{"id":1678,"date":"2010-04-04T22:07:22","date_gmt":"2010-04-04T20:07:22","guid":{"rendered":"http:\/\/www.sorubak.com\/blog\/?p=1678"},"modified":"2021-11-27T21:38:55","modified_gmt":"2021-11-27T18:38:55","slug":"ataturk-ve-sosyal-bilimler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/ataturk-ve-sosyal-bilimler.html","title":{"rendered":"Atat\u00fcrk ve Sosyal Bilimler"},"content":{"rendered":"

ATAT\u00dcRK VE SOSYAL B\u0130L\u0130MLER<\/strong><\/p>\n

T\u00fcrkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu Musta\u00adfa Kemal Atat\u00fcrk’\u00fcn bilime ve bilimsel ara\u015ft\u0131rma\u00adlara b\u00fcy\u00fck \u00f6nem verdi\u011fi herkes\u00e7e bilinmektedir. Atat\u00fcrk’\u00fcn en b\u00fcy\u00fck ama\u00e7lar\u0131ndan biri de T\u00fcrki\u00adye’yi \u00e7a\u011fda\u015f bir \u00fclke h\u00e2line getirmek ve Avrupal\u0131 devletler seviyesine \u00e7\u0131karmakt\u0131r. Bunu yaparken en b\u00fcy\u00fck yol g\u00f6sterici olarak bilimi kabul etmi\u015ftir.<\/p>\n

Atat\u00fcrk’\u00fcn yapt\u0131\u011f\u0131 ink\u0131laplar incelendi\u011fin\u00adde, bu ink\u0131laplar\u0131n akl\u0131n ve bilimin \u00f6nderli\u011finde yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, modern yenilik ve geli\u015fime a\u00e7\u0131k bir \u00f6zel\u00adli\u011fe sahip oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n

Bir \u00fclkenin h\u0131zla geli\u015febilmesi i\u00e7in \u00f6nce\u00adlikle halk\u0131n e\u011fitim seviyesinin y\u00fckseltilmesi gerek\u00adlidir. \u015e\u00fcphesiz Atat\u00fcrk de bu durumun fark\u0131na var\u00adm\u0131\u015f ve e\u011fitim alan\u0131ndaki ink\u0131l\u00e2plara \u00f6nem vermi\u015f\u00adtir. Bu nedenle Atat\u00fcrk b\u00fct\u00e7eden \u00f6denek ay\u0131rarak yurt d\u0131\u015f\u0131na \u00f6\u011frenci g\u00f6nderilmesine karar vermi\u015f\u00adtir. Fen bilimleri, sosyal bilimler, g\u00f6rsel sanatlar ve arkeoloji gibi bir\u00e7ok alanda 1925 ile 1947 y\u0131lla\u00adr\u0131 aras\u0131nda Avrupa’ya 40 \u00f6\u011frenci g\u00f6nderilmi\u015ftir.<\/p>\n

T\u00fcrk Tarih Kurumu<\/strong><\/p>\n

Tarih boyunca \u00e7ok say\u0131da devlet kuran, binlerce y\u0131ll\u0131k ge\u00e7mi\u015fi olan, d\u00fcnya k\u00fclt\u00fcr, sanat ve siyasi hayat\u0131na etki eden T\u00fcrklerin tarihi, \u0130slam ta\u00adrihi ve Osmanl\u0131 tarihi ile s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n

Atat\u00fcrk 1930 y\u0131l\u0131ndan itibaren T\u00fcrk tarihi\u00adnin ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 konusuna \u00f6nem verdi. Ara\u015ft\u0131r\u00admalar\u0131 bilimsel h\u00e2le getirmek i\u00e7in 1931 <\/strong>y\u0131l\u0131nda\u00a0 \u00a0T\u00fcrk Tarihi Tetkik Cemiyetini <\/strong>(T\u00fcrk Tarih Kuru\u00admu) kurdurdu.<\/p>\n

 <\/p>\n

Yeni T\u00fcrk Harfleri<\/strong><\/p>\n

Arap alfabesi ses uyumu bak\u0131m\u0131ndan T\u00fcrk\u00e7eye uygun olmad\u0131\u011f\u0131ndan okuma ve yazma g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc ortaya \u00e7\u0131kar\u0131yordu. Bu nedenle \u00fclkemiz\u00adde okuma ve yazma bilenlerin say\u0131s\u0131 da olduk\u00e7a azd\u0131.<\/p>\n

Latin alfabesinden yararlan\u0131larak, T\u00fcrk di\u00adlinin yap\u0131s\u0131na uygun T\u00fcrk alfabesi haz\u0131rland\u0131. Ye\u00adni T\u00fcrk harfleri, TBMM taraf\u0131ndan 1 Kas\u0131m 1928 <\/strong>tarihinde kabul edildi.<\/p>\n

 <\/p>\n

T\u00fcrk Dil Kurumu<\/strong><\/p>\n

Osmanl\u0131 Devleti zaman\u0131nda iki \u00e7e\u015fit dil vard\u0131. Biri Arap\u00e7a, Fars\u00e7a ve T\u00fcrk\u00e7enin kar\u0131\u015f\u0131m\u0131y\u00adla olu\u015fmu\u015f Osmanl\u0131ca, di\u011feri ise halk\u0131n konu\u015ftu\u00ad\u011fu T\u00fcrk\u00e7e idi.<\/p>\n

\u00dclkede farkl\u0131 dillerin konu\u015fulmas\u0131 dil birli\u00ad\u011finin olu\u015fmas\u0131n\u0131 engelliyordu. Bu nedenle Ata\u00adt\u00fcrk, T\u00fcrk dilinin geli\u015ftirilmesi konusu \u00fczerinde \u00f6nemle durdu.<\/p>\n

T\u00fcrk\u00e7enin yabanc\u0131 dillerin etkisinden kur\u00adtar\u0131lmas\u0131 ve sadele\u015ftirilmesi amac\u0131yla 1932 y\u0131l\u0131n\u00adda T\u00fcrk Dil Kurumu\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0a\u00e7\u0131ld\u0131. Ayr\u0131ca Dil Kurultayla\u00adr\u0131 d\u00fczenlendi.<\/p>\n

 <\/p>\n

Ankara \u00dcniversitesi Dil ve Tarih Co\u011frafya Fak\u00fcltesi<\/strong><\/p>\n

Ankara Dil ve Tarih – Co\u011frafya Fak\u00fcltesi\u00adnin kurulmas\u0131na Atat\u00fcrk bizzat \u00f6nc\u00fcl\u00fck etmi\u015ftir.<\/p>\n

T\u00fcrkiye’nin geli\u015febilmesi i\u00e7in \u00f6ncelikle bi\u00adlimin \u00f6nderli\u011fini esas alan gen\u00e7lerin yeti\u015ftirilmesi, millet olarak bilin\u00e7 seviyesinin y\u00fckseltilmesi, T\u00fcrk diline ve T\u00fcrk tarihine sahip \u00e7\u0131k\u0131lmas\u0131 gerekiyor\u00addu. Dil ve Tarih – Co\u011frafya Fak\u00fcltesi 14 Haziran 1935 tarihinde<\/strong> kuruldu ..<\/p>\n

 <\/p>\n

Halkevleri<\/strong><\/p>\n

Cumhuriyetin ilan\u0131ndan sonra yap\u0131lan in\u00adk\u0131laplar\u0131n halka mal edilmesi ve halk\u0131n e\u011fitilmesi i\u00e7in herkesin rahatl\u0131kla \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na kat\u0131labilece\u00ad\u011fi yayg\u0131n bir te\u015fkilata ihtiya\u00e7 vard\u0131.<\/p>\n

Atat\u00fcrk’\u00fcn \u00f6nderli\u011finde tarihinde resmen a\u00e7\u0131lan halkevlerinin ama\u00e7lar\u0131; halk aras\u0131nda k\u00fclt\u00fcr ve d\u00fc\u015f\u00fcnce birli\u011fini ger\u00e7ek\u00adle\u015ftirmek, Atat\u00fcrk ink\u0131laplar\u0131n\u0131n benimsenmesini sa\u011flamak, cumhuriyetin k\u00fclt\u00fcr at\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 yapmak, T\u00fcrk milletini yeni ama\u00e7lar etraf\u0131nda toplamak, k\u0131r -kent ile k\u00f6yl\u00fc – ayd\u0131n ikili\u011fini ortadan kald\u0131rmakt\u0131r,<\/p>\n

Halkevleri k\u0131sa zamanda T\u00fcrkiye’nin d\u00f6rt bir yan\u0131na yay\u0131ld\u0131. 1931 ile 1952 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda 478 halkevi, 4322 halk odas\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131.<\/p>\n

Halkevleri Atat\u00fcrk ink\u0131laplar\u0131n\u0131n be\u00adnimsenmesinde \u00f6zellikle;<\/strong><\/p>\n