{"id":3120,"date":"2011-11-08T13:42:16","date_gmt":"2011-11-08T11:42:16","guid":{"rendered":"http:\/\/www.sorubak.com\/blog\/?p=3120"},"modified":"2011-11-08T13:42:30","modified_gmt":"2011-11-08T11:42:30","slug":"gunluk-hayatta-kullanilan-asit-be-bazlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/gunluk-hayatta-kullanilan-asit-be-bazlar.html","title":{"rendered":"G\u00fcnl\u00fck Hayatta Kullan\u0131lan Asit ve Bazlar"},"content":{"rendered":"<p>G\u00fcnl\u00fck hayatta kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z sabun, \u00e7ama\u015f\u0131r suyu, tuz ruhu, baz\u0131 ila\u00e7lar, gazoz, sirke gibi maddelerin yap\u0131s\u0131nda asit ya da baz bulunmaktad\u0131r. Baz\u0131 asit ve bazlar ise (limonda sitrik asit, portakal, mandalina gibi turun\u00e7gillerde askorbik asit) yedi\u011fimiz sebze ve meyvelerde do\u011fal olarak vard\u0131r. Hatta baz\u0131 asit ve bazlar\u0131n eksikli\u011finde canl\u0131 v\u00fccudunda bir tak\u0131m hastal\u0131klar meydana gelir. Folik asit eksikli\u011finde aneminin olu\u015fmas\u0131 gibi.<\/p>\n<p><span style=\"text-decoration: underline;\"><strong>\u00d6nemli asit ve bazlar\u0131n \u00f6zellikleri ve kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 alanlar<\/strong><\/span><\/p>\n<p><strong>Formik asit (HCOOH)<\/strong><br \/>\nBakterilere k\u00fcf ve mayalara etki eder. Mikrobik bozunmay\u0131 \u00f6nlemek i\u00e7in g\u0131dalarda koruyucu olarak kullan\u0131l\u0131r. Kar\u0131nca salg\u0131s\u0131nda bol miktarda bulunur.<\/p>\n<p><strong>Asetik asit (CH3COOH)<\/strong><br \/>\nSirke asidi olarak bilinir. Asetik asidin %5\u20138 lik \u00e7\u00f6zeltisi sirke olarak kullan\u0131l\u0131r. Asetik asit bir \u00e7ok ila\u00e7 ve end\u00fcstri maddesinin haz\u0131rlanmas\u0131nda kullan\u0131l\u0131r. Tahri\u015f edici kokuya sahip bir s\u0131v\u0131d\u0131r. Al\u00fcminyum asetat tuzu, taze kesilmi\u015f yaralarda kan dindirici olarak kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Sorbik asit (HC6H7O2<\/strong>)<br \/>\nK\u00fcf ve mayalar\u0131n geli\u015fmesine engel olur. Bu \u00f6zelli\u011finden dolay\u0131 yiyeceklerde antimikrobik koruyucu olarak kullan\u0131l\u0131r. Kokusu, lezzeti yoktur.<\/p>\n<p><strong>S\u00fclf\u00fcrik asit (H2SO4)<\/strong><br \/>\nEnd\u00fcstride kullan\u0131lan en \u00f6nemli asit ve d\u00fcnyada en \u00e7ok \u00fcretilen kimyasallardan biridir. SO2 gaz\u0131 kullan\u0131larak Kontak Metodu denilen bir metotla \u00fcretilir. End\u00fcstride bir \u00e7ok alanda kullan\u0131lan bu asit, \u00f6zellikle g\u00fcbre \u00fcretimde, amonyum s\u00fclfat \u00fcretiminde, patlay\u0131c\u0131 yap\u0131m\u0131nda, boya sanayiinde, petro kimya sanayiinde kullan\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Benzoik asit (C6H5COOH)<\/strong><br \/>\nBeyaz renkli i\u011fne ve yaprak\u00e7\u0131k g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcnde bir maddedir. G\u0131dalarda mikrobik bozulmay\u0131 \u00f6nlemek i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r. En \u00e7ok kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 alanlar, meyve suyu, marmelat, re\u00e7el, gazl\u0131 i\u00e7ecekler, tur\u015fular, ket\u00e7ap ve benzeri \u00fcr\u00fcnlerdir. Benzoik asit, bir \u00e7ok bitkinin yaprak, kabuk ve meyvelerinde bulunur. Benzoik asit, genellikle sodyum tuzu olarak (sodyum benzoat) kullan\u0131l\u0131r. \u0130l\u00e2ve edildi\u011fi g\u0131dan\u0131n tad\u0131n\u0131 etkiler.<\/p>\n<p><strong>Folik asit<\/strong><br \/>\nFolik asit, ya\u015fayan t\u00fcm hayvan ve bitki dokular\u0131nda az da olsa bulunur. Folik asit en \u00e7ok koyu ye\u015fil yaprakl\u0131 sebzeler ve g\u0131da olarak kullan\u0131lan hayvanlar\u0131n b\u00f6brek ve karaci\u011ferlerinde bulunur. Biftek, hububat, sebzeler, domates, peynir ve s\u00fctte az miktarda bulunur. Folik asit eksikli\u011finde v\u00fccutta anemi (kans\u0131zl\u0131k) ortaya \u00e7\u0131kar.<\/p>\n<p><strong>Hidrojen s\u00fclf\u00fcr (H2S)<\/strong><br \/>\nRenksiz bir gazd\u0131r. Kokmu\u015f yumurtay\u0131 and\u0131ran bir kokusu vard\u0131r. \u00c7ok zehirlidir. Uzun zaman solundu\u011funda insan\u0131 \u00f6ld\u00fcrebilir. Havada seyreltik olarak bulundu\u011funda yorgunluk ve ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131 yapar.<\/p>\n<p><strong>Nitrik asit (HNO3)<\/strong><br \/>\nNitrik asit, dinamit yap\u0131m\u0131nda kullan\u0131l\u0131r. Nitrik asidin gliserin ile reaksiyonundan nitrogliserin meydana gelir. Ayr\u0131ca nitrik asit NH4NO3 i\u00e7eren g\u00fcbrelerin \u00fcretiminde kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Fosforik asit (H3PO4)<\/strong><br \/>\nSaf fosforik asit, renksiz kristaller h\u00e2linde bir kat\u0131d\u0131r. Fosforik asit, en \u00e7ok, fosfatl\u0131 g\u00fcbrelerin yap\u0131m\u0131nda ve ila\u00e7 end\u00fcstrisinde kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Hidroflorik asit (HF)<\/strong><br \/>\nHidroflorik asit y\u00fcksek oktanl\u0131 benzin yap\u0131m\u0131nda, sentetik kriyolit (Na3AlF6) imalat\u0131nda kullan\u0131l\u0131r. Ayr\u0131ca hidroflorik asit, camlar\u0131n \u00fczerine \u015fekiller yapmak i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r. Bu i\u015f i\u00e7in, \u00f6nce cam e\u015fya y\u00fczeyi bir parafin tabakas\u0131 ile kaplan\u0131r. Sonra parafinin \u00fczerine bir \u00e7elik kalem ile istenen \u015fekil \u00e7izilir. Bu \u00e7izgilere hidrojen flor\u00fcr gaz\u0131 veya \u00e7\u00f6zeltisi tatbik edilir. Camdaki parafin temizlendikten sonra camda yaln\u0131z sabit \u015fekiller kal\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Sodyum hidroksit (NaOH)<\/strong><br \/>\nBeyaz renkte nem \u00e7ekici bir maddedir. Suda kolayl\u0131kla \u00e7\u00f6z\u00fcn\u00fcr ve yumu\u015fak kaygan ve sabun hissi veren bir \u00e7\u00f6zelti olu\u015fturur. \u0130nsan dokusuna ka\u015f\u0131nd\u0131r\u0131c\u0131 etkisi vard\u0131r. Sodyum hidroksit, l\u00e2boratuvarlarda CO2 gibi asidik gazlar\u0131 yakalamak i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r. End\u00fcstride bir \u00e7ok kimyasal maddenin yap\u0131m\u0131nda, yapay ipek, sabun, k\u00e2\u011f\u0131t, tekstil, boya, deterjan end\u00fcstrisinde ve petrol rafinerilerinde kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Potasyum hidroksit (KOH)<\/strong><br \/>\nEnd\u00fcstride arap sabunu \u00fcretiminde, pillerde elektrolit olarak ve g\u00fcbre yap\u0131m\u0131nda kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Kalsiyum hidroksit (Ca(OH)2)<\/strong><br \/>\nBeyaz bir toz olup, suda hamurumsu bir g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f al\u0131r. S\u00f6nmemi\u015f kirece su il\u00e2ve edilmesiyle elde edilir. Kalsiyum hidroksit asidik gazlar\u0131n uzakla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 (hava gaz\u0131ndan hidrojen s\u00fclf\u00fcr\u00fcn uzakla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 gibi) ,kire\u00e7 ve \u00e7imento yap\u0131m\u0131 alanlar\u0131nda kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Amonyak (NH3)<\/strong><br \/>\nRenksiz, kendine \u00f6zg\u00fc keskin kokusu olan bir gazd\u0131r. S\u0131v\u0131 amonyak \u00f6zellikleri bak\u0131m\u0131ndan suya benzer, polar yap\u0131dad\u0131r, hidrojen ba\u011f\u0131 yapar ve su gibi iyonlar\u0131na ayr\u0131l\u0131r. Amonyak, end\u00fcstride en \u00e7ok azotlu g\u00fcbrelerin ve nitrik asitin \u00fcretiminde ba\u015flang\u0131\u00e7 maddesi olarak kullan\u0131l\u0131r. L\u00e2boratuvarlarda ise amonyak, zay\u0131f baz olarak ve bir \u00e7ok kimyasal maddenin elde edilmesinde kullan\u0131l\u0131r. Amonyak, bilhassa nitrik asit ve amonyum tuzlar\u0131 imalat\u0131nda, \u00fcre, boya, ila\u00e7 ve plastik gibi organik madde imalat\u0131nda kullan\u0131l\u0131r. Amonyak gaz\u0131, normal s\u0131cakl\u0131kta bas\u0131n\u00e7 uyguland\u0131\u011f\u0131nda kolayl\u0131kla s\u0131v\u0131la\u015f\u0131r. Olu\u015fan bu s\u0131v\u0131n\u0131n buharla\u015fma \u0131s\u0131s\u0131 y\u00fcksektir (327 kkal\/g). Bundan dolay\u0131 amonyak end\u00fcstride so\u011futucu olarak kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Hidrosiyanik asit (HCN)<\/strong><br \/>\nTabiatta bulunan zehirlerin en kuvvetlisidir. HCN\u2019nin kokusu \u015feftali \u00e7ekirde\u011fi i\u00e7i kokusuna benzer. Metrek\u00fcpte 34 miligram HCN varl\u0131\u011f\u0131nda kokusu hissedilebilir. \u00d6ld\u00fcr\u00fcc\u00fc tesir h\u0131z\u0131 yakla\u015f\u0131k 16 dakikad\u0131r. \u00d6ld\u00fcr\u00fcc\u00fc dozu konsantrasyonuna ba\u011fl\u0131d\u0131r. Mesel\u00e2, 200 mg\/m3 konsantrasyonda \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fc doz 2000 mg dk\/m3 \u2019t\u00fcr.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00fcnl\u00fck hayatta kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z sabun, \u00e7ama\u015f\u0131r suyu, tuz ruhu, baz\u0131 ila\u00e7lar, gazoz, sirke gibi maddelerin yap\u0131s\u0131nda asit ya da baz bulunmaktad\u0131r. Baz\u0131 asit ve bazlar ise (limonda sitrik asit, portakal, mandalina gibi turun\u00e7gillerde askorbik asit) yedi\u011fimiz sebze ve meyvelerde do\u011fal olarak vard\u0131r. Hatta baz\u0131 asit ve bazlar\u0131n eksikli\u011finde canl\u0131 v\u00fccudunda bir tak\u0131m hastal\u0131klar meydana gelir. Folik &#8230; <a title=\"G\u00fcnl\u00fck Hayatta Kullan\u0131lan Asit ve Bazlar\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/gunluk-hayatta-kullanilan-asit-be-bazlar.html\" aria-label=\"More on G\u00fcnl\u00fck Hayatta Kullan\u0131lan Asit ve Bazlar\">Devam\u0131n\u0131 oku&#8230;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7,15],"tags":[],"class_list":["post-3120","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dn","category-fen-teknoloji"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3120","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3120"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3120\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3120"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3120"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3120"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}