{"id":230,"date":"2009-01-01T20:20:13","date_gmt":"2009-01-01T18:20:13","guid":{"rendered":"http:\/\/www.sorubak.com\/blog\/?p=230"},"modified":"2009-01-01T20:20:13","modified_gmt":"2009-01-01T18:20:13","slug":"menteseogullari-menteseoglu-mentese-beyligi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/menteseogullari-menteseoglu-mentese-beyligi.html","title":{"rendered":"Mente\u015feo\u011fullar\u0131 (Mente\u015feo\u011flu, Mente\u015fe) Beyli\u011fi"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #d70000;\"><strong>Mente\u015feo\u011fullar\u0131 (Mente\u015feo\u011flu, Mente\u015fe)  Beyli\u011fi<\/strong><\/span><br \/>\nG\u00fcneybat\u0131 Anadolu\u2019da kurulan bir T\u00fcrk beyli\u011fi. Merkezi,  bug\u00fcnk\u00fc Mu\u011fla vil\u00e2yeti olan bu beyli\u011fin h\u00e2kimiyeti, on \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc y\u00fczy\u0131l\u0131n  ortalar\u0131ndan on be\u015finci y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131na kadar devam etti.<br \/>\nAnadolu\u2019ya  b\u00fct\u00fcn\u00fcyle sahip olup, asker\u00ee ve siyas\u00ee h\u00e2kimiyetlerini isk\u00e2n siyasetiyle de  peki\u015ftirmek isteyen Sel\u00e7uklular; gaz\u00e2 ak\u0131nlar\u0131 i\u00e7in, Mo\u011fol zulm\u00fcnden ka\u00e7an T\u00fcrk  boylar\u0131n\u0131 bat\u0131ya yerle\u015ftiriyorlard\u0131. Mente\u015fe Beyin kumandas\u0131ndaki T\u00fcrkler de,  Bizansl\u0131lar\u0131n Karya, Osmanl\u0131lar&#8217;\u0131n Mente\u015fe eli dedikleri, bug\u00fcn Mu\u011fla denilen  b\u00f6lgeye yerle\u015ftirildi. Bu arada Mo\u011fol tesiriyle Sel\u00e7uklu Devleti n\u00fcfuzunun  g\u00fcnden g\u00fcne azalmas\u0131, u\u00e7lardaki T\u00fcrk unsurlara, geni\u015f bir hareket serbestisi  vermekteydi. Nitekim, Mente\u015fe Bey idaresindeki T\u00fcrkmenler de, 1261\u2019den sonra  Mu\u011fla \u00e7evresinde fetihlere giri\u015ferek, b\u00f6lgeye daha sa\u011flam bir \u015fekilde yerle\u015fmeye  ba\u015flad\u0131lar. 1278 y\u0131l\u0131nda, Bizans \u0130mparatoru Mihail-VIII\u2019in o\u011flu Andronikos,  Mu\u011fla\u2019y\u0131 b\u00fcy\u00fck bir ordu ile ku\u015fatt\u0131 ise de alamad\u0131. Ayd\u0131n ve G\u00fczelhisar  kalelerini tahkim edip geri d\u00f6nd\u00fc. Onun d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc ile harekete ge\u00e7en Mente\u015fe Bey,  k\u0131sa s\u00fcrede Ayd\u0131n ile G\u00fczelhisar\u2019\u0131 zaptetti (1282). B\u00f6ylece T\u00fcrkler, Menderes  havzas\u0131na tamamen h\u00e2kim oldular.<\/p>\n<p>On \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc y\u00fczy\u0131l\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131ndan  sonra ba\u015flayan h\u00e2kimiyetleri, Antalya\u2019n\u0131n Alak\u0131r \u00c7ay\u0131 bat\u0131s\u0131ndan itibaren;  Fenike, Ka\u015f, b\u00fct\u00fcn Mu\u011fla, \u00c7ameli, Ac\u0131payam, Tavas, Bozdo\u011fan ve \u00c7ine\u2019ye kadar  yay\u0131ld\u0131. Donanmaya sahip olan Beylik, Akdeniz ve Ege denizinde faaliyetlerde  bulundu.<\/p>\n<p>1282 y\u0131l\u0131ndan sonra vuku bulan olaylarda, Mente\u015fe Beyin ad\u0131na  rastlanmamaktad\u0131r. Bu durumda onun, 1282 y\u0131l\u0131 sonunda veya 1283\u2019te vefat etti\u011fi  san\u0131lmaktad\u0131r. Me\u011fri yak\u0131nlar\u0131nda bulunan t\u00fcrbesinde medfundur. Mente\u015fe Beyden  sonra, yerine o\u011flu Mesud Bey ge\u00e7ti. Saltanat de\u011fi\u015fikli\u011finden faydalanmak isteyen  Bizansl\u0131lar, tekrar Karya \u00fczerine sefere kalk\u0131\u015ft\u0131larsa da muvaffak olamad\u0131lar.  Bizansl\u0131lar\u0131 bozguna u\u011fratan Mesud Bey, g\u00fc\u00e7l\u00fc donanmas\u0131yla Rodos Adas\u0131na  \u00e7\u0131kartma yapt\u0131. 1300\u2019de yap\u0131&gt; \u00e7\u0131kartma ile Rodos Adas\u0131n\u0131n T\u00fcrkler taraf\u0131ndan  fethi, papal\u0131\u011f\u0131 harekete ge\u00e7irdi. Papa Be\u015finci Kleman ile Fransa Kral\u0131 G\u00fczel  Filip\u2019in te\u015fvik ve yard\u0131mlar\u0131 \u00fczerine, H\u0131ristiyanl\u0131\u011f\u0131n korsan, tarikat mensubu  Sen Jan \u015e\u00f6valyeleri, Rodos\u2019a h\u00fccum ettiler. 1310 y\u0131l\u0131nda ba\u015flayan Sen Jan  \u015e\u00f6valyelerinin h\u00fccumu, 1314 y\u0131l\u0131nda Rodos\u2019un i\u015fgaline kadar devam etti. Mesud  Bey, 1320\u2019den \u00f6nce vefat edince, yerine o\u011flu \u015e\u00fcc\u00e2\u00fcddin Orhan Bey ge\u00e7ti.<\/p>\n<p>\u015e\u00fcc\u00e2\u00fcddin Bey de, 1320\u2019de Rodos Adas\u0131na sefer tertip edip, aday\u0131  i\u015fgalden kurtarmak istedi, fakat muvaffak olamad\u0131. 1340\u2019larda vefat etti\u011fi  tahmin edilen \u015e\u00fcc\u00e2\u00fcddin Orhan Bey\u2019in yerine o\u011flu \u0130brahim Bey ge\u00e7ti.<\/p>\n<p>\u0130brahim Bey, Latin Ha\u00e7l\u0131lar\u0131n\u0131n i\u015fgaline u\u011frayan \u0130zmir\u2019i kurtarmak i\u00e7in,  1344\u2019te Ayd\u0131no\u011flu Umur Bey&#8217;e yard\u0131m etti. Mente\u015fe donanmas\u0131, Latinleri devaml\u0131  taciz etti. Mente\u015fe ve Venedik donanmas\u0131n\u0131n m\u00fccadelesi, 1355 antla\u015fmas\u0131na kadar  s\u00fcrd\u00fc. \u0130brahim Beyin 1360\u2019larda vefat\u0131yla Mente\u015feo\u011fullar\u0131 Beyli\u011fi, M\u00fbs\u00e2, Mehmed  ve Ahmed adlar\u0131ndaki \u00fc\u00e7 o\u011flu aras\u0131nda taksim olunarak idare edildi.<\/p>\n<p>Osmanl\u0131 Devleti&#8217;nin Anadolu ve Rumeli\u2019nde geni\u015fleyip b\u00fcy\u00fcmesiyle,  Mente\u015feo\u011fullar\u0131 Beyli\u011fi topraklar\u0131 da, Y\u0131ld\u0131r\u0131m Bayezid Han\u0131n, 1390 Anadolu  seferi sonunda Osmanl\u0131 h\u00e2kimiyetine ge\u00e7ti ve 1402 Ankara Sava\u015f\u0131&#8217;na kadar Osmanl\u0131  h\u00e2kimiyetinde kald\u0131.<\/p>\n<p>Timur Han, Anadolu beylerine eski yerlerini iade  etti\u011finde, \u0130brahim Beyin o\u011flu \u0130lyas Beye de Mente\u015fe\u2019yi verip, emir tayin etti.  1402-1413 y\u0131llar\u0131 aras\u0131ndaki Fetret devrinden sonra, Mente\u015feo\u011fullar\u0131 ailesi,  1414 y\u0131l\u0131nda Osmanl\u0131 Sultan\u0131 \u00c7elebi Mehmed Han\u0131n y\u00fcksek h\u00e2kimiyetini tan\u0131d\u0131.  Mente\u015fe topraklar\u0131, 1424 y\u0131l\u0131nda, b\u00fct\u00fcn\u00fcyle Osmanl\u0131 Devletine kat\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Anadolu\u2019nun g\u00fcneybat\u0131s\u0131nda iki y\u00fcz y\u0131la yak\u0131n hakim olan  Mente\u015feo\u011fullar\u0131na ait k\u00fclt\u00fcr ve sanat eserleri, h\u00e2l\u00e2 mevcuttur. B\u00f6lgede cami,  medrese, t\u00fcrbe ve di\u011fer sosyal m\u00fcesseseler in\u015fa eden Mente\u015fe Beyli\u011finin Milas,  Mu\u011fla, Be\u00e7in ve Balat \u015fehirlerinde, zaman\u0131na g\u00f6re fak\u00fclte derecesinde, y\u00fcksek  vas\u0131fl\u0131 medreseleri vard\u0131. \u0130lyas Beyin, 1404 y\u0131l\u0131nda Balat\u2019ta yapt\u0131rd\u0131\u011f\u0131 cami,  T\u00fcrk sanat eserlerinin nadide numunelerindendir. \u0130lyas Bey ad\u0131na \u0130ly\u00e2siye  fi\u2019t-T\u0131b ad\u0131nda bir t\u0131p kitab\u0131, Mehmed Bey o\u011flu Mahmud \u00c7elebi ad\u0131na da B\u00e2zn\u00e2me  ad\u0131nda avc\u0131l\u0131\u011fa d\u00e2ir bir kitap, Fars\u00e7a\u2019dan terc\u00fcme edildi.<\/p>\n<p>Mente\u015fe  beyleri, ilme, \u00e2limlere \u00e7ok de\u011fer verip, himaye ederlerdi. Mevl\u00e2n\u00e2 Cel\u00e2ledd\u00een-i  R\u00fbm\u00ee\u2019nin torunlar\u0131ndan Ulu \u00c2rif Beye h\u00fcrmet g\u00f6sterip; Mevlev\u00eeli\u011fin, b\u00f6lgelerinde  yay\u0131lmas\u0131na m\u00fcsaade ettiler.<\/p>\n<p>Mente\u015feo\u011fullar\u0131n\u0131n, devrin di\u011fer Anadolu  beyliklerinden ayr\u0131, g\u00fc\u00e7l\u00fc bir donanmas\u0131 vard\u0131. M\u0131s\u0131r\u2019daki Meml\u00fbklar, Frenklere  kar\u015f\u0131 Anadolu\u2019dan yard\u0131m isteyince, Mente\u015feo\u011fullar\u0131, iki y\u00fcz kad\u0131rga g\u00f6nderme  vaadinde bulundular. Bu durum, Mente\u015feo\u011fullar\u0131n\u0131n, denizlerdeki g\u00fc\u00e7 ve  seviyelerini g\u00f6stermesi bak\u0131m\u0131ndan \u00f6nemlidir. Mente\u015feo\u011fullar\u0131, Akdeniz ve  Ege\u2019de, korsanlara kar\u015f\u0131 devaml\u0131 m\u00fccadele etmi\u015flerdir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mente\u015feo\u011fullar\u0131 (Mente\u015feo\u011flu, Mente\u015fe) Beyli\u011fi G\u00fcneybat\u0131 Anadolu\u2019da kurulan bir T\u00fcrk beyli\u011fi. Merkezi, bug\u00fcnk\u00fc Mu\u011fla vil\u00e2yeti olan bu beyli\u011fin h\u00e2kimiyeti, on \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc y\u00fczy\u0131l\u0131n ortalar\u0131ndan on be\u015finci y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131na kadar devam etti. Anadolu\u2019ya b\u00fct\u00fcn\u00fcyle sahip olup, asker\u00ee ve siyas\u00ee h\u00e2kimiyetlerini isk\u00e2n siyasetiyle de peki\u015ftirmek isteyen Sel\u00e7uklular; gaz\u00e2 ak\u0131nlar\u0131 i\u00e7in, Mo\u011fol zulm\u00fcnden ka\u00e7an T\u00fcrk boylar\u0131n\u0131 bat\u0131ya yerle\u015ftiriyorlard\u0131. Mente\u015fe Beyin &#8230; <a title=\"Mente\u015feo\u011fullar\u0131 (Mente\u015feo\u011flu, Mente\u015fe) Beyli\u011fi\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/menteseogullari-menteseoglu-mentese-beyligi.html\" aria-label=\"More on Mente\u015feo\u011fullar\u0131 (Mente\u015feo\u011flu, Mente\u015fe) Beyli\u011fi\">Devam\u0131n\u0131 oku&#8230;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7,26],"tags":[78,77],"class_list":["post-230","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dn","category-tarih","tag-mentese-beyligi","tag-menteseogullari-menteseoglu"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/230","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=230"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/230\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=230"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=230"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=230"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}