{"id":1502,"date":"2010-03-04T20:26:37","date_gmt":"2010-03-04T18:26:37","guid":{"rendered":"http:\/\/www.sorubak.com\/blog\/?p=1502"},"modified":"2010-03-04T20:26:37","modified_gmt":"2010-03-04T18:26:37","slug":"klasisizm","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/klasisizm.html","title":{"rendered":"Klasisizm"},"content":{"rendered":"<p>17. yy.da Fransa&#8217;da ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.\u201c1660 ekol\u00fc\u201ddiye de bilinir.<br \/>\n \u201cKl\u00e2sisizm\u201d, kuralc\u0131 sanat yolu demektir.Eski kl\u00e2sik edebiyatlar\u0131n yeniden i\u015flenmesi ve yorumlanmas\u0131 sonucu 17. y\u00fczy\u0131l\u0131n ortalar\u0131 ve 18. y\u00fczy\u0131l\u0131n sonunda bu ak\u0131m g\u00f6r\u00fcld\u00fc.<br \/>\n-Tiyatro ve \u015fiirde ba\u015far\u0131l\u0131 olmu\u015ftur.<br \/>\n-Sanat\u00e7\u0131lar, Eski Yunan ve L\u00e2tin edebiyatlar\u0131n\u0131 kendilerine \u00f6rnek olarak se\u00e7mi\u015flerdir. Kl\u00e2sik edebiyat, Yunan ve L\u00e2tin edebiyatlar\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. \u0130\u015flenen konular da bu \u00e7evredendir.<br \/>\n-Ger\u00e7ek, sadece ak\u0131l yoluyla bulunur. Duygular aldat\u0131c\u0131 ve gelip ge\u00e7icidir, ak\u0131l ise daimi ve en de\u011ferli \u015feydir. Bundan dolay\u0131 edebiyatta da ak\u0131l ve sa\u011fduyu \u00f6n pl\u00e2nda olmal\u0131d\u0131r. Bir edeb\u00ee eserin de\u011feri ve g\u00fczelli\u011fi akla ve sa\u011f duyuya uygun olmas\u0131ndan kaynaklan\u0131r.<br \/>\n-Di\u011fer \u00f6nemli kavram tabiatt\u0131r. Sanat\u00e7\u0131 tabiat\u0131 taklit etmeye \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r. Tabiat ger\u00e7ektir; ger\u00e7ekten daha g\u00fczel bir \u015fey olamaz. Ama kl\u00e2sisizmde d\u0131\u015f d\u00fcnya ve tabiatla de\u011fil, insan\u0131n tabiat\u0131 ve i\u00e7 \u00e2lemi ile ilgilenilmi\u015ftir. B\u00fct\u00fcn insanlarda ortak olan, de\u011fi\u015fmez davran\u0131\u015flar ele al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. b\u00fct\u00fcn insanlarda ortak olan davran\u0131\u015flar ger\u00e7ektir. Bu sebeple eserlerde de\u011fi\u015fmez tipler ortaya konmu\u015ftur. &#8212;Ama bu tiplere toplumda rastlama ihtimali yoktur.Kl\u00e2sisizmde taklit \u00f6nemlidir.<br \/>\n-Bu edebiyattaki eserlerde \u00f6zellikle insan \u00f6n pl\u00e2ndad\u0131r. \u0130nsan d\u0131\u015f\u0131ndaki varl\u0131klar, giyim ku\u015fam, dekor, d\u00fcnya ikinci pl\u00e2ndad\u0131r.<br \/>\n-Kahramanlar toplumun \u00fcst tabakas\u0131ndan, aristokrat kesimden se\u00e7ilmi\u015ftir. -Kusurlu, sakat ki\u015filere rastlanmaz. Se\u00e7kin ve olgun insanlar\u0131n ruh h\u00e2lleri incelenir. Tiyatroda da y\u00fcksek z\u00fcmre hayat\u0131 ve mitoloji konu edilmi\u015ftir.<br \/>\n-Sanat eserinde ahl\u00e2ka uygunluk \u00f6nemli bir k\u0131stast\u0131r.<br \/>\n-Se\u00e7kin bir \u00fcsl\u00fbp, eserlerin bi\u00e7imce kusursuzlu\u011fu dikkat edilen hususlardand\u0131r. &#8211;\u00dcsl\u00fbp kayg\u0131s\u0131 ve bi\u00e7im \u00f6n planda oldu\u011fu i\u00e7in &#8220;sanat i\u00e7in sanat&#8221; ilkesi benimsenmi\u015ftir. Dil ince ve s\u00fczme bir dildir; baya\u011f\u0131l\u0131ktan, kaba say\u0131labilecek s\u00f6zlerden uzakt\u0131r. Ayd\u0131nlar\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 dil esas al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\n-Konunun ger\u00e7e\u011fe uygun olmas\u0131na dikkat etmi\u015flerdir.<br \/>\n-Konu de\u011fil, konunun i\u015fleni\u015f bi\u00e7imi \u00f6nemli oldu\u011fu i\u00e7in ayn\u0131 konu, ba\u015fka yazarlar taraf\u0131ndan tekrar i\u015flenmi\u015ftir.<br \/>\n-Bu d\u00f6nemde didaktik \u015fiir geli\u015fmi\u015f, lirik \u015fiir duraklama d\u00f6nemine girmi\u015ftir.<br \/>\n-Yazarlar eserlerinde ki\u015filiklerini gizlemi\u015fler, duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcncelerini a\u00e7\u0131\u011fa vurmam\u0131\u015flard\u0131r.<br \/>\nTiyatroda \u00fc\u00e7 birlik kural\u0131na (olayda, mek\u00e2nda, zamanda birlik) uyulmu\u015ftur.<br \/>\n<strong>\u00d6nemli temsilcileri<\/strong><br \/>\nTrajedide: J. Racine, P. Corneille<br \/>\nKomedide: Moliere<br \/>\nFablda: La Fontaine<br \/>\nEle\u015ftiride: Boileau<br \/>\nRomanda: Fenolen<br \/>\nDenemede: Le Bruyere<br \/>\nT\u00fcrk edebiyat\u0131nda<br \/>\nKonular\u0131n eski Yunan ve L\u00e2tin kaynakl\u0131 olmas\u0131ndan dolay\u0131 kl\u00e2sisizm pek ilgi g\u00f6rmemi\u015ftir. Akla de\u011fer verdi\u011fi i\u00e7in \u015einasi ve Moliere\u2019den yapt\u0131\u011f\u0131 adaptasyonlarla Ahmet Vefik Pa\u015fa kl\u00e2sisizmden etkilenen sanat\u00e7\u0131lard\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>17. yy.da Fransa&#8217;da ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.\u201c1660 ekol\u00fc\u201ddiye de bilinir. \u201cKl\u00e2sisizm\u201d, kuralc\u0131 sanat yolu demektir.Eski kl\u00e2sik edebiyatlar\u0131n yeniden i\u015flenmesi ve yorumlanmas\u0131 sonucu 17. y\u00fczy\u0131l\u0131n ortalar\u0131 ve 18. y\u00fczy\u0131l\u0131n sonunda bu ak\u0131m g\u00f6r\u00fcld\u00fc. -Tiyatro ve \u015fiirde ba\u015far\u0131l\u0131 olmu\u015ftur. -Sanat\u00e7\u0131lar, Eski Yunan ve L\u00e2tin edebiyatlar\u0131n\u0131 kendilerine \u00f6rnek olarak se\u00e7mi\u015flerdir. Kl\u00e2sik edebiyat, Yunan ve L\u00e2tin edebiyatlar\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. \u0130\u015flenen konular da &#8230; <a title=\"Klasisizm\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/klasisizm.html\" aria-label=\"More on Klasisizm\">Devam\u0131n\u0131 oku&#8230;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[7,224,12],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1502"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1502"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1502\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1502"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1502"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1502"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}