Sponsorlu Bağlantılar

Kısaltmaların Yazılması

Salı, 4 Ağustos 2009, 19:39 | Ders Notları, Dilbilgisi, Türkçe | 3 Yorum | 22.058 okuma

Kısaltma; bir kelime, terim veya özel adın içerdiği harflerden biri veya birkaçı ile daha kısa olarak ifade edilmesi ve sembolleştirilmesidir. Yapılan kısaltmaların benimsenmesi, yaygınlaşması ve herkes tarafından anlaşılması gerekir.

AA, AB, ABD, age., AGİK, AIDS, aids, AKM, Alb., Alm., anat., AOÇ, AP, APS, Apt., Ar., Ar. Gör., ark., Asb., ASELSAN, Asist., ASKİ, AŞTİ, AT, Atğm., ATO, AÜ, AÜ, AÜ, Av., B (batı), B. (bay), bağ., BAĞ-KUR, BBC, BCG, BDT, bk. (bakınız), BM, Bn. (bayan), BOTAŞ, Bşk., C. (cilt), DGM, dm, EKG, ed. (edebiyat), FIFA, Fr., g, GAP, gr, HABITAT, Hz., İETT, KBB, km, l, m, Mah., MKE, No. veya Nu., öl., sn (saniye), TIR, TL, yy., zool.

- Kurum, kuruluş, müessese, makam, üniversite adlarının kısaltmalarında bütün harfler büyüktür. Harfler arasına nokta koymaya gerek yoktur.

TRT, TBMM, İTÜ, DSİ, TDK, TTK, MEB, AÜ DTCF, DAÜ, D, B, K, G, KB, GB, KD, GD (son sekizi yön adı)

Bu kısaltmalardan sonra gelen çekim ekleri kesme ile ayrılır. Ekler son harfin okunuşuna göre belirlenir; kelimenin uzun şeklinin okunuşuna göre değil:

MEB’e, TBMM’nin, DTCD’ne değil DTCF’ye, İTÜ’nden değil İTÜ’den

]Bazı kısaltmalar da kelime gibi oluşturulmuştur.

ASELSAN, BOTAŞ, İLESAM, SEKA, TÖMER, TEDAŞ

Bunlara getirilen ekler de düz okunuşa göre belirlenir:

ASELSAN’da, BOTAŞ’a, İLESAM’ın, SEKA’nın, TÖMER’den, TEDAŞ’ta

]Nokta kullanılan kısaltmalar da vardır. Bunlardan sonra getirilen ekler kesmeyle ayrılmaz:

K.K.K., M.Ö., M.S., P.K., T.C.

- Özel isim veya unvan olan bir kelime birkaç harfle kısaltılıyorsa yalnız ilk harf büyük yazılır.

Prof., İst., Doç., Dr., Av., Alb., Gen.
Alm. (Almanca), İng., Kocatepe Mah., Güniz Sok.

Bu kısaltmalara ek getirilirken kelimenin uzun şeklinin okunuşu esas alınır; ekler kesmeyle ayrılmaz:

İst.da, Alm.yı, İng.ye

- Özel isim olmayan kelimelerin kısaltması küçük harfle başlar.

C. (cilt), s. (sayfa), bkz.(bakınız), vb. (ve benzeri), vs. (ve saire), is. (isim), sf. (sıfat), hz. (hazırlayan), çev. (çeviren), ed. (edebiyat), fiz. (fizik), kim. (kimya)

Bu kısaltmalara ek getirilirken kelimenin uzun şeklinin okunuşu esas alınır; ekler kesmeyle ayrılmaz:

vb.leri, vs.den, is.ler, sf.lar, hz.da, çev.e, ed.ı, fiz.le, kim.da

-Elementlerin ve ölçülerin kısaltmalarında nokta kullanılmaz:

C, Ca, Fe, m, mm, cm, km, g, kg, l, mg…

Bu kısaltmalara ek getirilirken kelimenin uzun şeklinin okunuşu esas alınır; ekler nokta kullanılmadığı için kesmeyle ayrılır:

m’ye, mm’de, cm’yi, km’ye, g’dan, kg’dan, l’de, mg’ı

-Sert sessizle biten kısaltmalara ünlüyle başlayan ek getirildiğinde okunuşta sondaki sert ünsüz yumuşamaz:

AGİK’in (agiğin değil agikin), TÜBİTAK’a (tübitağa değil tübitaka)

Ancak “birlik” kelimesiyle kurulan kısaltmalarda yumuşama görülür:

ÇUKOBİRLİK’e (çukobirliğe)

Birkaç kelimeden oluşan kurum ve kuruluş adlarının kısaltmaları yapılırken araya nokta konmaz.

*TBMM              *PTT          *THY           *TEK     *KKTC        *MTA      *DSİ

Cümle içerisine kısaltmalara bir ek getirileceği zaman kısaltmanın son harfinin okunuşu esas alınır.

*Kardeşim THY’da çalışıyor.(yanlış)

*Kardeşim THY’de çalışıyor.(doğru)

*Aç bakalım TV’da ne var? (yanlış)

*Aç bakalım TV’de ne var? (doğru)

Tek bir sözcüğün kısaltması yapılıyorsa kısaltmanın sonuna nokta konur:

*Dr.         *Prof.          *  c.            *  s.          *  bk.


Bir önceki yazımız olan fransız ihtilalinin osmanlıya etkileri başlıklı makalemizde fransız ihtilali ve osmanlı hakkında bilgiler verilmektedir.

sorubak-kısaltmalarda nokta kullanımı-kısaltmalar nasıl yazılır-teknisyen kısaltması
Etiket

"Kısaltmaların Yazılması" içeriği hakkında 3 Yorum yapıldı.
Bir Soru Sorabilir veya Düşünceni Bizimle Paylaşabilirsin.
(Yorumunuz Ana Sayfada Yayımlanır)

  1. hüseyin diyor ki:

    jhiç yardımxı olmadı anlamlarınıda yazsaydınız daha çok yardımxı olurdu enazındaz odevime :D

  2. Misafir diyor ki:

    Eksik ve yanlış bilgilendirmeler yapılmıştır. Arasında nokta kullanılan tek bir tane kısaltma vardır. O da T.C. dir. Başka yoktur. Bunun amacı da T.C. kısaltmasının Türkiye Cumhuriyeti şeklinde okunması gerektiğini belirtmek içindir. Türk Dil Kurumu’nun kısaltmalar bölümüne bakınız. Yanlış bilgilendirme yapmayınız. http://www.tdk.org.tr/index.php?option=com_content&id=198:Kisaltmalar-Dizini

  3. melek diyor ki:

    evet bencede…

YAZ ANA SAYFADA YAYIMLAYALIM

Serbest Kürsü

  • testçi: aynısının tıpkısı bize çıktı 100 aldım :)
  • esra: işe yaradı
  • fatma: okunuşunu yazmış abartmaya gerek yok
  • ADI GÜZEL: BİRAZ ZORMU NE AMA YİNEDE TEŞŞEKKÜRLER :/
  • GİZEM: SEVMESENİZ BİLE İNSAN Bİ TEŞŞEKKÜR EDER YAAAAA!!!!
  • berfin bahar: bizim hocamız birinci dönem bu soruların aynısını yapmıştı bende burdan bakmıştım ve bundan dolayı yüz aldım 2. sınavıda aynısı yapmıştı ama son beş soru farklıydı...
  • berfin bahar: bizim hocamız birinci dönem bu soruların aynısını yapmıştı bende burdan bakmıştım ve bundan dolayı yüz aldım 2. sınavıda aynısı yapmıştı ama son beş soru farklıydı...
  • GÖZDE: İNŞALLAH HEPİNİZ SINAVLARINZDAN 100 ALIRSINIZ:)
  • berfin bahar: aynen öyle burda yoru atanlardan hiç bir tanesi ve ya birkaç tanesi böle düşünüyor gerisi hepsi slk cevap anahtarı istiyosanız< gidin normal test çözün altında...
  • berfin bahar: cevap anahtarı olmaması daha iyi böyle diyosan o zaman git normal cavaplı test çöz sınava hazırlık testi bu anladın mı canım gerçi bizim hocamız slk olduğundan...