazar\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 tasvirler \u00e7ok g\u00fczel olarak de\u011ferlendirilmi\u015f. Fakat bu g\u00fczellik ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015febilece\u011fi i\u00e7in \u00f6zneldir. Yani bana g\u00f6re g\u00fczeldir; ama bir ba\u015fka &#8230; <a title=\"\u00d6znel ve Nesnel C\u00fcmleler\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/oznel-ve-nesnel-cumleler.html\" aria-label=\"More on \u00d6znel ve Nesnel C\u00fcmleler\">Devam\u0131n\u0131 oku&#8230;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[14643,14642],"class_list":["post-40612","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tr","tag-nesnel-cumleler","tag-oznel-cumleler"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/40612","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=40612"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/40612\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=40612"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=40612"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=40612"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}