Sponsorlu Bağlantılar

Birleşik sözcüklerin yazımı ile ilgili bazı kurallar

Pazartesi, 19 Aralık 2011, 22:32 | Ders Notları, Dilbilgisi, Edebiyat-Dil Anlatım | 0 Yorum | 4.303 okuma
Yazar admin

Türkçede birleşik sözcükler genelde şu yollarla oluşturulur:
1. İki sözcüğün araya ek alamayacak biçimde birleşmesiyle oluşurlar:
Açıkgöz – Hanımeli
2. En az birisinin gerçek anlamının dışında kullanılmasıyla oluşurlar: ateşböceği, yerelması, adamotu vb.
3. Ses aşınmasıyla (ünlü düşmesiyle) oluşurlar:
cuma-ertesi cumartesi
kahve-altı kahvaltı
pazar- ertesi pazartesi vb.
Birleşik Sözcüklerin Yazımı:
Birleşik sözcüklerin bir kısmı bitişik bir kısmı da ayrı yazılır.
A. Bitişik yazılan birleşik sözcükler
1. Ses düşmesine (aşınmasına) uğrayan birleşik sözcükler bitişik yazılır.
kahve-altı – kahvaltı
pazar- ertesi – pazartesi
sütlü-aş – sütlaç
ne asıl – nasıl
kayın-ana – kaynana vb.
azletmek, emretmek, hükmolunmak, nakletmek vb.
2. Birleşme sırasında benzetme yoluyla anlam değişmesine uğrayan birleşik sözcükler bitişik yazılır.
aslanağı (bitki), gelinparmağı (üzüm), aslanpençesi (bitki),
kuşburnu (bitki), deveboynu (boru), itdirseği (arpacık),
kızılkanat (balık) vb.
3. Birleşik fiiller bitişik yazılır
düşünebilmek, yapabilmek, uyuyakalmak, gidedurmak, çıkagelmek, uçuvermek vb.
4. Ev, ocak ve yurt kelimeleriyle kurulan birleşik kelimeler ayrı yazılır:
Bakım evi, aş evi, radyo evi, sağlık ocağı, öğrenci yurdu…
B. Ayrı yazılan birleşik sözcükler
1. Etmek, olmak, vb. yardımcı fiillerle kurulan birleşik fiillerde, isim herhangi bir ses düşmesine uğramazsa bu tür birleşik fiiller ayrı yazılır.
arz etmek, alay etmek, not etmek söz etmek, yok olmak, ilan etmek vb.
2. Birleşme sırasında anlam değişikliği olmayanlar ayrı yazılır.
ada balığı, kırlangıç balığı, iskele kuşu, Ankara keçisi, ardıç
otu, sakız ağacı, ateş çiçeği, kuş üzümü, çavuş üzümü, kuru fasulye vb.
3. Sıfat tamlaması yapısındaki birleşik sözcükler ayrı yazılır.
akar amber, çalar saat, döner ayna, döner kapı, yatar koltuk, çıkmaz sokak, yazar kasa, görünmez kaza vb.
Not:Birleşik sözcükler ile ayrı yazılan birleşik sözcükler için Türk Dil Kurumu yayınlarından Yazım Kılavuzu’na bakınız.

Etiket

YAZ ANA SAYFADA YAYIMLAYALIM

Sponsorlu Bağlantılar

Serbest Kürsü

  • beyzaa: nası la ben şimdi 365 mi alıcam 500 üzerinden yanii ://
  • referans: 14 yaşında kurankursu oğrencisi yeğenimi açık oğretime kayıt yaptırmak istiyorum hangi tarihlerde yeni kayıt tarihi bilemiyorum yardımcı olurmusunuz
  • orhan: Az bir miktar alabilirsiniz
  • mustafa: yanlış ya
  • engin: vallaha çok kolay sruydu
  • ege dennis cevher: bunu bebekler bile bilir nasıl bir sitedir bu yahu
  • m taha baran: İnasalhhxjx
  • m taha baran: İnasalh ghhz
  • nazan: ingililizce yada mat tan 25 puan alinca geciliyomu acaba
  • blabla: eeee napalım
  • MELİKE: ACİLLL SIMDI ARALIK AYINDA ALDIK Bİ BURS ARKADASLAR OCAKTA Bİ DAHA ALACAZ DEMI BEN MİLLİ EGİTİME SORDUM NISAN AYINDA ALIRSINIZ ARTIK DEDI BILGISI OLAN ACIL CEVAPP
  • barış acar: Saolun. Çok yardımcı oldunuz. :) :P :D
  • rana: işime yaradı
  • alkan: hocam ben 2yıl üst sınıftan kaldın ben aöl geçtim sonra sınava 1 ve 2 oturum yaptım ben 3.oturum yaptımda hocam kaç kredi gelir. hocam ek kredi gelecek mi hocam diyorlar...
  • Çetin: Selam . ben 9.sınıftayım teog puanım düşüktü düşük puanlı liseye geçtim şimdi ilk dönem notlarım süper yüksek puanlı liseye nakil yapabilirmiyim ??