{"id":1202,"date":"2010-01-16T17:40:23","date_gmt":"2010-01-16T15:40:23","guid":{"rendered":"http:\/\/www.sorubak.com\/blog\/?p=1202"},"modified":"2021-11-27T12:04:49","modified_gmt":"2021-11-27T09:04:49","slug":"bes-hececiler-ve-akimi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/bes-hececiler-ve-akimi.html","title":{"rendered":"Be\u015f Hececiler ve Ak\u0131m\u0131"},"content":{"rendered":"<div class=\"zemanta-img\" style=\"margin: 1em; display: block;\">\n<p><strong>Hecenin Be\u015f \u015eairi <\/strong><br \/>\nBu d\u00f6nemde, egemen ideolojilerin d\u0131\u015f\u0131nda kalarak izlenimci, simgeci bir anlay\u0131\u015fla &#8220;saf \u015fiir&#8221;i geli\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015fan Ahmet Ha\u015fim, Milli Edebiyat kapsam\u0131na al\u0131namayacak tek ozand\u0131r denilebilir. \u0130lk \u00f6rneklerini Cenap \u015eehabettin\u2019de g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz simgeci \u015fiir onunla en usta, en ba\u015far\u0131l\u0131 temsilcisini bulmu\u015ftur. Bireyselli\u011fi, \u015fiirde anlam kapal\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve m\u00fcziksele yak\u0131n uyumu savunan Ha\u015fim\u2019in simgecili\u011finin yan\u0131 s\u0131ra, anlat\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131n ve d\u0131\u015favurumculu\u011fun (expressionisme) etkisinde kald\u0131\u011f\u0131 da belirtilmelidir. Onun 1920\u2019den sonra daha yal\u0131n bir dile y\u00f6nelmesi de do\u011frudan Milli Edebiyat ak\u0131m\u0131n\u0131n etkisine ba\u011flanamaz. Tanzimat d\u00f6neminde \u015einasi\u2019nin ortaya att\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131r bir dille yazmak d\u00fc\u015f\u00fcncesinin ger\u00e7ekle\u015fmesi, T\u00fcrk\u00e7e\u2019nin utkusunun sonucudur bu. Do\u011fal bir geli\u015fimin d\u0131\u015f\u0131nda kalamazd\u0131 Ha\u015fim.<\/p>\n<p>\u015eiirde Mehmet Emin Yurdakul\u2019a ba\u011flanan Milli Edebiyat ak\u0131m\u0131n\u0131n en tipik s\u00fcrd\u00fcr\u00fcc\u00fcleri, Hececiler ya da Hecenin Be\u015f \u015eairi adlar\u0131yla an\u0131lan Faruk Nafiz \u00c7aml\u0131bel, Yusuf Ziya Orta\u00e7, Orhan Seyfi Orhon, Halit Fahri Ozansoy ve Enis Behi\u00e7 Kory\u00fcrek\u2019tir. Orta\u00e7, Bilgi Derne\u011fi\u2019ne ilk gidi\u015fini ve Milli Edebiyat ak\u0131m\u0131n\u0131 benimseyi\u015fini \u015f\u00f6yle anlat\u0131r: &#8220;Ara s\u0131ra utanga\u00e7 gz\u00f6lerle y\u00fcz\u00fcme bak\u0131p g\u00fcl\u00fcms\u00fcyordu G\u00f6kalp-Neden sonra b\u00fct\u00fcn g\u00fcc\u00fcn\u00fc toplay\u0131p; &#8211; \u0130\u00e7tihat\u2019a yaz\u0131yorsunuz dedi. Boynumu bir yana b\u00fckt\u00fcm: &#8211; Evet&#8230; Aruzla, dedi. Boynumu \u00f6b\u00fcr yana b\u00fckt\u00fcm: &#8211; Evet&#8230; Sonra kap\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131 kapand\u0131, a\u00e7\u0131ld\u0131 kapand\u0131. Ali Canip\u2019i o g\u00fcn g\u00f6rd\u00fcm, \u00d6mer Seyfettin\u2019le o g\u00fcn kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131m, Celal Sahir\u2019le o g\u00fcn konu\u015ftum ve Orhan Seyfi ile Enis Behi\u00e7\u2019le o g\u00fcn arkada\u015f oldum&#8230; Ye\u015fil (bilgi yelpazesi) masan\u0131n ba\u015f\u0131ndaki konu\u015fmayan adam konu\u015ftu o g\u00fcn. \u00dc\u00e7 dilden, T\u00fcrk\u00e7e\u2019den, Arap\u00e7a\u2019dan, Fars\u00e7a\u2019dan karma bir dil yap\u0131lamayaca\u011f\u0131n\u0131 anlatt\u0131. Yaz\u0131 dilinin konu\u015fma dilinden ayr\u0131lamayaca\u011f\u0131n\u0131 anlatt\u0131 ve Anadolu\u2019nun bile, Karadeniz\u2019in bile giremedi\u011fi aruzun bizim veznimiz olamayaca\u011f\u0131n\u0131 anlatt\u0131&#8230; Ertesi cuma Bilgi Derne\u011fi\u2019ne geldi\u011fimiz zaman Orhan Seyfi\u2019nin de, Enis Behi\u00e7\u2019in de, benim de ceplerimizde hece vezni ile, g\u00fczel T\u00fcrk\u00e7e ile yaz\u0131lm\u0131\u015f birer \u015fiir vard\u0131.&#8221;<\/p>\n<p><strong>Ziya G\u00f6kalp\u2019\u0131n &#8220;Sanat&#8221; (Yeni Hayat, 1917) \u015fiirinde \u00f6zetledi\u011fi \u015fu ilkeler, <\/strong><\/p>\n<p>&#8220;Aruz sizin olsun, hece bizimdir,<br \/>\nHalk\u0131n s\u00f6yledi\u011fi T\u00fcrk\u00e7e bizimdir:<br \/>\nLeyl sizin, \u015feb sizin gece bizimdir,<br \/>\nDe\u011fildir bir mana \u00fc\u00e7 ada muhta\u00e7.&#8221;<\/p>\n<p>Hececilerin sanat anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 belirler. Ama G\u00f6kalp\u2019\u0131n \u015fiirinde g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz, \u00f6\u011freticili\u011fin getirdi\u011fi kuruluk yoktur onlarda. Bunda, \u015fiire Fecr-i Ati duyarl\u0131\u011f\u0131yla ba\u015flam\u0131 olmalar\u0131n\u0131n etkisi b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. Bir de \u00f6nlerinde, yeterli say\u0131lmasa da, yararlanabilecekleri \u00f6rnekler vard\u0131. Halk yaz\u0131n\u0131ndan yap\u0131lan derlemeler, bu yoldaki ara\u015ft\u0131rmalar ozanlarca de\u011ferlendirilmeyi bekliyordu. Onlar da bunu yapt\u0131lar. Ama toplumsal bilin\u00e7 eksikli\u011fi hemen hepsini co\u015fumculu\u011fa s\u00fcr\u00fckledi. Ger\u00e7ek\u00e7i olmak isterken, sava\u015f\u0131n da etkisiyle ulusal duyarl\u0131klar ad\u0131na ger\u00e7ek\u00e7ili\u011fi yitirdiler. Do\u011faya, y\u00f6neli\u015fi, yurt g\u00fczelliklerinin, Anadolu\u2019nun basmakal\u0131p s\u00f6yle\u015filerle g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenmesi olarak ald\u0131lar. Yurtseverlik, kahramanl\u0131k temlerinin egemen oldu\u011fu \u015fiirleriyle topluma g\u00fc\u00e7 a\u015f\u0131lamakt\u0131 ama\u00e7lar\u0131. Sonu\u00e7ta s\u0131\u011f bir &#8220;memleket\u00e7i edebiyat&#8221;\u0131 geli\u015ftirdiler.<\/p><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hecenin Be\u015f \u015eairi Bu d\u00f6nemde, egemen ideolojilerin d\u0131\u015f\u0131nda kalarak izlenimci, simgeci bir anlay\u0131\u015fla &#8220;saf \u015fiir&#8221;i geli\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015fan Ahmet Ha\u015fim, Milli Edebiyat kapsam\u0131na al\u0131namayacak tek ozand\u0131r denilebilir. \u0130lk \u00f6rneklerini Cenap \u015eehabettin\u2019de g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz simgeci \u015fiir onunla en usta, en ba\u015far\u0131l\u0131 temsilcisini bulmu\u015ftur. Bireyselli\u011fi, \u015fiirde anlam kapal\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve m\u00fcziksele yak\u0131n uyumu savunan Ha\u015fim\u2019in simgecili\u011finin yan\u0131 s\u0131ra, anlat\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131n ve &#8230; <a title=\"Be\u015f Hececiler ve Ak\u0131m\u0131\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/bes-hececiler-ve-akimi.html\" aria-label=\"More on Be\u015f Hececiler ve Ak\u0131m\u0131\">Devam\u0131n\u0131 oku&#8230;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7,224,12],"tags":[355,279,354,351,273,352,271,353],"class_list":["post-1202","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dn","category-edebiyat-dil-anlatim","category-tr","tag-bes-hececiler","tag-business-and-economy","tag-mehmet-emin-yurdakul","tag-omer-seyfettin","tag-provinces","tag-shopping","tag-turkey","tag-turkish-language"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1202","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1202"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1202\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1202"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1202"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sorubak.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1202"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}