{"id":272,"date":"2009-02-08T18:11:41","date_gmt":"2009-02-08T16:11:41","guid":{"rendered":"http:\/\/www.sorubak.com\/blog\/?p=272"},"modified":"2021-11-27T10:51:41","modified_gmt":"2021-11-27T07:51:41","slug":"fiiller-ve-ozellikleri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/fiiller-ve-ozellikleri.html","title":{"rendered":"Fiiller ve \u00f6zellikleri"},"content":{"rendered":"<p>Fiiller, i\u015f ,olu\u015f, durum ve hareket bildiren s\u00f6zc\u00fcklerdir.<\/p>\n<p>\u00d6RNEK: \u201cY\u00fcr\u00fc, gidelim; bu i\u015f olmaz.\u201d dedi<\/p>\n<p>Fiillerin sonuna \u201c-mek, -mak\u201d ekleri getirildi\u011finde anlaml\u0131 olur .<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00d6RNEK:<\/p>\n<p>Bu ak\u015fam karde\u015finin yan\u0131na var .(eylem)<\/p>\n<p>*Karde\u015fimin g\u00fczel bir evi var. (isim)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Fiiller anlamlar\u0131na g\u00f6re \u00fc\u00e7e ayr\u0131l\u0131r:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>1) Nesne alan, i\u015f yani hareket bildiren ve \u201cneyi, kimi\u201d sorular\u0131na cevap veren fiiller k\u0131l\u0131\u015f fiilleridir<\/p>\n<p>\u00d6RNEK:Bu i\u015fi olsa olsa sen yapars\u0131n .<\/p>\n<p>*Baba koruk yer, o\u011flunun di\u015fi kama\u015f\u0131r.<\/p>\n<p>*Yeme\u011fin tad\u0131n\u0131 \u00e7ok be\u011fendik.<\/p>\n<p>*Mum dibine \u0131\u015f\u0131k vermez, derler<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>2)Nesne almayan, \u00f6znenin i\u00e7inde bulundu\u011fu durumu g\u00f6steren fiiller durum fiilleridir.<\/p>\n<p>\u00d6RNEK:Su uyur, d\u00fc\u015fman uyumaz.<\/p>\n<p>*Can \u00e7\u0131kar, huy \u00e7\u0131kmaz.<\/p>\n<p>. *Teyzesi bize d\u00fcn sabah geldi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>3)Kendili\u011finden ve zaman i\u00e7inde ger\u00e7ekle\u015fen fiiller olu\u015f bildirir.<\/p>\n<p>*Yine ye\u015fillendi f\u0131nd\u0131k dallar\u0131.<\/p>\n<p>*Gen\u00e7 ya\u015fta a\u011fard\u0131 sa\u00e7lar\u0131m.<\/p>\n<p>*Korkudan beti benzi sararm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*Bu eylemler \u201cde\u011fi\u015ferek yeni bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcm kazanma\u201d anlam\u0131 verir.<\/p>\n<p>*Elleri, ayaklar\u0131 kabarm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>*Denize gidince epey bronzla\u015fm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*Fiiller \u201c-me,- ma,-mez , maz\u201d ekleriyle olumsuz yap\u0131labilir.<\/p>\n<p>*G\u00fclme kom\u015funa, gelir ba\u015f\u0131na.<\/p>\n<p>*Kaz\u00a0 gelecek yerden tavuk esirgenmez.<\/p>\n<p>*Yoldan kal, yolda\u015ftan kalma .<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*Geni\u015f zaman eki olumsuz yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u201c-mez \u2013maz\u201d olarak de\u011fi\u015fir.<\/p>\n<p>*Nuh der, peygamber demez.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*Fiiller tekil ve \u00e7o\u011ful t\u00fcm ki\u015filere g\u00f6re haber ve dilek kipleriyle \u00e7ekimlenebilir<\/p>\n<p>*Ben haz\u0131rland\u0131m, art\u0131k gidebiliriz; dedi.<\/p>\n<p>*Erken yat\u0131n, yar\u0131n i\u015fe gidece\u011fiz<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*\u015eart kipiyle \u00e7ekimlenmi\u015f fiiller yan c\u00fcmlenin y\u00fcklemi olabilir.<\/p>\n<p>*Erken gelirse birlikte gidelim.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>* \u201c-yor\u201d eki yerine \u00a0\u201c-mekte,- makta\u201d eki de kullan\u0131labilir<\/p>\n<p>*O zamanlar b\u00fcy\u00fck bir \u015firkette \u00e7al\u0131\u015fmaktayd\u0131m.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*Haber kipleri \u201czaman\u201danlam\u0131 ta\u015f\u0131r, dilek kipleri \u201czamn\u201d anlam\u0131 ta\u015f\u0131maz.<\/p>\n<p>* \u015eimdi polisler gelecek, art\u0131k \u00e7\u0131kal\u0131m .<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00c7ekimli fiil soruldu\u011funda \u201ckip,ki\u015fi, olumsuzluk\u201d ekleri alabilen ve y\u00fcklem olan fiiller anla\u015f\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u0130\u00e7imden \u015fu zalim \u015f\u00fcpheyi kald\u0131r.<\/p>\n<p>*Ya sen gel ya beni yan\u0131na ald\u0131r.<\/p>\n<p>*Mecnun um, Leyla m\u0131 g\u00f6rd\u00fcm<\/p>\n<p>Bir kerecik\u00a0 bakt\u0131 ge\u00e7ti<\/p>\n<p>Ne sordum ne de s\u00f6yledi<\/p>\n<p>Ka\u015flar\u0131n\u0131 y\u0131kt\u0131, ge\u00e7ti<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*C\u00fcmledeki yarg\u0131 say\u0131s\u0131 soruldu\u011funda \u201c\u00e7ekimli fiiller, fiilimsiler ve ek \u2013 eylem alarak y\u00fcklem olmu\u015f ad soylu s\u00f6zc\u00fckler\u201d say\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>*Garibim,nam\u0131ma Kerem diyorlar<\/p>\n<p>*Hastay\u0131m, derdime verem diyorlar<\/p>\n<p>*Asl\u0131m\u0131 el alm\u0131\u015f, harem diyorlar<\/p>\n<p>*Mara\u015fl\u0131 \u015eeyho\u011flu\u00a0 Sat\u0131lm\u0131\u015f\u2019 \u0131m\u00a0 ben<\/p>\n<p>*Senin dudaklar\u0131n pembe, ellerin beyaz<\/p>\n<p>*Al, tut ellerimi bebek, tut biraz<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Fiillerde Anlam (zaman,kip) Kaymas\u0131:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*Bir fiil kipinin kendi anlam\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda kullan\u0131lmas\u0131na \u201canlam kaymas\u0131\u201d denir.<\/p>\n<p>*Karde\u015fim ve ben bu okuldan mezun olduk.<\/p>\n<p>Anadolu\u2019nun kap\u0131lar\u0131 1071\u2019de a\u00e7\u0131ld\u0131.(\u00f6\u011frenilen ge\u00e7mi\u015f zaman)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*D\u00fcn ak\u015fam kom\u015fulara gitmi\u015fler.<\/p>\n<p>Sa\u00e7lar\u0131n \u00e7ok g\u00fczel olmu\u015f.<\/p>\n<p>Eyvah,anahtar kap\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcnde kalm\u0131\u015f!(Sonradan fark etme)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*Yar\u0131n ki s\u0131nav i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n<p>\u0130ki y\u0131ld\u0131r \u00d6SS\u2019ye haz\u0131rlan\u0131yor.(devam eden i\u015f)<\/p>\n<p>Az sonra en sevdi\u011fim dizi ba\u015fl\u0131yor.(gelecek zaman)<\/p>\n<p>Yedi y\u0131l \u00f6nce bu \u015fehre yerle\u015fiyorlar.(ge\u00e7mi\u015f zaman)<\/p>\n<p>Her sabah ge\u00e7 kal\u0131yor okula.(geni\u015f zaman)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*Haftaya bu i\u015fi de bitirece\u011fiz.<\/p>\n<p>Bu i\u015f sabaha mutlaka bitecek (emir)<\/p>\n<p>Kar\u015f\u0131daki adam Ali\u2019 nin day\u0131s\u0131 olacak.(gereklilik )<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*Y\u0131llard\u0131r tan\u0131r\u0131m, kimsenin i\u015fine kar\u0131\u015fmaz<\/p>\n<p>Ben do\u011fmadan \u00f6nce karde\u015fim tifodan \u00f6lm\u00fc\u015f.(ge\u00e7mi\u015f zaman )<\/p>\n<p>Biraz sabret, biz de az sonra geliriz.(Gelecek\u00a0 zaman )<\/p>\n<p>Ak\u015famki davete bu i\u015fi bitirir \u00f6yle giin.(emir)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*\u015eu binay\u0131 bir de ben g\u00f6reyim.<\/p>\n<p>Arkada\u015flar sessiz olal\u0131m!<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*Yar\u0131n toplant\u0131n\u0131n haz\u0131rl\u0131klar\u0131\u00a0 yapmal\u0131y\u0131m.<\/p>\n<p>Tam bir saat sonra burada olmal\u0131s\u0131n(emir)<\/p>\n<p>\u015eimdi \u0130stanbul da olmal\u0131, Bo\u011faz da \u00e7ay i\u00e7meli.(istek)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*Derhal buray\u0131 terk edin!<\/p>\n<p>Allah&#8217;\u0131m sen akl\u0131m\u0131 koru!(rica)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*Fiiller ek \u2013eylemin \u201cidi, imi\u015f, ise\u201d ekleriyle kullan\u0131larak bile\u015fik zamanl\u0131 yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Sen gien\u00a0 ya\u015fayamam<\/p>\n<p>\u00d6l\u00fcrse ten \u00f6l\u00fcr, canlar \u00f6lesi de\u011fil.<\/p>\n<p>Ben \u00f6l\u00fcrsem, ak\u015fam \u00fcst\u00fc \u00f6l\u00fcr\u00fcm.<\/p>\n<p>Gidiyordum gurbeti g\u00f6nl\u00fcmde duya duya.<\/p>\n<p>Ak\u015famlar bir roman gibi biterdi.<\/p>\n<p>\u00dc\u015f\u00fcrd\u00fcm, i\u00e7im \u00fcrperirdi.<\/p>\n<p>Mesutmu\u015f, seviyormu\u015f kocas\u0131n\u0131 .<\/p>\n<p>S\u00f6z olurmu\u015f, olsun ; sevgilim de\u011fil misin?<\/p>\n<p>Ya\u011fmurlardan sonra b\u00fcy\u00fcrm\u00fc\u015f ba\u015fak .<\/p>\n<p>Meyveler sab\u0131rla olgunla\u015f\u0131rm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*S\u0131ral\u0131 c\u00fcmlelerde bile\u015fik zaman eki son fiilde verilebilir.<\/p>\n<p>Beraber oynar, \u00e7al\u0131\u015f\u0131r , film izlerdik.<\/p>\n<p>Erkenden kalkar, kahvalt\u0131y\u0131 haz\u0131rlar, i\u015fe gidermi\u015f.<\/p>\n<p>Beni arar, bulamazsa tela\u015fla\u015fmas\u0131n .<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ekeylemin \u00fc\u00e7 g\u00f6revi vard\u0131r:<\/p>\n<p>1. Ad soylu s\u00f6zc\u00fckleri y\u00fcklem yapar.<\/p>\n<p>Hastay\u0131m, yaln\u0131z\u0131m \u00fcstelik param yok.<\/p>\n<p>Be\u015f ya\u015f\u0131ndayd\u0131m, kimsesizdim.<\/p>\n<p>Hepimiz karde\u015fiz, M\u00fcsl\u00fcman \u0131z<\/p>\n<p>Hastaysan, yorgunsan hi\u00e7 gelme.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>2.Basit zamanl\u0131 fiilleri bile\u015fik zamanl\u0131 yaapar<\/p>\n<p>B\u00f6yle olaca\u011f\u0131n\u0131 bilmeliydim.<\/p>\n<p>Bir daha aramayacaks\u0131n.<\/p>\n<p>Babam \u00f6\u011frenirse \u00e7ok k\u0131zard\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>3. Basit zamanl\u0131 fiillere getirilen \u201cdir\u201d ekeylemi c\u00fcmleye olas\u0131l\u0131k, kesinlik anlam\u0131 getirir.<\/p>\n<p>Bu konu kapanm\u0131\u015ft\u0131r, art\u0131k bunu tart\u0131\u015fmayal\u0131m.(kesinlik)<\/p>\n<p>Babam ge\u00e7 kalaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 \u00f6\u011frenince \u00e7ok k\u0131zm\u0131\u015ft\u0131.(olas\u0131l\u0131k)<\/p>\n<p>Ders bitmi\u015ftir, gidebilirsiniz (kesinlik)<\/p>\n<p>\u015eu saatlerde evine varm\u0131\u015ft\u0131r.(olas\u0131l\u0131k)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Fiiller, i\u015f ,olu\u015f, durum ve hareket bildiren s\u00f6zc\u00fcklerdir. \u00d6RNEK: \u201cY\u00fcr\u00fc, gidelim; bu i\u015f olmaz.\u201d dedi Fiillerin sonuna \u201c-mek, -mak\u201d ekleri getirildi\u011finde anlaml\u0131 olur . &nbsp; \u00d6RNEK: Bu ak\u015fam karde\u015finin yan\u0131na var .(eylem) *Karde\u015fimin g\u00fczel bir evi var. (isim) &nbsp; Fiiller anlamlar\u0131na g\u00f6re \u00fc\u00e7e ayr\u0131l\u0131r: &nbsp; 1) Nesne alan, i\u015f yani hareket bildiren ve \u201cneyi, kimi\u201d &#8230; <a title=\"Fiiller ve \u00f6zellikleri\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/fiiller-ve-ozellikleri.html\" aria-label=\"More on Fiiller ve \u00f6zellikleri\">Devam\u0131n\u0131 oku&#8230;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7,12],"tags":[50,56,48,81],"class_list":["post-272","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dn","category-tr","tag-anla","tag-cumleler","tag-daha"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/272","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=272"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/272\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=272"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=272"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=272"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}