Periyodik cetvelin VA grubunda yer alan ametal element. Nitrojen de denir. Renksiz, kokusuz bir gazd\u0131r. Kuru havada hacim olarak % 78 oran\u0131nda bulunur ve sanayide s\u0131v\u0131 havadan, ayr\u0131msal dam\u0131tma yoluyla elde edilir. Do\u011fada bulanan bile\u015fikleri daha \u00e7ok sodyum nitrat (NaNO3, \u015eili g\u00fcher\u00e7ilesi) ve potasyum nitratt\u0131r (KNO3, Hint g\u00fcher\u00e7ilesi). Verimli topraklarda da azot tuzlar\u0131 bulunur. Azot, aminoasitlerin bile\u015fimine girdi\u011finden canl\u0131lar i\u00e7in ya\u015famsald\u0131r. Suda pek az \u00e7\u00f6z\u00fcn\u00fcr. Zehirli de\u011fildir, ancak solunuma elveri\u015fli olmad\u0131\u011f\u0131ndan saf azotlu bir ortamda ya\u015fanmaz. \u00c7ok d\u00fc\u015f\u00fck s\u0131cakl\u0131kta ve y\u00fcksek bas\u0131n\u00e7ta renksiz bir s\u0131v\u0131ya d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. S\u0131v\u0131 azot, -196\u00b0C’ta kaynar; -210\u00b0C’ta buz kristallerine benzer kristaller olu\u015fturarak donar. Yan\u0131c\u0131 ve yak\u0131c\u0131 olmayan azot, aktif bir gaz da de\u011fildir.<\/p>\n
Bunun nedeni, molek\u00fcl\u00fcndeki iki atomu aras\u0131nda, par\u00e7alanmas\u0131 i\u00e7in y\u00fcksek enerji gerektiren g\u00fc\u00e7l\u00fc \u00fc\u00e7 ba\u011f\u0131n bulunmas\u0131d\u0131r. Azot, 800-900\u00b0C’ta alkali toprak metalleriyle nitr\u00fcrler verir. \u00d6zel ko\u015fullarda oksijen ve hidrojenle de birle\u015fir ve grup VI-II’de yer alan ge\u00e7i\u015f metalleriyle kompleks bile\u015fikler olu\u015fturur. Laboratuvarda iki y\u00f6ntemle elde edilir: \u00dczerinden karbon dioksiti al\u0131nm\u0131\u015f hava ge\u00e7irilerek oksitlenen bir maddeyle oksijenin tutulup daha az aktif oldu\u011fu i\u00e7in tepkimeye kat\u0131lmayan azotun toplanmas\u0131 ya da bir azot bile\u015fi\u011finin ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131. Birinci y\u00f6ntemde, \u00f6rne\u011fin bak\u0131r kullan\u0131larak oksijen, bak\u0131r oksit bi\u00e7iminde tutulur ve geride azot kal\u0131r. Havada \u00e7ok az miktarda soy gazlar da bulundu\u011fundan bu y\u00f6ntemle elde edilen azot saf de\u011fildir.<\/p>\n
\u0130kinci y\u00f6ntemdeyse \u00f6rne\u011fin amonyum nitrit (NH4NO2) \u0131s\u0131t\u0131larak su ve saf azot, gaz h\u00e2linde elde edilir. Azot, bile\u015fiklerinin (ba\u015fl\u0131ca oksitleri ve amonyak) \u00fcretiminde, kimi teknik i\u015flemler i\u00e7in gerekli azot atmosferi olu\u015fturmakta ve g\u00fcbre yap\u0131m\u0131nda kullan\u0131l\u0131r. S\u0131v\u0131 azot, \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck s\u0131caklar i\u00e7in kullan\u0131lan bir so\u011futucudur. Elektrik ark\u0131nda (Norve\u00e7 y\u00f6ntemi) \u00fcretilen azot monoksit (NO) kendili\u011finden y\u00fckseltgenerek azot dioksite (NO2) d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr.<\/p>\n
Azot dioksit, esmer k\u0131rm\u0131z\u0131 renkli, zehirli bir gazd\u0131r. Otomobil egzozunda ve dumanl\u0131 siste bulunur. \u0130yi bir y\u00fckseltgendir ve s\u00fclf\u00fcrik asit yap\u0131m\u0131nda, roket yak\u0131tlar\u0131nda kullan\u0131l\u0131r. Nitrik asit \u00fcretimindeyse bir yan \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr. G\u00fcld\u00fcr\u00fcc\u00fc gaz olarak bilinen azot oksid\u00fcl ya da diazot monoksit (N2O), amonyum nitrat\u0131n (NH4NO3) \u0131s\u0131t\u0131lmas\u0131yla elde edilen, renksiz, tatl\u0131, kokulu bir gazd\u0131r. Anestezi maddesi olarak ve aerosol h\u00e2lde de itme kuvveti sa\u011flamakta kullan\u0131l\u0131r. Nitr\u00f6z asidin (HNO2 ) tuzu olan nitritlerse hafif indirgeyici maddelerdir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Periyodik cetvelin VA grubunda yer alan ametal element. Nitrojen de denir. Renksiz, kokusuz bir gazd\u0131r. Kuru havada hacim olarak % 78 oran\u0131nda bulunur ve sanayide s\u0131v\u0131 havadan, ayr\u0131msal dam\u0131tma yoluyla elde edilir. Do\u011fada bulanan bile\u015fikleri daha \u00e7ok sodyum nitrat (NaNO3, \u015eili g\u00fcher\u00e7ilesi) ve potasyum nitratt\u0131r (KNO3, Hint g\u00fcher\u00e7ilesi). Verimli topraklarda da azot tuzlar\u0131 bulunur. Azot, … Devam\u0131n\u0131 oku…<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1686,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[432,13814],"class_list":["post-39495","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fen-teknoloji","tag-azot","tag-azot-nedir"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39495","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1686"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=39495"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39495\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=39495"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=39495"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=39495"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}