{"id":265,"date":"2009-02-08T18:05:56","date_gmt":"2009-02-08T16:05:56","guid":{"rendered":"http:\/\/www.sorubak.com\/blog\/?p=265"},"modified":"2009-02-08T18:05:56","modified_gmt":"2009-02-08T16:05:56","slug":"divan-edebiyatinin-ana-mazmunlari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/divan-edebiyatinin-ana-mazmunlari.html","title":{"rendered":"D\u00ceV\u00c2N EDEB\u0130Y\u00c2TININ ANA MAZMUNLARI"},"content":{"rendered":"<p>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 D\u00ceV\u00c2N EDEB\u0130Y\u00c2TININ ANA MAZMUNLARI<\/p>\n<p>Divan edebiyat\u0131m\u0131z kimilerine g\u00f6re klasik edebiyat, kimilerine g\u00f6re eski edebiyat diye nitelendirilir.biz nitelendirmelerin \u00fczerinde durmayaca\u011f\u0131z. As\u0131l amac\u0131m\u0131z Divan Edebiyat\u0131n\u0131n muhtevas\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmektir. Divan Edebiyat\u0131m\u0131z\u0131n konusu gelene\u011fin tespit etti\u011fi de\u011fi\u015fmez y\u00f6nleriyle ortaya \u00e7\u0131kan a\u015fkt\u0131r. A\u015fk i\u015flenmesi zorunlu olan bir konudur. Yani \u015fair ister a\u015f\u0131k olsun ister olmas\u0131n tan\u0131nmak istiyorsa mutlaka bunu i\u015flemesi gerekir. Nas\u0131l ki hayatta i\u00e7kinin damlas\u0131n\u0131 a\u011fz\u0131na koymam\u0131\u015f bir kimse,\u00a0 \u015fiirlerinde bahsediyorsa meyhanenin g\u00fczelli\u011fini anlat\u0131yorsa. \u0130\u015fte bu,\u00a0 divan gelene\u011finin getirdi\u011fi zorunlu bir durumdur. \u015eair a\u015fktan yabanc\u0131 kalmamas\u0131 ve a\u015fk\u0131 kendine mihver yapmas\u0131, kendini muhakkak a\u015f\u0131k pozisyonunda g\u00f6stermesi divan edebiyat\u0131nda\u00a0 uyulmas\u0131 gereken bir \u015fartt\u0131r. Divan Edebiyat\u0131nda eline kalem alan gen\u00e7, ya\u015fl\u0131, a\u015fk\u0131 hi\u00e7 tatmayan\u0131, kad\u0131n-erkek, h\u00fck\u00fcmdar, sadrazam kim olursa olsun a\u015fk konusunu i\u015flemek zorundad\u0131r. A\u015fkta i\u015flenen sevgili ise tek tiptir. Bu sevgili tipi de\u011fi\u015fmez. A\u015fk konusunda s\u00f6ylemek istedi\u011fimiz; Divan Edebiyat\u0131 a\u015fk merkezli kurulmu\u015ftur. \u00d6yle ki a\u015fk temi kald\u0131r\u0131lacak olsa divanlar bo\u015fal\u0131r. geriye k\u00fc\u00e7\u00fck b\u00f6l\u00fcmler kal\u0131r diyebiliriz.<\/p>\n<p>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Divan Edebiyat\u0131nda Sevgilinin \u015eekli \u00d6zellikleri, Tipi;\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Divan Edebiyat\u0131 a\u015fk, sevgili( Ma\u015fuk), seven ( A\u015f\u0131k) ve rakip aras\u0131nda geli\u015fen bir hadisedir. sevgili genelde g\u00fczelli\u011fiyle\u00a0 kaprisiyle a\u015f\u0131\u011fa h\u00fck\u00fcm eder durumdad\u0131r. H\u00fck\u00fcm ve iradeyi elinde tutan sevgili ( ma\u015fuk) a\u015f\u0131k i\u00e7in daima bir sultan, h\u00fck\u00fcmdar veya sahip s\u0131fat\u0131ndad\u0131r. A\u015fk ise onun kar\u015f\u0131s\u0131nda bir kul, k\u00f6le veya Geda durumundad\u0131r. Konum fark\u0131 ayn\u0131 kalmak \u015fart\u0131yla a\u015f\u0131k, a\u015fk derdiyle yatan bir hasta, sevgili ise derman\u0131 kendinde bulunduran bir tabiptir. Veya a\u015f\u0131k kendini ma\u015fukun z\u00fcl\u00fcm ve kahr\u0131na bir kurban, onun \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fc elinde bir \u015fehit olarak tasavvur eder. A\u015f\u0131\u011f\u0131na eziyet, cefa, naz, kahredici ilgisizlik ve vefas\u0131zl\u0131k divan \u015fiirindeki sevgilinin de\u011fi\u015fmez \u00f6zellikleridir. A\u015f\u0131k ise bunlara isyan etmeden kabullenen her cefay\u0131 bir l\u00fctuf gibi kar\u015f\u0131lan, a\u015fk\u0131n y\u00fcksek bir ruh ve tevekk\u00fcl terbiyesine ermi\u015f bir a\u015f\u0131k imaj\u0131n\u0131 verir. B\u00fct\u00fcn eziyet ve cefalara ra\u011fmen sevgiliden vazge\u00e7mez.<\/p>\n<p>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Gehi visalini an\u0131p gehi firak\u0131n\u0131 nabi.<\/p>\n<p>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Ne yardan ge\u00e7e bildik ne ihtiyar edebildik.<\/p>\n<p>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 A\u015fkta en korkulan ise sevgilinin eziyet ve cefadan vazge\u00e7mesidir. Bu onun a\u015f\u0131ktan y\u00fcz \u00e7evirmesi ve art\u0131k her \u015feyin her \u00fcmidin bitmesi demektir. Sevgilinin etraf\u0131ndaki di\u011fer a\u015f\u0131klar ise rakiptir. Rakipler y\u00fcz\u00fcnden a\u015f\u0131k, sevgilini kar\u015f\u0131s\u0131nda g\u00f6zden d\u00fc\u015fece\u011finden korkar. A\u015fk\u0131n di\u011fer halleri gibi k\u0131skan\u00e7l\u0131kta tek tarafl\u0131d\u0131r. K\u0131skanan sadece a\u015f\u0131kt\u0131r. Sevgilinin a\u015f\u0131k\u2019\u0131 k\u0131skanmas\u0131 asla s\u00f6z konusu de\u011fildir.\u00a0 A\u015f\u0131\u011f\u0131n\u0131 mesut etmemek isteyen ondan ayr\u0131 kald\u0131\u011f\u0131nda g\u00f6z ya\u015f\u0131 d\u00f6ken veyahut onunla birlikte sevincini payla\u015fan bir sevgili tipi Divan Edebiyat\u0131nda yoktur.<\/p>\n<p>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 A\u015f\u0131k b\u00fct\u00fcn \u0131st\u0131rap ve \u015fikayetlerine ra\u011fmen a\u015fk\u0131n terbiye edici tesirinden zevk duyar.<\/p>\n<p>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Bela budur ki al\u0131\u015ft\u0131 belalar\u0131nla g\u00f6n\u00fcl.<\/p>\n<p>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Gam\u0131nda gelsin dikbais-i meserret olur.<\/p>\n<p>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Sevgilinin Fiziki \u00d6zellikleri:<\/p>\n<p>Sevgilinin g\u00fczelli\u011fi B\u00fct ve Cennet Hurisi gibi s\u0131fatlar yan\u0131nda Afet, Belay-\u0131 H\u00fcsn gibi isimlerle an\u0131l\u0131r. Sevgilinin \u00f6zellikleri de gelenek taraf\u0131ndan belirlenmi\u015ftir. \u015eairler bu gelene\u011fi elverdi\u011fi \u00e7er\u00e7evede onlar\u0131n g\u00fczelli\u011fini anlat\u0131rlar. Sevgili de b\u00fct\u00fcn hususiyetleri kendinde toplayarak tek bir g\u00fczel afet \u00f6zelli\u011fine girer. Gelenek sevgilinin g\u00fczel tipini\u00a0 boyundan, sa\u00e7lar\u0131ndan, g\u00f6z\u00fcnden, ka\u015f\u0131ndan dudaklar\u0131na kadar b\u00fct\u00fcn \u00f6zelliklerini tespit etmi\u015ftir. \u0130\u015fleni\u015fini ise \u015fairler yapm\u0131\u015ft\u0131r. Gelenekte sevgilinin boyu selvi a\u011fac\u0131 gibi uzun, bir oyana bir bu yana sallanarak y\u00fcr\u00fcyen ince belli ( Muy) uzun ve siyah sa\u00e7l\u0131 ( asla sar\u0131\u015f\u0131n ve kumral yok) yanaklar\u0131 g\u00fcl gibi k\u0131rm\u0131z\u0131, ayva t\u00fcyl\u00fc ( Hal) bak\u0131\u015flar\u0131, k\u0131l\u0131\u00e7 gibi keskin ( gamze) ok gibi yaralay\u0131c\u0131, bazen bak\u0131\u015flar\u0131 sevgiliyi \u00f6ld\u00fcr\u00fcr. Ka\u015flar\u0131 oku atan\u00a0 birer yay, kirpikleri oktur. Daima s\u0131hhatli ya\u015f\u0131 civanl\u0131ktan \u00f6teye gitmez, \u0131zd\u0131rap ve h\u00fcz\u00fcn bilmez bir yap\u0131dad\u0131r. Divan Edebiyat\u0131nda ma\u015fuk, birka\u00e7 \u00f6rnek\u00a0 d\u0131\u015f\u0131nda sevgilinin \u00f6lmesi s\u00f6z konusu de\u011fildir. Bunun yan\u0131nda a\u015f\u0131k hen\u00fcz olmam\u0131\u015f bir tasavvur \u015feklinde kendi \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc s\u00f6yler. Hatta kendi mezar\u0131ndan bahseder. Bu arada koku duygusu ile ilgili olarak da onun sa\u00e7lar\u0131n\u0131n misk kokusundan bahsedilir.\u00a0\u00a0 Uzun boylu ve ince belli olu\u015funun yan\u0131nda b\u00fcst k\u0131sm\u0131 \u00f6n plana \u00e7\u0131kar. Yanaklar\u0131, aln\u0131, sa\u00e7\u0131,ka\u015f\u0131, g\u00f6z, kirpik, a\u011f\u0131z, dudak, \u00e7ene, d\u0131\u015f hat, ben ve gerdan gibi unsurlar olarak sevgilini olu\u015fturur. Divan Edebiyat\u0131 g\u00fcl sevilen ile b\u00fclb\u00fcl seven\u00a0 ve diken ( Rakip) mazmunlar\u0131 etraf\u0131nda geli\u015fmi\u015f bir edebiyatt\u0131r.\u00a0( al\u0131nt\u0131)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 D\u00ceV\u00c2N EDEB\u0130Y\u00c2TININ ANA MAZMUNLARI Divan edebiyat\u0131m\u0131z kimilerine g\u00f6re klasik edebiyat, kimilerine g\u00f6re eski edebiyat diye nitelendirilir.biz nitelendirmelerin \u00fczerinde durmayaca\u011f\u0131z. As\u0131l amac\u0131m\u0131z Divan Edebiyat\u0131n\u0131n muhtevas\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmektir. Divan Edebiyat\u0131m\u0131z\u0131n konusu gelene\u011fin tespit etti\u011fi de\u011fi\u015fmez y\u00f6nleriyle ortaya \u00e7\u0131kan a\u015fkt\u0131r. A\u015fk i\u015flenmesi zorunlu olan bir konudur. Yani \u015fair ister a\u015f\u0131k olsun ister olmas\u0131n tan\u0131nmak istiyorsa mutlaka bunu i\u015flemesi &#8230; <a title=\"D\u00ceV\u00c2N EDEB\u0130Y\u00c2TININ ANA MAZMUNLARI\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/divan-edebiyatinin-ana-mazmunlari.html\" aria-label=\"More on D\u00ceV\u00c2N EDEB\u0130Y\u00c2TININ ANA MAZMUNLARI\">Devam\u0131n\u0131 oku&#8230;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7,12],"tags":[82],"class_list":["post-265","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dn","category-tr","tag-divan-edebiyati"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/265","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=265"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/265\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=265"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=265"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=265"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}