{"id":1399,"date":"2010-02-14T18:18:39","date_gmt":"2010-02-14T16:18:39","guid":{"rendered":"http:\/\/www.sorubak.com\/blog\/?p=1399"},"modified":"2021-11-27T15:13:13","modified_gmt":"2021-11-27T12:13:13","slug":"turizmin-turk-ekonomisindeki-yeri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/turizmin-turk-ekonomisindeki-yeri.html","title":{"rendered":"Turizmin T\u00fcrk Ekonomisindeki Yeri"},"content":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiye, yeti\u015fmi\u015f yeni i\u015f g\u00fcc\u00fcn\u00fcn \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 i\u00e7in, i\u015f bulma olanaklar\u0131 k\u0131s\u0131tl\u0131 olan bir \u00fclkedir. \u00dclkede hem h\u0131zl\u0131 n\u00fcfus art\u0131\u015f\u0131 hem de artan bu n\u00fcfusun kentlerde yo\u011funla\u015fmas\u0131 sorunu g\u00fcnden g\u00fcne a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131rmaktad\u0131r. \u00d6zellikle ekonomik kriz d\u00f6nemlerinin olu\u015fturdu\u011fu ortam, \u00e7al\u0131\u015fabilecek durumdaki insanlara yeni i\u015f alanlar\u0131 yaratma konusunda bir tak\u0131m zorluklar yaratmaktad\u0131r. Turizm sekt\u00f6r\u00fc bu konuda yeni i\u015f alanlar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayarak \u00f6nemli bir i\u015flev g\u00f6rmektedir.<br \/>\nT\u00fcrkiye\u2019de i\u015f g\u00fcc\u00fc istatistikleri ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bi\u00e7imde elde edilemedi\u011finden, turizm i\u00e7in istihdam rakam\u0131 de\u011fi\u015fik yollarla tahmin edilmektedir. Tahminlerin dayanak noktas\u0131n\u0131 ise, yatak ba\u015f\u0131na \u00e7al\u0131\u015fan ki\u015fi say\u0131s\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019de yap\u0131lan \u00e7e\u015fitli \u00e7al\u0131\u015fmalar, konaklama tesislerinde yatak ba\u015f\u0131na 0.5 ki\u015finin istihdam edildi\u011fini g\u00f6stermektedir. 2001 y\u0131l\u0131 sonu itibariyle Turizm Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019ndan i\u015fletme, yat\u0131r\u0131m ve belediye belgeli toplam yatak say\u0131s\u0131 1.000.000dolaylar\u0131ndad\u0131r. Bu durumda, konaklama tesislerinde do\u011frudan \u00e7al\u0131\u015fan i\u015fg\u00fcc\u00fc say\u0131s\u0131 500.000 olmaktad\u0131r. Bu rakama marina ve yat\u00e7\u0131l\u0131k, ula\u015ft\u0131rma \u015firketleri, seyahat acentalar\u0131, al\u0131\u015f-veri\u015f merkezleri gibi turizmle ilgili \u00e7e\u015fitli birimlerde \u00e7al\u0131\u015fan i\u015fg\u00fcc\u00fc eklendi\u011finde sekt\u00f6rde do\u011frudan istihdam yakla\u015f\u0131k 800.000\u2019i bulmaktad\u0131r. \u00d6yle ki,1999 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan bir ara\u015ft\u0131rmada T\u00fcrkiye\u2019de turizm sekt\u00f6r\u00fcnde 732.000 ki\u015finin do\u011frudan istihdam edildi\u011fini g\u00f6stermektedir. 2010 y\u0131l\u0131nda bu rakam\u0131n 1.427.000\u2019e ula\u015faca\u011f\u0131 tahmin edilmektedir.<br \/>\nAra\u015ft\u0131rmalar, turizmde bir birim do\u011frudan istihdam\u0131n, yan sekt\u00f6rlerde 1,5 birim dolayl\u0131 istihdam yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. B\u00f6ylece g\u00fcn\u00fcm\u00fczde turizmde dolayl\u0131 istihdam rakam\u0131 1.200.000\u2019i, do\u011frudan ve dolayl\u0131 istihdam toplam\u0131 ise yakla\u015f\u0131k 2.000.000\u2019u bulmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Turizm, \u00f6zellikle geli\u015fmekte olan \u00fclkeler taraf\u0131ndan \u015fiddetle ihtiya\u00e7 duyulan d\u00f6viz girdisi sa\u011flayan, istihdam olanaklar\u0131 yaratarak i\u015fsizli\u011fin azalt\u0131lmas\u0131na katk\u0131da bulunan bir ekonomik faaliyet olarak kabul edilmektedir. \u00d6yle ki, T\u00fcrkiye\u2019nin de i\u00e7inde bulundu\u011fu kimi \u00fclkeler turizmi ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir ekonomik geli\u015fme amac\u0131 olarak kabul etmi\u015fler ve yetersiz ekonomik kaynaklar\u0131n \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc turizmin geli\u015fimine ay\u0131rm\u0131\u015flard\u0131r. \u201c1991 y\u0131l\u0131nda T\u00fcrkiye\u2019de yap\u0131lan toplam sabit sermaye yat\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131n % 4\u2019\u00fcn\u00fc turizm alan\u0131ndaki sabit sermaye yat\u0131r\u0131mlar\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r.\u201d Geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde, ekonomik kalk\u0131nman\u0131n sa\u011flanabilmesi i\u00e7in temel \u015fart d\u0131\u015fsat\u0131m\u0131n artt\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla geli\u015fmekte olan \u00fclkelerin turizmi ekonomik kalk\u0131nma arac\u0131 olarak kullanmak isteme nedenlerinden birisi; turizmin g\u00f6r\u00fcnmeyen d\u0131\u015fsat\u0131m olarak s\u00f6z konusu \u00fclkeler i\u00e7in \u00f6nemli miktarda gelir yaratmas\u0131 oldu\u011fu s\u00f6ylenebilir.<br \/>\nBir\u00e7ok \u00fclke i\u00e7in \u00f6nemli miktarlarda g\u00f6r\u00fcnmeyen d\u0131\u015fsat\u0131m geliri sa\u011flayan turizm, di\u011fer d\u0131\u015fsat\u0131m sekt\u00f6rlerinden farkl\u0131 \u00f6zelliklere sahiptir. Bu \u00f6zellikler \u015fu \u015fekilde s\u0131ralanabilir:<br \/>\n1. Bankac\u0131l\u0131k ve sigortac\u0131l\u0131k sekt\u00f6r\u00fcnde oldu\u011fu gibi turizm sekt\u00f6r\u00fcnde de bir yerden ba\u015fka bir yere g\u00f6nderilen somut bir \u00fcr\u00fcn s\u00f6z konusu de\u011fildir. Ger\u00e7ekte turizm, m\u00fc\u015fterinin \u00fcr\u00fcn\u00fcn \u00fcretildi\u011fi yere gelip bizzat \u00fcr\u00fcn\u00fc t\u00fcketti\u011fi birka\u00e7 sekt\u00f6rden birisidir.<br \/>\n2. Turizmin g\u00f6r\u00fcnmeyen ihracat olarak bir ba\u015fka \u00f6zelli\u011fi, \u00fclkenin sahip oldu\u011fu uluslar aras\u0131 ula\u015ft\u0131rma i\u015fletmelerinin \u00f6dedi\u011fi navlun hari\u00e7 \u00fclke turistik \u00fcr\u00fcn d\u0131\u015fsat\u0131m\u0131 i\u00e7in herhangi bir navlun \u00f6dememektedir.<br \/>\n3. Turizm \u00fcr\u00fcn\u00fcn\u00fcn bir\u00e7ok par\u00e7adan olu\u015fmas\u0131 nedeniyle turizm, ulusal ekonomi i\u00e7indeki bir\u00e7ok sekt\u00f6r\u00fc etkilemektedir. \u00d6rne\u011fin, turist harcamalar\u0131 otelleri, al\u0131\u015f-veri\u015f merkezlerini, restoranlar\u0131, rekreasyon hizmeti veren i\u015fletmeleri, ula\u015ft\u0131rma i\u015fletmelerini vb. gibi bir\u00e7ok sekt\u00f6r\u00fc do\u011frudan etkilerken, yerel y\u00f6netimlerin gelirleri, alt yap\u0131 hizmetleri vb. gibi alanlar\u0131 dolayl\u0131 olarak etkilemektedir.<br \/>\n4. Turizm hem mevsimsel dalgalanmalar\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 hem de olumlu i\u00e7 ve d\u0131\u015f geli\u015fmelerden yava\u015f, olumsuz i\u00e7 ve d\u0131\u015f geli\u015fmelerden ise \u00e7ok \u00e7abuk etkilenen bir sekt\u00f6rd\u00fcr. Dolay\u0131s\u0131yla turizm istikrars\u0131z bir d\u0131\u015fsat\u0131md\u0131r.<br \/>\n5. Turizm sayesinde d\u0131\u015fsat\u0131m\u0131 olanakl\u0131 olmayan jeo-ekonomik varl\u0131klar, sosyo-k\u00fclt\u00fcrel varl\u0131k, de\u011fer ve olaylar ile spesifik baz\u0131 hizmetlerin d\u0131\u015fsat\u0131m\u0131 yap\u0131lmakta ve \u00fclkeye d\u00f6viz giri\u015fi sa\u011flanmaktad\u0131r.<br \/>\n6. Turizm \u00fcr\u00fcn\u00fcn\u00fcn bir ba\u015fka \u00f6zelli\u011fi de \u00fcr\u00fcn pazarlamas\u0131ndaki farkl\u0131l\u0131kt\u0131r. Di\u011fer d\u0131\u015fsat\u0131m \u00fcr\u00fcnleri fuarlarda somut bir \u00fcr\u00fcn olarak sergilenebilirken, soyut nitelik ta\u015f\u0131yan turizm \u00fcr\u00fcn\u00fc sergilenememektedir. Acentalar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile sat\u0131lan turizm \u00fcr\u00fcn\u00fc s\u00f6zl\u00fc tan\u0131t\u0131m ve poster, slayt, film, bro\u015f\u00fcr vb. gibi g\u00f6r\u00fcnt\u00fcl\u00fc ara\u00e7lar yard\u0131m\u0131yla sat\u0131l\u0131r.<br \/>\nBug\u00fcn d\u00fcnyada hem \u00f6demeler dengesi fazla veren Japonya gibi \u00fclkelerin hem de \u00f6demeler dengesi a\u00e7\u0131k veren T\u00fcrkiye ve Yunanistan gibi \u00fclkelerin turizmi ulusal seviyede te\u015fvik etmelerinin temel nedeni; turizmin \u00f6demeler dengesine her iki \u00fclke a\u00e7\u0131s\u0131ndan da katk\u0131da bulunmas\u0131d\u0131r.<br \/>\nJaponya gibi \u00f6demeler dengesi fazla veren \u00fclkeler, bu fazlal\u0131\u011f\u0131n enflasyona neden olmamas\u0131 ve eritilmesi i\u00e7in vatanda\u015flar\u0131n\u0131n uluslar aras\u0131 turizme kat\u0131lmalar\u0131n\u0131 te\u015fvik etmektedirler.<br \/>\nBunun aksine \u00f6demeler dengesi a\u00e7\u0131k veren \u00fclkeler ise, \u00f6demeler dengesi a\u00e7\u0131klar\u0131n\u0131 kapatmak istemektedirler. \u00c7\u00fcnk\u00fc, \u00f6demeler dengesindeki bir bozukluk gelir, istihdam ve fiyatlara yans\u0131maktad\u0131r. Bu nedenle \u00f6demeler dengesi politikas\u0131 gerek d\u0131\u015f ekonomi politikas\u0131 ve gerekse genel ekonomi politikas\u0131 i\u00e7inde \u00f6nemli bir yere sahiptir.<br \/>\n\u201cGeli\u015fmekte olan \u00fclkeler i\u00e7in uluslar aras\u0131 turizmin geli\u015ftirilmesi, gereksinim duyulan d\u00f6viz gelirlerinin art\u0131r\u0131lmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan di\u011fer sekt\u00f6rlere k\u0131yasla \u00fc\u00e7 temel \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011fe sahiptir. Bu \u00fcst\u00fcnl\u00fckler \u015funlard\u0131r:<br \/>\n1. Turizm, s\u00fcrekli b\u00fcy\u00fcyen bir end\u00fcstridir.<br \/>\n2. Turizm pazar\u0131, imalat ve di\u011fer temel mal pazarlar\u0131n\u0131n aksine g\u00f6receli olarak daha az korunmaktad\u0131r. Dahas\u0131 turizm pazar\u0131 t\u00fcketicilerin turistik \u00fcr\u00fcn\u00fc t\u00fcketmek i\u00e7in \u00fcretim yerine gitmek zorunda olduklar\u0131 bir pazard\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla ithal ikamesi daha etkindir.<br \/>\n3. Turizm, bir\u00e7ok \u00fclke a\u00e7\u0131s\u0131ndan hem ekonominin \u00e7e\u015fitlenmesi hem de geleneksel d\u0131\u015fsat\u0131ma ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n azalmas\u0131 anlam\u0131na gelmektedir.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiye, yeti\u015fmi\u015f yeni i\u015f g\u00fcc\u00fcn\u00fcn \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 i\u00e7in, i\u015f bulma olanaklar\u0131 k\u0131s\u0131tl\u0131 olan bir \u00fclkedir. \u00dclkede hem h\u0131zl\u0131 n\u00fcfus art\u0131\u015f\u0131 hem de artan bu n\u00fcfusun kentlerde yo\u011funla\u015fmas\u0131 sorunu g\u00fcnden g\u00fcne a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131rmaktad\u0131r. \u00d6zellikle ekonomik kriz d\u00f6nemlerinin olu\u015fturdu\u011fu ortam, \u00e7al\u0131\u015fabilecek durumdaki insanlara yeni i\u015f alanlar\u0131 yaratma konusunda bir tak\u0131m zorluklar yaratmaktad\u0131r. Turizm sekt\u00f6r\u00fc bu konuda yeni &#8230; <a title=\"Turizmin T\u00fcrk Ekonomisindeki Yeri\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/turizmin-turk-ekonomisindeki-yeri.html\" aria-label=\"More on Turizmin T\u00fcrk Ekonomisindeki Yeri\">Devam\u0131n\u0131 oku&#8230;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[23,7],"tags":[270,279,274,378,269,268,273,271],"class_list":["post-1399","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-cografya","category-dn","tag-adana","tag-business-and-economy","tag-government","tag-international-business-and-trade","tag-izmir","tag-middle-east","tag-provinces","tag-turkey"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1399","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1399"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1399\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1399"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1399"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1399"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}