Öğrenim çağına gelen Mustafa’nın hangi okula gideceği konusunda annesi ile babası arasında anlaşmazlık çıkmıştı. Annesi Mustafa’nın Hafız Mehmet Efendi’nin mahalle mektebine gitmesini istiyor, babası ise o dönemki yeni yöntemlerle eğitim yapan seküler Mektebi Şemsi İbtidai’nde (Şemsi Efendi Mektebi) okumasını istiyordu. En sonunda önce mahalle mektebine başlayan Mustafa, birkaç gün sonra Şemsi Efendi Mektebi’ne geçti Atatürk, … Devamını oku…
Divan-ı Hümayun Kuruluşu Osmanlı Devletinde merkezi teşkilatın en önemli kurumu Divan-ı Hümayun’dur. Devletin en önemli askeri, siyasi, ekonomik ve sosyal meselelerinin görüşüldüğü en yüksek karar ve yönetim kuruludur. Temelleri Orhan Bey döneminde atılmıştır. Son şeklini ise Fatih döneminde almıştır. Padişah başkanlığında, o bulunmadığı zaman Vezir-i Azam başkanlığında devlet merkezi (başkent) veya hükümdarın bulunduğu yerde toplanırdı. Devlet işlerinin en … Devamını oku…
Merkez Teşkilâtı Osmanlı Devleti, merkeziyetçi bir yapıya sahiptir. Devlet yönetiminin merkezinde padişah ve saray teşkilatı bulunurdu. Başkent Devletin merkezi İstanbul’du. İstanbul, Dersaâdet, Âsitâne, Bâb-ı Âliyye, Belde-i Tayyibe isimleriyle anılırdı. Saray Padişahlar sarayda hem hayatını devam ettirmiş hem de devleti yönetmiştir. İlk saray Bursa’nın fethi ile Bursa’da yapılmıştır. Edirne’nin alınması ile Edirne’de saray inşa … Devamını oku…
Kafes Usulü I. Ahmet devrinde “Sancağa Çıkma” geleneğinin kaldırılması şehzadelerin tecrübesizliğini de beraberinde getirmiştir. Sancağa çıkma geleneğinin kaldırılması “Ekber ve Erşed” sisteminin bir sonucu olmuştur. Zira şehzadelerin öldürülmesinin yasaklanmasından sonra onların sancaklara gönderilmeleri devlet için tehlike arz etmiştir. Sancak bölgelerinde güçlenen şehzadelerin isyanlarını önlemek için merkezde kontrol altında tutulmuştur. “Kafes Usûlü” uygulamasına geçilmiştir. Bu usul … Devamını oku…
Rumeli’de Sancak Verilmemesinin Nedenleri Rumeli halkının isyan eden ve saltanata ortak olmak isteyen şehzadeleri her zaman desteklemeleri Rumeli’de başka devletlerden yardım alınabilmesi Rumeli’nin sefer yolları üzerinde bulunması ve şehzadelerin kışkırtılabilmesi Anadolu’nun daha kolay kontrol altında tutulabilmesi Anadolu halkının tamamen Müslüman olması En Önemli Şehzade Sancakları Bursa, Amasya, Antalya Manisa, Balıkesir, Sivas, Kütahya, Eskişehir, Aydın, … Devamını oku…
Sanayi Devrimi Üretimde kol gücünün yerini makinenin almasıdır. Sanayi devrimi önce İngiltere’de başlamış, daha sonra Fransa ve diğer Batı Avrupa ülkelerinde etkisini göstermiştir. a. Sebepleri: 1. Coğrafi keşifler ve sömürgecilikle ele geçen zenginlik kaynakları ve sermaye birikimi 2. Rönesans ve Aydınlanma sürecinde ortaya çıkan bilgi birikimi. Sanayi devriminin önce İngiltere’de başlamasının birkaç nedenini şöyle sıralayabiliriz. … Devamını oku…
1848 İhtilalleri Sebepleri 1. Milliyetçilik hareketlerinin ve liberalizmin gittikçe kuvvetlenmesi ve bunların bağımsızlığa dönüştürülmek istenmesi 2. Sanayi inkılâbı ile işçi sınıfının ortaya çıkarak bir takım haklar istemesi. 1848 ihtilali Fransa’da başladı, ihtilalin patlak vermesinde liberallerin ve sosyalistlerin büyük etkisi oldu. Kral Lui Filip’in izlediği politika ihtilalin başlamasında etkili olmuştur. Zira Kral, işçi sınıfının sorunlarını çözmede … Devamını oku…
Viyana Kongresi ve Kararları (1815) Napolyon savaşları yüzünden bozulan Avrupa’nın siyasal durumunu düzenlemek ve Avrupa’nın gelecekte alacağı durumu belirtmek ve saptamak amacıyla tüm Avrupa Devletleri Viyana’da büyük bir kongre topladılar. Kongreye sadece Osmanlı Devleti katılmamıştır. Viyana kongresi ile Avrupa’da yeni bir statü doğmuş oluyordu. Kongrede Fransız İhtilali’nin Avrupa’ya yaydığı insan ve vatandaşlık haklarından hiçbirisi, yani hürriyet, … Devamını oku…
Fransız İhtilali(1789) Sebepleri 1. Halkın çeşitli sosyal sınıflara ayrılması 2. Krallık rejiminin baskısı 3. Fransız aydınlarının etkisi 4. Ağır vergiler, fakirlik 5. ABD’nin kurulması, İngilizlerin Meşrutiyet’e geçişi Sonuçları 1. Soyluların ve rahiplerin ayrıcalıkları kaldırılarak eşitlik ilkesi getirildi. 2. Mutlak monarşi yıkılarak, egemenliğin halktan geldiği kabul edildi. 3. Eşitlik, adalet, milliyetçilik, hürriyet, ulusal egemenlik, laiklik, cumhuriyet … Devamını oku…
Azınlık ve Yabancı Okulları Azınlıklara kültür, eğitim ve inanç özgürlüğü tanıyan Osmanlı Devleti, okul açma izni de verdi. Azınlık okulları, Patrikhaneler ve Hahamhaneler aracılığıyla yönetildi. Bu okullarda bağlı bulunduğu kilisenin papazı veya havranın hahamı ders veriyordu. Bağımsız ilk Ermeni Okulu 1790’da Kumkapı’da açıldı. 1824’ten sonra Ermeni Patrikhanesinin emriyle Ermeniler Anadolu’nun en küçük yerleşim birimlerine kadar … Devamını oku…
Güzel Sanatlar Minyatür Sanatı: Osmanlılar resim yerine daha soyut olan minyatürü tercih ettiler. Fatih, III. Murat ve III. Mehmet Dönemlerinde portre, II Bayezid, Yavuz ve Kanuni Dönemlerinde minyatürcülük önem kazanmıştır. Seramik Sanatı: Osmanlılarda ilk defa seramik ve çinicilik XVI. yüzyılda İznik’te başladı. 18. yüzyıldan itibaren İznik çini ve seramik merkezi olarak önemini yitirmiştir Çinicilik ve … Devamını oku…
Osmanlı’da Vergiler: Osmanlı maliyesinin muhtelif gelir kaynaklan vardı. Bunların başında halktan alınan vergiler geliyordu. Osmanlılarda Şer’i ve Örfi olmak üzere iki türlü vergi vardı. Şer’i Vergiler: Öşür: Genel anlamıyla toprak ürünlerinden devlet adına Müslümanlardan alınan onda bir vergidir. Bu vergi toprağın verim kabiliyetine göre değişiklik gösterirdi. Haraç: Müslüman olmayan halktan alınan vergidir. Harac-ı Mukassem, Harac-ı … Devamını oku…
19. Yüzyıl Sonrası Osmanlı Ekonomisi Mali durumun ıslah edilmesi için Maliye Nazırlığı kuruldu. Herkesin gelirine göre vergi ödemesi kabul edildi, iltizam yoluyla aşar toplanması kaldırılarak maliye memurları tarafından toplanmaya başlandı. Gayrimüslim halktan alınan cizye vergisinin ayarlanması ve toplanması patrikhanelere bırakıldı. Ancak iyi bir sonuç alınamadığı için eski usule dönüldü. 1858 yılında çıkarılan Arazi Kanunnamesi ile … Devamını oku…
Osmanlı Devleti’nin Gelirleri Müslüman çiftçilerden alman öşür ve hayvan vergisi (Ağnam) Hıristiyan ve Musevilerden alınan haraç ve cizye, Savaşlarda elde edilen ganimetlerin beşte biri Gümrük, maden, orman ve tuzlaların gelirleri Bağlı beyliklerin yolladıkları vergiler ve hediyeler Müsadereden elde edilen gelirler. Bu gelirler genellikle şu şekilde sarf edilmiştir: Devlet personeline, kapıkulu askerlerine, ulufelilere ve emeklilere … Devamını oku…